Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Slootweg over het bericht dat gemeenten die Oekraïners particulier opvangen niet worden gesteund

Antwoord van Staatssecretaris Van der Burg (Justitie en Veiligheid) (ontvangen 16 juni
2022).

Vraag 1

Heeft u kennisgenomen van het bericht «Drie vragen aan... Anton Stapelkamp, burgemeester
van Aalten»?1

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2 en 3

Klopt het dat u bij de opdracht het aantal vluchtelingen in particuliere opvang niet
meetelt? Zo ja, wat is daarvan dan de reden?

Begrijpt u dat burgemeester Stapelkamp het niet meetellen van vluchtelingen in particuliere
opvang ervaart als een gebrek aan waardering?

Antwoord 2 en 3

Het onderdak bieden aan een ontheemde uit Oekraïne in een particuliere woning is een
vrijwillige keuze van een gasthuishouden. Zoals op 26 april jl. aangegeven in mijn
brief aan uw Kamer2, is het kabinet alle particulieren die ontheemden opvangen en ondersteunen zeer erkentelijk.
Vanwege deze vrijwilligheid kunnen gemeenten vanzelfsprekend niet sturen op het aantal
opvangplekken bij gasthuishoudens. Om die reden heeft het kabinet alleen afspraken
gemaakt met gemeenten en veiligheidsregio’s over opvangplekken die worden georganiseerd
door gemeenten zelf (de gemeentelijke opvang (GOO)). Inmiddels hebben gemeenten ruim
50.000 plekken ingericht. Op 29 april jl. heb ik gemeenten nogmaals gevraagd om een
aanvullende 25.000 opvangplekken te realiseren met streefdatum 23 juni 2022.

Vraag 4

Deelt u de mening dat gemeenten, waarin de lokale gemeenschap zich voluit inzet door
particuliere opvang te regelen, juist gesteund moeten worden? Zo ja, op welke wijze
wilt u de waardering voor deze gemeenten kenbaar maken?

Antwoord 4

Het kabinet waardeert en ondersteunt gemeenten waar ontheemden door de gemeente zelf
en/of door particulieren worden opgevangen. Gemeenten hebben op basis van de Regeling
opvang ontheemden Oekraïne (ROOO) een taak om ontheemden die in de particuliere opvang
(POO) verblijven o.a. een financiële toelage te verstrekken voor voedsel, kleding
en andere persoonlijke uitgaven. Op basis van de op 4 juni jl. gepubliceerde Bekostigingsregeling
opvang ontheemden Oekraïne3 worden de uitvoeringskosten van de verstrekkingen aan ontheemden die verblijven in
opvangvoorzieningen van particulieren (artikel 12 van de ROOO) vergoed. Het betreft
hier de uitvoeringskosten die met het verstrekken van de financiële toelage gemoeid
zijn, waaronder de gemeentelijke monitoring op de correcte uitgaven van de gemeente.
De hoogte van het normbedrag voor de eventuele uitvoeringskosten die gemeenten maken
ten aanzien van de verstrekkingen aan ontheemden uit Oekraïne in de POO worden achteraf
vastgesteld op basis van het monitoronderzoek teneinde de werkelijke kosten per verstrekking
te vergoeden. Daarnaast heeft het kabinet op 25 mei jl. besloten om gemeenten te compenseren
voor de extra kosten in het jaar 2022 die zij voor zorg/ondersteuning aan ontheemden
maken. Dit geldt voor kosten voor ontheemden in de GOO en in de POO. Het gaat om kosten
die gerelateerd zijn aan zorg/ondersteuning op het gebied van de Wet maatschappelijke
ondersteuning (Wmo), Jeugdhulp of Publieke Gezondheid (basistaken JGZ, vaccinaties,
prenataal huisbezoek). De compensatie wordt vastgesteld op basis van daadwerkelijke
aantallen opgevangen Oekraïense ontheemden. Het ging in eerste instantie om een bedrag
van 20,5 miljoen euro in het scenario van 50.000 opgevangen ontheemden. Dit aantal
is reeds overschreden en het beschikbare bedrag zal worden bijgesteld voor 2022.

Verder financiert het Ministerie van Justitie en Veiligheid het consortium RefugeeHomeNL,
bestaande uit het Rode Kruis, Vluchtelingenwerk, Leger des Heils en TakeCareBNB. RefugeeHomeNL
coördineert en faciliteert particuliere opvang. RefugeeHomeNL informeert, screent,
koppelt en ondersteunt gasthuishoudens en ontheemden. De (Whatsapp)hulplijnen van
het Rode Kruis en het inloopspreekuur van Vluchtelingenwerk zijn ook beschikbaar voor
particulieren en ontheemden die buiten het consortium om zijn gehuisvest.