Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Den Haan over het bericht 'Duizenden euro’s schade bij gepensioneerden door nabetaling pensioen'

Antwoord van Staatssecretaris Vijlbrief (Financiën – Fiscaliteit en Belastingdienst)
(ontvangen 2 juli 2021).

Vraag 1

Bent u op de hoogte van het bericht «Duizenden euro’s schade bij gepensioneerden door
nabetaling pensioen»?1

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Kunt u aangeven hoeveel mensen door nabetaling van het pensioen financiële schade
ondervinden?

Antwoord 2

Het is het mij niet bekend hoeveel mensen door een nabetaling van ABP financiële schade
ondervinden. De nabetaling van pensioen is een afspraak tussen de uitkeerder en de
pensioengerechtigde. Het is natuurlijk bijzonder vervelend als mensen financiële schade
ondervinden als gevolg van nabetaling van het pensioen.

Vraag 3, 4, 5 en 6

Zijn de mensen vooraf voldoende op de hoogte gesteld van de financiële consequenties
van een nabetaling in één keer?

Welke tijdsduur vindt u redelijk voor het pensioenfonds ABP om deze mensen te compenseren?
Hoe ziet u uw rol hierin? Bent u bereid aan te dringen op een spoedige afhandeling?

Klopt het dat mensen niet actief worden geïnformeerd over maatregelen die zij zelf
moeten nemen om de financiële gevolgen te beperken, zoals het laten aanmerken van
de nabetaling als bijzonder inkomen bij de Belastingdienst, of het laten middelen
van het inkomen?

Bent u op de hoogte van het feit dat in 2019 al afspraken waren met de bestuursvoorzitter
van ABP over deze zaak? Hoe kan het dat dit in de uitvoering zo is misgegaan? Had
de Belastingdienst hier niet proactief in moeten optreden vanuit de gedachte voorkomen is beter dan genezen?

Antwoord 3, 4, 5 en 6

Ik vind het belangrijk dat pensioenfondsen hun deelnemers vooraf goed informeren over
de mogelijke gevolgen van bepaalde uitkeringen (incl. de fiscale gevolgen) en daar
– waar mogelijk natuurlijk – al rekening mee houden bij het uitkeren. Ik begrijp dat
ABP deelnemers in deze zin informeert als er grote bedragen worden uitgekeerd en de
mogelijkheden die deelnemers hebben om de financiële gevolgen te beperken, actief
onder de aandacht brengt.

Een nabetaling zoals in dit geval komt op grond van de wettelijke regels die daarvoor
gelden bovenop de reguliere betalingen. Op een dergelijke nabetaling is op grond van
wettelijke regelingen voor de loonheffing de zogeheten tabel bijzondere beloning van
toepassing. Om toepassing van deze tabel hoeft niet te worden verzocht; deze wordt
toegepast door de inhoudingsplichtige, in dit geval ABP. De nabetaling is een brutobedrag
waarover ABP loonheffing op basis van tarief voor bijzondere beloningen inhoudt (dit
is een voorheffing). Vervolgens wordt dit brutobedrag meegenomen bij de vaststelling
van de verschuldigde inkomstenbelasting, waarbij rekening wordt gehouden met het reeds
ingehouden bedrag uit de voorheffing. Voor een rol in de afspraken tussen ABP en de
pensioengerechtigden zie ik geen plaats voor mijzelf of de Belastingdienst.

Op een bijzondere bate kan de zogeheten middelingsregeling in de inkomstenbelasting
van toepassing zijn. Via deze regeling wordt, kort gezegd, de belasting herrekend
over de inkomens over drie zelf gekozen aaneengesloten jaren waarvan de aanslag onherroepelijk
vaststaat, bijvoorbeeld 2018-2019-2020. Er bestaat recht op teruggave als deze herrekening
leidt tot een teruggave die hoger is dan € 545. Mede omdat de keuze voor het tijdvak
van drie jaren van invloed is op de uitkomst, kan de Belastingdienst hierover niet
actief informeren. Wel is er vanzelfsprekend algemene informatie over middeling te
vinden op de website van de Belastingdienst (www.belastingdienst.nl).

Van afspraken met de bestuursvoorzitter is mij niets bekend.

Vraag 7 en 8

Past de Belastingdienst inzake de wachttijd van enkele weken of zelfs maanden bij
het vergoeden van schade door ABP dan ook coulance toe bij terugbetalingen?

Wat kunnen mensen die door deze nabetaling van het ABP in de financiële problemen
zijn gekomen in de tussentijd doen? Worden mensen hierover actief geïnformeerd?

Antwoord 7 en 8

ABP heeft op de nabetaling loonheffing ingehouden volgens de tabel voor bijzondere
beloningen, om zo goed mogelijk aan te sluiten bij de juiste belastingheffing. De
hoogte van de inhouding is afhankelijk van het jaarinkomen, hierop is het percentage
voor bijzondere beloningen gebaseerd. Bij een klein pensioen is dit een laag jaarinkomen
en daarom geldt een laag percentage voor deze bijzondere beloning. Dit kan zelfs 0%
zijn. De percentages lopen op van 0%, 19,2% en 37,1% naar 49,5%. Dat de toepassing
van het tarief voor bijzondere beloningen in een aantal situaties toch tot nabetalingen
leidt is helaas inherent aan de wettelijke regeling en het feit dat de uitkerende
instantie enkel over de eigen uitkeringen gaat en geen weet heeft van de overige persoonlijke
inkomsten en omstandigheden.

Mochten burgers als gevolg van de nabetaling een terugvordering van toeslagen hebben
ontvangen, dan kunnen zij voor deze terugvordering gebruikmaken van de standaardbetalingsregeling
van 24 maanden. Mocht dat deze burgers desondanks in financiële problemen brengen,
dan kunnen zij een betalingsregeling op maat aanvragen waarbij rekening wordt gehouden
met hun betalingscapaciteit. In de toeslagenbeschikking en aanslag inkomstenbelasting
wordt de gepensioneerde gewezen op de mogelijkheid om een betalingsregeling aan te
vragen.

Vraag 9

Kan de Belastingdienst niet naar een generieke oplossing voor alle gedupeerden kijken
in plaats van dat mensen proactief bij de Belastingdienst moeten vragen om een oplossing?

Antwoord 9

Een nabetaling van, in dit geval pensioenen, kan leiden tot een piek in het inkomen.
Deze heeft gevolgen voor de te betalen belasting en mogelijk voor het recht op inkomensafhankelijke
regelingen en toeslagen. Het is daarom goed dat de ontvanger van de nabetaling over
deze gevolgen wordt geïnformeerd. Dat is met name een taak voor de uitkerende partij.

Tot slot merk ik op dat ABP via zijn website compensatie aanbiedt in gevallen van
nabetaling waarin na toepassing van de fiscale middelingsregeling nog sprake is van
restschade.