Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Van Kent over het bericht dat miljoenen mensen dit jaar geen vakantiegeld krijgen

Antwoord van Minister Koolmees (Sociale Zaken en Werkgelegenheid) (ontvangen 15 juni
2021).

Vraag 1

Wat is uw oordeel over het bericht «Miljoenen werknemers ontvangen dit jaar geen vakantiegeld»?1

Antwoord 1

De in het artikel beschreven situatie is een zorgelijke, zowel voor de betrokken werknemers
als voor de werkgevers die zich genoodzaakt zien maatregelen te nemen om bijvoorbeeld
faillissement te voorkomen. Ik vind het van belang dat werknemers de vakantiebijslag
ontvangen waar zij recht op hebben. Daarnaast zie ik ook dat er ondernemers zijn die
het heel moeilijk hebben.

Het kabinet blijft zich daarom, ook in het derde kwartaal van 2021, inzetten om de
werkgelegenheid in Nederland te behouden en werkgevers te ondersteunen bij het doorbetalen
van de lonen van werknemers. Werkgevers die meer dan 20% omzetverlies hebben ten opzichte
van 2019 kunnen NOW-subsidie aanvragen. In de NOW is een forfaitaire opslag opgenomen,
waarmee rekening gehouden is met de extra uitgaven die werkgevers moeten doen bovenop
de reguliere loonsom. Deze opslag is sinds de NOW 2 verhoogd van 30% naar 40% en omvat
ook de vakantiebijslag.

Vraag 2

Waarom kunnen zoveel werknemers dit jaar naar hun vakantiegeld fluiten terwijl het
vakantiegeld wel is opgenomen in de Tijdelijke Noodmaatregel Overbrugging voor Werkgelegenheid
(NOW) en wettelijk verplicht is?

Antwoord 2

Ik weet niet in welke situatie of onder welke omstandigheden werkgevers ervoor kiezen
om de vakantiebijslag niet, later of in mindere mate uit te betalen. Voor mij staat
voorop dat werkgevers zich – ook in de huidige situatie – moeten houden aan de geldende
wet- en regelgeving, zoals de Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag of de toepasselijke
cao. Met de NOW wil het kabinet werkgevers zo goed als mogelijk ondersteunen bij het
nakomen van deze verplichtingen.

Vraag 3

Bent u het met de heer Fortuyn, voorzitter van het Christelijk Nationaal Vakverbond
(CNV), eens dat voor veel gezinnen het vakantiegeld geen leuk extraatje is maar een
essentieel bedrag dat nodig is voor het betalen van de rekeningen?

Antwoord 3

Voor veel huishoudens is de vakantiebijslag – in het algemeen 8% van het loon – een
substantieel deel van het inkomen. Het Nibud houdt jaarlijks een enquête over het
vakantiegeld, waarin onder meer gevraagd wordt naar bestedingsdoelen van de vakantiebijslag.
Door de jaren heen blijkt dat het vakantiegeld het meest wordt gebruikt voor de vakantie
en om te sparen. Sinds 2015 is er een lichte toename in het gebruik van het vakantiegeld
voor het aflossen van schulden en betalingsachterstanden.

Uit het onderzoek van 2020 blijkt dat een deel van de huishoudens het vakantiegeld
geheel of gedeeltelijk gebruikt voor basale uitgaven, zoals het betalen van rekeningen
of aanvullen van tekorten op de lopende rekening (20 procent), huishoudelijke uitgaven
(13 procent) of om achter de hand te houden voor als het inkomen gaat dalen (9 procent).
Uit dit onderzoek blijkt dat het vakantiegeld in 2020 minder voor deze uitgaven werd
gebruikt dan in de voorgaande jaren. Deze afwijking kan waarschijnlijk worden verklaard
door wijzigingen in uitgaven als gevolg van de Corona-crisis.

Vraag 4

Hoe gaat u ervoor zorgen dat werknemers die nu geen vakantiegeld ontvangen hierdoor
geen lagere Werkloosheidswet (WW)-uitkering krijgen?

Antwoord 4

De hoogte van een WW-uitkering is een percentage van het maandloon. Het maandloon
is kort gezegd het gemiddelde loon per maand dat een werknemer per dag verdiende in
het jaar voordat de werkloosheid is ingetreden. Bij de vaststelling van het maandloon
wordt dit op basis van het Dagloonbesluit werknemersverzekeringen vermeerderd met
8% vakantiebijslag wanneer de werkgever vakantiebijslag maandelijks reserveert en
één keer per jaar uitbetaalt. Er wordt dus een bedrag aan vakantiebijslag berekend
en opgeteld bij het loon. Bij de dagloonberekening wordt op deze manier uitgegaan
van de reservering van vakantiebijslag en niet van de daadwerkelijke uitbetaling daarvan.
Mocht een werkloze werknemer in de referteperiode waarover het maandloon wordt berekend
(nog) geen vakantiebijslag uitbetaald hebben gekregen, heeft dit dus geen negatieve
gevolgen voor de maandelijkse hoogte van de WW-uitkering.

Vraag 5

Gaat u hierover met werkgevers in gesprek om een beroep op hen te doen het vakantiegeld
wel uit te betalen?

Antwoord 5

Ik spreek regelmatig en frequent met werkgeversorganisaties en vakcentrales over de
gevolgen van de coronacrisis op de arbeidsmarkt en het steun- en herstelpakket. Zoals
ik hiervoor al schreef, vind ik het van belang dat werkgevers zich houden aan de wet-
en regelgeving. Mijn beeld is dat werkgeversorganisaties zich daar van bewust zijn.