Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Kuzu over de sancties van het Verenigd Koninkrijk aan Bosnisch Servische politici Milorad Dodik en Zeljka Cvijanovic

Antwoord van Minister Hoekstra (Buitenlandse Zaken) (ontvangen 23 mei 2022).

Vraag 1

Bent u op de hoogte van de berichtgeving over het Verenigd Koninkrijk waarin het sancties
oplegt aan Milorad Dodik en Zeljka Cvijanovic wegens «ondermijning van de legitimiteit
en functionaliteit van Bosnië en Herzegovina»?1

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Deelt u de mening dat Dodik alsmede Cvijanovic, aangemoedigd door Poetin, doelbewust
de zwaarbevochten vrede in Bosnië en Herzegovina ondermijnen? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 2

Ik vind dat de uitspraken en acties van Dodik en Cvijanovic bijdragen aan toenemende
spanningen, de politieke eenheid van Bosnië-Herzegovina ondermijnen en dat ze de risico’s
op incidenten verhogen.

Vraag 3

Bent u bekend met de motie van het lid Kuzu (Kamerstuk 35 925 V, nr. 47), waarin het kabinet verzocht wordt om in de Europese Unie te pleiten voor een sanctiepakket,
dat direct gericht is op Milorad Dodik en zijn machtskring om druk te houden op het
Bosnisch-Servische deel, zonder dat de bevolking van Bosnië wordt geraakt? Zo ja,
deelt u de mening dat de allernieuwste sancties vanuit het Verenigd Koninkrijk aansluiten
bij de bovengenoemde motie? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 3

Ik ben bekend met de motie van het lid Kuzu (kamerstuk 35 925-V, nr. 47). Voor de uitvoering daarvan verwijs ik naar het antwoord op vraag 4. Het Verenigd
Koninkrijk heeft gebruik gemaakt van de mogelijkheid om bilaterale sancties op te
leggen.

Vraag 4

Op welke manier heeft de regering inspanningen gedaan om de motie van het lid Kuzu
(Kamerstuk 35 925 V, nr. 47) uit te voeren? Vindt u ook dat deze inspanningen onvoldoende zijn om adequaat tot
het doel te komen? Zo ja, waarom bent u die mening toegedaan? Zo nee, welke aanvullende
inspanningen gaat u nemen?

Antwoord 4

De toenmalig Minister van Buitenlandse Zaken heeft ter uitvoering van deze motie op
de Raad Algemene Zaken van 14 december 20212 gepleit voor een sanctiepakket, dat direct gericht is op Milorad Dodik en zijn machtskring
om druk te houden op het Bosnisch-Servische deel, zonder dat de bevolking van Bosnië
wordt geraakt. Dat pleidooi vond toen echter geen weerklank in de Raad en kan ook
op dit moment niet op voldoende steun rekenen. Het kabinet blijft zich inzetten om
de optie van persoonsgerichte sancties op tafel te houden. Dit gebeurt in EU-verband
en in bilaterale contacten met EU-partners.

Vraag 5

Kunt u een analyse geven waarom het Verenigd Koninkrijk wel over is gegaan op sancties
en de Europese Unie niet?

Antwoord 5

Het Verenigd Koninkrijk heeft gebruik gemaakt van de mogelijkheid om bilaterale sancties
op te leggen. Het besluit tot het instellen van sancties in EU-kader ligt echter bij
de Raad en niet bij individuele lidstaten. Dat brengt een complexer proces mee waarvoor
unanimiteit vereist is. Dat kost meer tijd. Indien een akkoord wordt bereikt, levert
het uiteindelijk wel maatregelen op die effectiever zijn dan maatregelen van individuele
landen.

Vraag 6

Welke lidstaten liggen dwars als het gaat om het overgaan op sancties aan de Bosnisch
Servische politici? Met welke argumentatie?

Antwoord 6

Hongarije heeft zich publiekelijk uitgesproken tegen enige vorm van sancties tegen
Dodik. Het zegt liever een focus te zien op dialoog met het Bosnisch-Servisch leiderschap.

Vraag 7

Bent u bereid om stappen te ondernemen om overeenkomstige sancties te treffen, evenals
in het Verenigd Koninkrijk? Zo ja, hoe bent u van plan om dit te doen? Zo nee, waarom
niet?

Antwoord 7

Zoals aangegeven in het antwoord op vraag 4 zal het kabinet zich in EU-verband en
in bilaterale contacten met EU-partners blijven inzetten om de optie van persoonsgerichte
sancties op tafel te houden. In Nederland bestaat er op dit moment geen juridische
basis voor het instellen van bilaterale sancties als handelsmaatregelen of een inreisverbod.

Vraag 8

Zijn er nog andere sancties denkbaar die getroffen kunnen worden tegen de machtskring
van Milorad Dodik?

Antwoord 8

Naast persoonsgerichte sancties binnen het bestaande EU-sanctieregime zijn andere
maatregelen denkbaar, zoals het conditioneren van financiële steun aan Bosnië-Herzegovina.
Op de Raad Buitenlandse Zaken van 21 februari 20223 werd dit besproken. Lidstaten onderstreepten het belang van Europese maatregelen,
complementair aan dialoog, die ingezet kunnen worden om druk op het Bosnisch-Servisch
leiderschap te verhogen om de voorgenomen acties te voorkomen. In de praktijk heeft
dit, met steun van Nederland, geleid tot het aanhouden van de financiering van twee
grote Europese infrastructurele projecten in Republika Srpska, ter waarde van EUR
84 miljoen en EUR 463 miljoen, tot er een einde komt aan de huidige politieke crisis
en de Bosnische staatsinstellingen weer volledig functioneel zijn.

Vraag 9

Bent u ook bekend met andere landen die overeenkomstige sancties treffen vergelijkbaar
met het Verenigd Koninkrijk? Zo ja, kunt u een overzicht geven van deze landen?

Antwoord 9

Ja. Naast het Verenigd Koninkrijk heeft ook de Verenigde Staten sancties aan Bosnische
politici opgelegd.