Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van de leden Inge van Dijk en Amhaouch over het bericht 'Weer schrik door storing bij fiscus'

Antwoord van Staatssecretaris Vijlbrief (Financiën – Fiscaliteit en Belastingdienst)
(ontvangen 1 oktober 2021).

Vraag 1

Heeft u kennisgenomen van het genoemde artikel?1

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Kunt u aangeven hoeveel onjuiste en onterechte naheffingen en boetes door de Belastingdienst
naar ondernemers zijn uitgestuurd?

Antwoord 2

In totaal hebben 37.700 ondernemers onterecht een naheffingsaanslag en een aangifteverzuimboete
opgelegd gekregen. Dit komt voort uit een verstoring van het ICT-systeem voor de omzetbelasting
begin augustus en een menselijke fout die is gemaakt bij de herstelwerkzaamheden na
een storing.

Vraag 3

Kunt u aangeven hoe deze fout heeft kunnen gebeuren?

Antwoord 3

Op 4 en 5 augustus is een storing geweest in het computersysteem dat btw-aangiftes
verwerkt. Het hoge aantal tegelijk aangeboden aangiften kon niet verwerkt worden,
waardoor de geautomatiseerde verwerking werd onderbroken. Het oude computersysteem2 staat onder druk, mede door de groei van het aantal ondernemers.

Nadat dit is geconstateerd, werd er direct gestart met het herstel door medewerkers
van de Belastingdienst. Bij deze vorm van herstel worden de bestanden handmatig nagelopen.
Hierbij is echter een menselijke fout gemaakt, waardoor aangiften nog niet konden
worden verwerkt.

Als gevolg hiervan heeft het systeem geautomatiseerd 37.700 naheffingsaanslagen opgelegd
aan ondernemers met dagtekening 28 augustus 2021.3 Hierbij is de ondernemers een betaalverzuimboete en een aangifteverzuimboete opgelegd.

Vraag 4

Kunt u aangeven of ondernemers die uitstel hebben aangevraagd vanwege corona ook dergelijke
foutieve brieven met een naheffing en boete hebben ontvangen?

Antwoord 4

Ik beschik nu niet over het inzicht of ondernemers die uitstel hebben aangevraagd
voor betaling ook een foutieve brief met een naheffing en een boete hebben ontvangen.

De mogelijkheid bestaat wel dat ondernemers die uitstel van betaling hebben aangevraagd
vanwege corona ook dergelijke foutieve brieven met een naheffing en boete hebben ontvangen.
Het kan immers zijn dat hun aangifte niet verwerkt is door de verstoringen.

De getroffen ondernemers die Corona uitstel hebben aangevraagd, hebben wel het uitstel
gehad conform de corona regeling.

Vraag 5

Kunt u verklaren op basis waarvan hoge naheffingen en boetes zijn opgelegd, ook wanneer
geen sprake was van enige omzet?

Antwoord 5

Hier ligt een menselijke fout aan ten grondslag die is gemaakt tijdens het herstellen
van een technische verstoring n.a.v. een limietoverschrijding. Er is geen verband
tussen de hoogte van de foutief opgelegde naheffing en de hoogte van de omzet.

Vraag 6

Kunt u aangeven hoe de getroffen ondernemers zo snel mogelijk individueel op de hoogte
gesteld kunnen worden van de fout?

Antwoord 6

Direct na het constateren van de fout is dit generiek gemeld in het verstoringenoverzicht
op Belastingdienst.nl.4 In het verstoringenoverzicht is op 26 augustus een bericht hierover gepubliceerd.
Dit is het belangrijkste communicatiekanaal voor het snel melden van verstoringen.
Daarnaast is een algemeen bericht op het forum voor fiscale dienstverleners geplaatst
op 27 augustus. Bij een verstoring als deze heeft de Belastingdienst tijd nodig om
zorgvuldig te analyseren wie hiervoor te informeren. Nu er een compleet beeld is opgemaakt
van de omvang van het probleem en welke ondernemers het betrof, zijn zij alsnog per
brief geïnformeerd. In totaal worden de getroffen ondernemers op drie momenten per
brief geïnformeerd:

1. 21–22 september: met een excuusbrief waarin gemeld wordt dat de ondernemers zelf geen
actie hoeven te ondernemen of bezwaar hoeven te maken omdat de Belastingdienst zorgt
voor het herstel.

2. 17 en 24 september: na het geautomatiseerd vernietigen van de betaalverzuimboete volgt
een eerste verminderingsbeschikking

3. 15 en 22 oktober: na het vernietigen van de aangifteverzuimboete volgt een tweede
verminderingsbeschikking

Vraag 7

Kunt u in de tussentijd zo snel mogelijk ondernemers actief op de hoogte stellen dat
foutieve brieven in omloop zijn, bijvoorbeeld door een bericht via het ondernemersportaal
van de Belastingdienst, om onrust en negatieve gevolgen te voorkomen?

Antwoord 7

Zie het antwoord op vraag 6.

Vraag 8

Kunt u aangeven wat de Belastingdienst gaat doen voor getroffenen die kosten hebben
gemaakt in relatie tot de foutieve brieven, bijvoorbeeld door hun financieel adviseurs
in te schakelen?

Antwoord 8

Kosten zoals bijvoorbeeld kosten voor beroepsmatig verleende rechtsbijstand voor het
maken van bezwaar tegen de opgelegde naheffingsaanslagen kunnen volgens de normaal
geldende regels voor (een forfaitair bepaalde) vergoeding5 in aanmerking komen.

Vraag 9

Kunt u aangeven hoe zulke fouten in de toekomst voorkomen kunnen worden?

Antwoord 9

Om deze verstoringen te voorkomen worden extra controles op handmatige taken ingericht
en op het overschrijden van de limieten. Daarnaast wordt er onderzoek gedaan naar
een structurele oplossing.

De Belastingdienst heeft voor de omzetbelasting een verouderd ICT-systeem, waar op
termijn een vernieuwd systeem de huidige kwetsbaarheden moet wegnemen. De Belastingdienst
is inmiddels gestart met de voorbereiding van de vervanging van het bestaande systeem.