Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van de leden Van Strien en Rajkowski over het bericht ‘Intel kiest voor Duitsland als vestigingsplaats voor Europese megafabriek’

Antwoord van Minister Adriaansens (Economische Zaken en Klimaat) (ontvangen 29 april
2022).

Vraag 1

Bent u bekend met het bericht «Intel kiest voor Duitsland als vestigingsplaats voor
Europese megafabriek»?1

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2 en 3

Hoe apprecieert u de ontwikkelingen van de bouw van een nieuwe megafabriek van Intel
in Duitsland en het investeringsplan van 80 miljard voor de Europese chipproductie
in het licht van de Europese ambities voor het chip-ecosysteem binnen Europa?

Wat zijn de gevolgen voor het Nederlandse chip-ecosysteem en breder onze economie,
nu Intel ervoor heeft gekozen haar nieuwe megafabriek in Duitsland te bouwen en als
onderdeel van het investeringsplan bestaande activiteiten in Frankrijk, Ierland, Italië
en Spanje uit te breiden en Nederland hierin geen rol heeft kunnen bemachtigen?

Antwoord 2 en 3

Het is een positief signaal voor de Europese Unie dat een belangrijke partij in de
halfgeleiderindustrie zoals Intel bereid is omvangrijke investeringen te doen in Europa.
Het kabinet ziet dit als een belangrijke stimulans voor de versterking van de Europese
positie in de mondiale halfgeleiderindustrie. Het versterken van deze positie is onder
andere van belang voor het behoud van strategische autonomie. Bovendien speelt deze
sector een cruciale rol in de groene en digitale transities.

De halfgeleiderindustrie is heel sterk (mondiaal) verweven. Verschillende Europese
bedrijven en kennisinstellingen zijn in dit internationale ecosysteem van elkaar afhankelijk
en zijn in verschillende landen in Europa gevestigd. De Nederlandse halfgeleiderbedrijven
maken hier integraal onderdeel van uit. Nederland heeft bijvoorbeeld een significant
cluster op het gebied van apparatuur voor (zeer geavanceerde) halfgeleiderproductie.
Intel heeft aangekondigd de nieuwste technieken te willen inzetten in hun fabriek.
Door de internationale verwevenheid van deze industrie zullen de investeringen van
Intel in Europa, ook positieve effecten hebben voor de Nederlandse bedrijven en daarmee
de Nederlandse economie.

Vraag 4 en 5

Klopt het dat Nederland ook bereid was en inspanningen heeft geleverd om de Intel
fabriek en andere onderdelen van het investeringsplan naar Nederland te halen? Kunt
u dit proces toelichten? Zo nee, waarom niet?

Kunt u aangeven welke oorzaken er in uw ogen voor hebben gezorgd dat, ondanks het
feit dat Intel gesprekken heeft gevoerd met de Nederlandse overheid, Intel er niet
voor heeft gekozen haar nieuwe fabriek of enige andere activiteiten in Nederland te
vestigen? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 4 en 5

Het kabinet gaat niet in op individuele gesprekken met bedrijven. Maar in algemene
zin geldt dat het kabinet in nauw contact staat met het bedrijfsleven. Dat geldt ook
ten aanzien van het aantrekken van investeringen in Nederland. De Netherlands Foreign
Investment Agency (NFIA) speelt hierbij een belangrijke rol. In acquisitietrajecten
wordt onder meer gesproken over de bedrijfspropositie en of dit aansluit bij het Nederlandse
vestings- en investeringsbeleid, ook in relatie tot bredere maatschappelijke vraagstukken
als klimaattransitie en ruimtelijke ordening.

Vraag 6

Op welke wijze beïnvloeden deze ontwikkelingen de ambities van het kabinet, gezien
de grote bereidwilligheid van andere Europese overheden zoals die van Italië, Spanje,
Polen en Duitsland om te investeren in dergelijke innovatieve ecosystemen zoals het
chips-ecosysteem? Wat betekent dit bijvoorbeeld voor de ambitie om bij te dragen aan
de Europese ambitie om strategische onafhankelijkheid te bereiken?

Antwoord 6

De recent door Intel aangekondigde investeringen versterken het Europese halfgeleider
ecosysteem en verminderen de afhankelijkheid van chipproducenten buiten Europa. Dit
is in lijn met de Nederlandse ambitie ten aanzien van de halfgeleidersector. Bovendien
bieden de investeringen van Intel in productiecapaciteit voor chips tal van kansen
voor onze maakindustrie die een belangrijke toeleverancier is voor dit soort fabrieken.

Nederland draagt op dit moment op verschillende manieren bij aan deze ambitie. De
start hier van betrof het tekenen van de Declaration: A European Initiative on Processors and semiconductor technologies (7 december 2020).

Belangrijke voorbeelden van actieve Nederlandse overheidsbetrokkenheid zijn:

• De Nederlandse deelname in de IPCEI Micro-elektronica II2;

• Deelnames in het Europese Unie innovatie programma Key Digital Technologies Joint Undertaking en het internationale Eureka programma XECS;

• Nationaal groeifonds initiatieven zoals NextGenHighTech en PhotonDelta3.

Daarnaast verwelkomt Nederland de recent verschenen Europese Chips Act (8 februari
2022), waarover uw Kamer op 25 maart jongstleden geïnformeerd is middels het BNC-fiche4.

Vraag 7

Ziet u ook kansen om met relevante Nederlandse bedrijven en (kennis)instellingen de
samenwerking met het Europese chip-ecosysteem te intensiveren nu de chipfabriek zal
worden gevestigd bij onze oosterburen? Zo ja, welke concrete kansen ziet u? Zo nee,
waarom niet?

Antwoord 7

Ja, hier liggen kansen en mogelijkheden. Zoals eerder aangegeven is er een logische
relatie met onze sterke positie in de machinebouw voor het productieproces van halfgeleiders,
maar ook de sterke positie van Nederland op het gebied van kwantum- en fotonicatechnologie
biedt mogelijkheden voor sterkere samenwerking.