Schriftelijke vragen : De rechtsbijstand

Vraag 1

Waarom trekt het kabinet nu pas 154 miljoen euro uit voor de sociaal advocatuur, terwijl
al jaren duidelijk was dat dit moest gebeuren? Waarom niet eerder?1

Vraag 2

Waarom had het kabinet het toeslagenschandaal nodig om het belang van goede rechtsbijstand
in te zien?

Vraag 3

Hoeveel sociaal advocaten die per jaar meer dan 50 keer op basis van toevoegingen
werken zijn ermee gestopt tijdens het kabinet-Rutte III, omdat het kabinet zo lang
getreuzeld heeft met het regelen van betere vergoedingen voor deze cruciale beroepsgroep?
Hoeveel rechtszoekenden konden daardoor geen sociaal advocaat vinden? Bent u bereid
dit te onderzoeken?

Vraag 4

Klopt het dat sociaal advocaten die op basis van bepaalde toevoegingen werken, er
juist op achteruit zullen gaan ondanks het uitvoeren van scenario 1 van commissie-Van
der Meer, bijvoorbeeld bij uithuisplaatsingszaken en vreemdelingenzaken? En hoe gaat
de regering om met rechtsgebieden waarin het stelsel nauwelijks voorziet, zoals het
onderwijsrecht?

Vraag 5

Op welk prijspeil gaat u het punttarief vaststellen per 1 januari 2022? Bent u bereid
tot indexatie over te gaan, of in ieder geval ervoor te zorgen dat de punttarieven
op het niveau van de jaren 2020 en 2021 blijven, de jaren waarin de tijdelijke overbruggingsregeling
gold? Zo nee, waarom niet?

Vraag 6

Waarom kiest het kabinet ervoor om dit bedrag van 154 miljoen euro, dat noodzakelijk
is en waar zo lang voor gestreden is, niet structureel aan de begroting toe te voegen?

Vraag 7

Deelt u de mening dat al die jaren na de commissie-Van der Meer een herijking van
de punten per zaakscode noodzakelijk is en ziet u iets in een structurele monitoring
van de punten per zaakscode, bijvoorbeeld om de drie jaar? Bent u bereid dit op korte
termijn te regelen?

Vraag 8

Waaruit zou blijken dat de stelselherziening tot minder toevoegingen gaat leiden in
de toekomst? Kunt u cijfermatig onderbouwen dat de begroting voor de rechtsbijstand
naar beneden kan worden bijgesteld, omdat u minder toevoegingen verwacht af te geven
en vanwege de vrijwillige heffing van grote advocatenkantoren? De doorrekening van
de stelselherziening berust toch slechts op aannames? En de gerapporteerde afname
van het aantal bestuurszaken is toch niet direct terug te herleiden tot uw inzet op
het terugdringen van het aantal toevoegingen?

Vraag 9

Hoe gaat u voorkomen dat er tekorten ontstaan voor de rechtsbijstand wanneer een afname
van toevoegingen niet gerealiseerd wordt?

Vraag 10

Kunt u toelichten op grond waarvan u in uw interview met het NRC zei dat gedupeerden
van het toeslagenschandaal wel degelijk toegang tot het recht hebben, omdat zij uiteindelijk
bij de Raad van State kwamen?2

Vraag 11

Deelt u de mening dat toegang tot het recht veel meer behelst dan de mogelijkheid
om voor een rechter te verschijnen, zoals goede rechtsbijstand, gehoord worden en
een oplossing uit een onrechtvaardige situatie? Waarom zei u dat dan niet in het interview?

Vraag 12

Kunt u toelichten waarom u in uw interview met de Volkskrant zei dat «het procesmonopolie
en het verschoningsrecht privileges zijn voor de advocatuur»? Deelt u de mening dat
deze rechten zowel advocaten als rechtszoekenden beschermen en dus ten goede komen
aan de rechtsstaat?3

Vraag 13

Klopt het dat u het extra geld ter uitvoering van scenario 1 van commissie-Van der
Meer deels wil dekken met een vrijwillige heffing op de commerciële advocatuur, maar
dat daar nog geen afspraken over zijn gemaakt?

Vraag 14

Wat was de rol van de flitspeiling die over dit thema is gehouden? Heeft de keuze
om tot een vrijwillige heffing te komen hiervan afgehangen? Kunt u dit toelichten?4

Vraag 15

Hoe ziet u die vrijwillige heffing precies voor u? Wat is de consequentie als deze
bijdrage niet kan worden gerealiseerd? Met wie is er daar tot nu toe overleg over
gevoerd en wat zijn daarvan de uitkomsten of de scenario’s?

Vraag 16

Bent u van plan om tot bindende overeenkomsten met de commerciële advocatuur te komen
over een heffing? Zo ja, op welke manier dan? Kunt u uw antwoord toelichten?

Vraag 17

Waarom heeft u die vrijwillige heffing al in de begroting verwerkt, terwijl u nog
met de beroepsgroep over dit idee in gesprek bent?

Vraag 18

Waarom kiest het kabinet er niet voor om het aftoppen van de inkomsten van de grote
advocatenkantoren via de belastingen te laten verlopen in plaats van via een vrijwillige
heffing?

Vraag 19

Wat bedoelde u in uw interview toen u zei dat de overheid toewerkt naar het verwezenlijken
van artikel 18 van de Grondwet? Waarom is dat op dit moment blijkbaar onvoldoende?
Kunt u dat nader toelichten?

Vraag 20

Deelt u de mening dat de overheid zich daarmee eigenlijk onttrekt van haar grondwettelijke
taak om de minder draagkrachtigen in rechtsbijstand te voorzien?