Schriftelijke vragen : De stroperige implementatie van sancties in Nederland

Vraag 1

Is er één Minister eindverantwoordelijk voor de implementatie en handhaving van het
totale sanctiebeleid in Nederland? Zo nee, draagt dat juist niet bij aan de stroperigheid
en onduidelijkheid waarmee Nederland dit oppakt? Bent u bereid dit anders te organiseren?

Vraag 2

Hoe kan het dat het kabinet pas ruim een maand na de oorlog een ontheffing heeft verleend
voor de fiscale geheimhoudingsplicht uit art. 67AWR?

Vraag 3

Kunt u het besluit sturen waarmee u een uitzondering gemaakt heeft op art. 67 AWR?

Vraag 4

Hoeveel Advance pricing agreements (APA's) en Advance tax rulings (ATR's) zijn er
gevonden die een relatie hebben met de personen die op de sanctielijst staan? Zijn
al die APA’s en ATR’s overhandigd aan de autoriteiten die de sancties opleggen en
uitvoeren? Kunt u dit toelichten?

Vraag 5

Kunt u ook verder gaan en zoeken naar alle APA’s en ATR’s die nog van kracht zijn
en deze naast de sanctielijst leggen?

Vraag 6

Betekent het feit dat er vanaf juli 2017 een beëindigingsgrond is in de rulings op
het moment dat de tegenpartij op de sanctielijst komt te staan, dat er nog actieve
rulings zijn van voor 2017 waarin die beëindigingsgrond niet ingebouwd is? Waarom
worden deze dan juist niet nu al onderzocht? Bent u daartoe alsnog bereid?

Vraag 7

Zijn er presentaties gegeven door de Nederlandse overheid over het Nederlandse vestigingsklimaat
aan Russische bedrijven, personen en/of overheden, bijvoorbeeld door het Netherlands
Foreign Investment Agency (NFIA) of door Nederlandse ambassades? Zijn er dergelijke
presentaties gegeven door Nederlandse advieskantoren, gefaciliteerd door de Nederlandse
overheid, via ambassades ofwel NFIA ofwel anderszins?

Vraag 8

Hoe kan het dat de Belastingdienst eerst nog twee weken heeft moeten wachten op een
advies van de Landsadvocaat over de vraag of gegevensdeling over Russische oligarchen
wel in lijn is met de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG), terwijl gegevensdeling
essentieel is in de opsporing? Hoe kunt u dit totale gebrek aan urgentie uitleggen?

Vraag 9

Kunt u de conceptwijziging voor het uitvoeringsbesluit over de Algemene verordening
gegevensbescherming opsturen, inclusief het advies van de Autoriteit Persoonsgegevens?

Vraag 10

Wat bekent het precies dat het toezicht en de handhaving van sancties op de terreinen
van vastgoed, kunst en erfgoed, het eigendom van bedrijven en niet-financiële dienstverlening
op dit moment «nog niet is geregeld», aldus de kabinetsbrief van 1 april1? Vindt hier nu überhaupt geen toezicht en handhaving plaats? Wanneer gaat dit geregeld
worden?

Vraag 11

Waarom kijkt Nederland in de vergelijking met andere landen alleen naar tegoeden bij
de financiële sector, terwijl er bijvoorbeeld in Italië al voor bijna een miljard
aan goederen is bevroren?

Vraag 12

Heeft u überhaupt wel zicht op de sancties ten aanzien van niet-financiële activa?
Hoeveel niet-financiële activa zijn er op dit moment in Nederland bevroren door niet-financiële
instellingen?

Vraag 13

Hoe wordt de naleving van sancties bij niet-financiële instellingen voor niet-financiële
activa gewaarborgd?

Vraag 14

Kan de bevriezing van niet-financiële tegoeden voortaan worden meegenomen in het overzicht?
Zo niet, waarom kan dit in andere landen dan wel?

Vraag 15

Hoe kan het dat, hoewel trustkantoren doorgaans niet direct tegoeden aanhouden, in
de eerste overzichtstabel van in Nederland bevroren tegoeden (van 14 maart jl.) gemeld
werd dat er door trustkantoren geen tegoeden bevroren zijn, terwijl op 31 maart is
gemeld dat «trustkantoren [...] circa EUR 227 miljoen hebben bevroren»? Waarom is
de bevriezing van vermogensbestanddelen van een doelvennootschap eerst niet en nu
wel meegerekend?

Vraag 16

Hoeveel vermogen was er op 14 maart al bevroren, doordat trustkantoren als bestuurder
van een doelvennootschap vermogensbestanddelen bevroren hadden?

Vraag 17

Hoe kan een trustkantoor als bestuurder van een doelvennootschap vermogen van die
doelvennootschap bevriezen? Hoe kan voorkomen worden dat dit niet gewoon voorkomen
wordt door aandeelhouders en/of uiteindelijke belanghebbenden, bijvoorbeeld door de
bestuurder te verwijderen?

Vraag 18

In hoeverre zorgt het afscheid nemen van Russische klanten door trustkantoren ervoor
dat deze trustkantoren niet langer in staat zijn om als bestuurder van de doelvennootschap
vermogensbestanddelen te bevriezen? Hoe gaat u dit mogelijke probleem ondervangen
in de aanstaande spoedwetgeving?

Vraag 19

Welke termijn stelt de sanctiewet om tegoeden te bevriezen? Betekent het feit dat
het totaaloverzicht van bevroren tegoeden nog kan wijzigen, dat tegoeden die nu nog
niet bevroren zijn maar dat straks wel zijn, en dus voor een wijziging in het totaaloverzicht
zorgen, eigenlijk nu direct al en niet pas op een later moment bevroren moeten worden?
Wanneer is een dergelijke vertraging een overtreding van de sanctiewet?

Vraag 20

Staat de Russische Federatie zelf ook op de sanctielijst? Zo ja, betekent dit dat
diensten aan de Russische Federatie zelf, zoals door advocatenkantoren aan de Zuidas,
ook verboden worden? Zo nee, bent u bereid ervoor te pleiten ook Rusland zelf op de
lijst te zetten?

Vraag 21

Erkent u dat het vorige kabinet, in tegenstelling tot wat u beweert in de beantwoording
op Kamervragen van de leden Klaver en Van der Lee2 geen reactie heeft gegeven op het rapport van de Commissie doorstroomvennootschappen,
maar enkel een samenvatting van het rapport, en daarbij aangegeven heeft dat een reactie
juist aan dit kabinet is? Welke deadline geeft u zichzelf om de Kamer te informeren
over hoe u wilt omgaan met de adviezen van de Commissie Doorstroomvennootschappen?

Vraag 22

Ziet u aanleiding om het proces om tot een inzet te komen ten aanzien van hoe om te
gaan met de aanbevelingen van de Commissie Doorstroomvennootschappen, te versnellen?
Zo ja, hoe wordt deze deadline dan naar voren gehaald? Zo nee, waarom niet?

Vraag 23

Kunt u aangeven of u bereid bent om te pleiten voor een «global asset registry»? Heeft
u hier zelf ook een mening over, los van het feitelijke gegeven dat de Europese Commissie
op dit moment een onderzoek doet naar de haalbaarheid? Bent u bereid om los van die
haalbaarheid te zeggen, dat als dit inderdaad haalbaar blijkt te zijn, dit iets is
dat u steunt?

Vraag 24

Op welke manier wordt het faciliteren van geldstromen van geopolitieke opponenten,
zoals Rusland, als separate dimensie van de onwenselijkheid van de trustsector in
Nederland, meegenomen in het onderzoek naar de voor- en nadelen van de trustsector?
Bent u het met ons eens dat deze geopolitieke dimensie een uiterst relevante is in
de beoordeling van de wenselijkheid van een verbod op trustdienstverlening?

Vraag 25

Vindt u het wenselijk dat anderen dan financiële instellingen die kunnen beschikken
over vermogen van gesanctioneerden, bevriezingen niet hoeven te melden? Maakt dit
het niet zeer moeilijk, zo niet onmogelijk, om de naleving van de sanctiewet in die
gevallen te controleren? En bent u bereid om anderen dan financiële instellingen alsnog
op te roepen bevriezingen te melden, ook om de alertheid te vergroten?

Vraag 26

Wat gaat u, ook in Europees verband, doen om het sanctielek te dichten als twee of
meer gesanctioneerden samen meer dan 50% van de aandelen hebben in een vennootschap,
omdat deze aandelenbelangen niet opgeteld mogen worden?

Vraag 27

Kunt u aangeven waarom het nog langer wenselijk is dat Russische oligarchen die (nog)
niet op de sanctielijst staan, onbelast vermogen kunnen wegsluizen naar Saoedi-Arabië
en/of de Verenigde Arabische Emiraten? Waarom ziet Nederland hier eenzijdig af van
de heffing van dividendbelasting?

Vraag 28

Kunt u toelichten op welke manier het belastingverdrag tussen Nederland en Cyprus
dat op 1 juni 2021 gesloten is, de mogelijkheden voor vermogende Russen, die veel
van Cyprus als doorvoerhaven van geld gebruikmaken, om via belastingontwijkingsconstructies
geld vanuit en naar Nederland toe te schuiven, vergroot?

Vraag 29

Wat zijn de overwegingen om enkel een inspanningsverplichting voor cliëntenonderzoek
in de Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (Wwft) te hebben,
en geen resultaatverplichting? Bent u bereid in het licht van de acute crisis te onderzoeken
of de Wwft op dit punt aangescherpt kan worden?

Vraag 30

Op basis waarvan schat u in dat er slechts in een beperkt aantal gevallen bestuurders
of hun vennootschappen later dan 2017 op de sanctielijst gezet zijn? Is dat aantal
juist door de recente sanctiegolf niet vrij groot? En is in deze gevallen de automatische
beëindigingsgrond niet getriggerd? Kan dat niet anders?

Vraag 31

Hoe kan het dat de Belastingdienst informatie over fiscale aangelegenheden van gesanctioneerde
personen lang niet altijd paraat heeft, of dat deze informatie achterhaald is?

Vraag 32

Wat is het verschil tussen de taakgroep, de stuurgroep en de sanctie-eenheid?

Vraag 33

Kunt u een organogram toesturen met de relatie tussen de Nationaal Coördinator, de
stuurgroep, de taakgroep, de sanctie-eenheid, en andere relevante entiteiten in de
governance van het uitvoeren/implementeren/handhaven van de sancties, wie hierin vertegenwoordigd
zijn, en hoe deze organen zich in de verantwoordelijkheid tot elkaar verhouden?

Vraag 34

Kunt u de wettelijke bevoegdheden en verantwoordelijkheden (inclusief vindplaats)
geven voor de Nationaal Coördinator sanctiebeleid, de stuurgroep, de taskforce en
de sanctie-eenheid? Kunt u heel precies aangeven wie voor welk besluit verantwoordelijk
is?

Vraag 35

Kunt u een precies overzicht geven van alle ministeries, agentschappen, ZBO’s, etc.
die een taak hebben bij het uitvoeren, opleggen en afdwingen van sancties?

Vraag 36

Wat heeft de nationaal coördinator sinds zijn komst strakgetrokken in de operationele
uitvoering van de implementatie van de sancties?

Vraag 37

Kunt u aangeven in het internationale overzicht dat u naar de Kamer gaat sturen over
het vergelijk van het succes van de implementatie van sancties, hoeveel procent van
het totale gesanctioneerde vermogen dat in landen gestald staat, en het totale gesanctioneerde
vermogen dat in landen bevroren is, daadwerkelijk bevroren is?

Vraag 38

Wat wordt bedoeld met «Met betrekking tot het toezicht op de naleving van de sanctieregelgeving
door advocaten en notarissen wordt in samenwerking met de Minister voor Rechtsbescherming
gewerkt aan een noodzakelijke wettelijke regeling» uit de brief van 6 april3? Welke wettelijke grondslag is er nu niet en waarom was die er niet? Wat gaat daardoor
nu mis? Wordt er in de tussentijd al verzocht dat notarissen en advocaten handelen
in lijn met wat later geborgd zal worden door de noodzakelijke wettelijke regeling?

Vraag 39

Bent u ervan overtuigd dat er genoeg FTE’s zijn vrijgemaakt voor de coördinatie van
de implementatie van sancties? Is 1 FTE per relevant departement genoeg? Waarom?

Vraag 40

In hoeverre zijn er de afgelopen tijd overschrijvingen geweest van de nationaliteit
van boten en vliegtuigen in het Koninkrijk, bijvoorbeeld van de Russische of Cypriotische
vlag naar de vlag van de Marshall-eilanden? Erkent u dat dit een mogelijke «loophole»
is, waarmee sancties ontweken kunnen worden?

Vraag 41

Bent u bereid financiële instellingen op te roepen in het naleven van de sancties
grote voorzichtigheid en terughoudendheid te betrachten? Bent u het met ons eens dat
het onwenselijk zou zijn als er financiële instellingen zijn die hier opportunistisch
in zouden opereren?

Vraag 42

Waarop is de verwachting gebaseerd dat de goederenstroom met Rusland in de loop van
de tijd weer zal toenemen, zeker als nog hevigere sancties bepaald niet uit de sluiten
zijn?

Vraag 43

Kunt u meer zeggen over de 137 miljoen euro die de FIOD in beslag heeft genomen, omdat
overtreding van de sanctiewet dreigde?

Vraag 44

Kunt u deze vragen één voor één en binnen twee weken beantwoorden?