Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van de leden Wilders en Agema over het bericht dat de corona-teststraat op Schiphol ’s avonds dicht is, ook al landen er duizenden reizigers uit risicogebieden

Antwoord van Minister De Jonge (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) (ontvangen 22 september
2020).

Vraag 1

Bent u bekend met het bericht dat de corona-teststraat op Schiphol ’s avonds dicht
blijft, ondanks dat er duizenden risicoreizigers landen?1

Antwoord 1

Ja, daarmee ben ik bekend. Dit was het geval totdat de teststraat afgelopen weekend
tijdelijk gesloten werd.

Vraag 2

Hoe is het mogelijk dat er na 18 uur bij duizenden reizigers uit risicolanden geen
coronatests meer worden afgenomen?

Antwoord 2

De teststraat op Schiphol was een onderzoeksetting waarin werd gekeken naar het effect
van het testen van mensen zonder klachten, in dit geval reizigers. De labcapaciteit
is de afgelopen weken sterk onder druk komen te staan, waardoor opschaling niet wenselijk
is. Het ging hier immers om het testen van mensen zonder klachten, en het testen van
mensen met klachten heeft voorrang. Pas wanneer de resultaten van het onderzoek er
zijn, en de labcapaciteit minder onder druk staat kan ik een besluit nemen over verdere
opschaling. Daarom heb ik besloten, zie hierover ook mijn brief van 11 september jl.,
om de teststraat op Schiphol (tijdelijk) te sluiten.

Vraag 3

Hoe ziet u in dit licht uw toezegging uit het plenaire debat van 12 augustus jongstleden
dat u zou uitzoeken of u kunt bewerkstellingen dat reizigers uit risicogebieden een
coronatest kunnen krijgen alvorens ze op het vliegtuig stappen?

Antwoord 3

Ik heb eerder aangegeven dat dit verder verkend wordt, ook in Europees verband. Momenteel
wordt er binnen Europa gekeken naar een meer gecoördineerde aanpak van de COVID-19
pandemie, hierover is ook gesproken tijdens de informele gezondheidsraad van 11 september
jl.

De geannoteerde agenda van deze Raad met hierin de Nederlandse inzet, heeft u op 3 september
jl. ontvangen. Nederland is voorstander van een meer gecoördineerde aanpak van de
crisis. Het al dan niet instellen van maatregelen is uiteindelijk aan de lidstaten
zelf en afhankelijk van de nationale context, zoals beschikbare testcapaciteit. In
de meeste Europese landen, waaronder Nederland, is het wettelijk niet mogelijk om
testen te verplichten voor aankomst in of bij vertrek uit een land. Alleen in Duitsland
geldt sinds 8 augustus jl. een testplicht bij aankomst uit een risicogebied. Dit wordt
echter per 1 oktober as. afgeschaft, omdat het te veel testcapaciteit kost en op andere
plekken dan luchthavens lastig te handhaven is.

Vraag 4

Wat is uw reactie op het onderzoek van Olsen et. al (2003), waaruit blijkt dat een
sars-patiënt op 1 vlucht 20 mensen besmette, waarvan er drie zijn overleden?

Antwoord 4

We zijn bekend met deze studie en deze publicatie. Het lijkt er op dat transmissie
van SARS-CoV-1 mogelijk is in vliegtuigen, maar van de gevallen die in deze studie
beschreven worden, is het niet aangetoond dat de besmetting ook echt in het vliegtuig
heeft plaatsgevonden. Dit is echter maar één van meerdere onderzoeken naar dit onderwerp.
Andere onderzoeken lieten kleinere aantallen mogelijke besmettingen met van SARS-CoV-1
zien.

SARS-CoV-1 is echter niet gelijk aan SARS-CoV-2. Deze resultaten kunnen dan ook niet
zomaar vertaald worden naar risico op transmissie van SARS-Cov-2 in vliegtuigen. Er
is inmiddels meer onderzoek verricht en gepubliceerd over SARS-CoV-2 transmissie in
vliegtuigen. Onderzoeken naar de risico’s op transmissie van SARS-CoV-2 in vliegtuigen
laten tot nu toe kleine risico’s zien.

In Nederland werden tot recent 4 infecties gevonden onder 282 gemonitorde contacten
van mensen die met COVID-19 in het vliegtuig zaten. Het is niet zeker of deze mensen
de infectie ook daadwerkelijk aan boord van het vliegtuig hebben opgelopen. Risico’s
lijken dan ook beperkt.

Vraag 5

Kunt u dan helemaal niks?

Antwoord 5

De bestrijding van het virus doen wij samen met álle Nederlanders. Gezamenlijk hebben
we het virus eronder gekregen en daar mogen we trots op zijn. Het is nu aan ons om
te laten zien dat we het virus eronder kunnen houden.