Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Kops over de verkoop van Eneco

Antwoord van Minister Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) (ontvangen 20 december
2019).

Vraag 1

Bent u bekend met het bericht ««Eneco-jackpot» voelt voor 44 gemeenten als de zilvervloot»?1

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Deelt u de mening dat, nadat eerst Essent in buitenlandse handen viel en daarna Nuon,
niet ook Eneco aan het buitenland verpatst moet worden?

Antwoord 2

De afweging of Eneco moet worden verkocht en aan welke partij, laat ik allereerst
aan de gemeentelijke aandeelhouders. Vervolgens zal ik de overname toetsen op de gevolgen
van de investering voor de publieke belangen van openbare veiligheid, voorzieningszekerheid
en leveringszekerheid. Meer informatie over die toets vindt u in bijgevoegde Kamerbrief
en in de Kamerbrief van 29 januari 2019.

Vraag 3

Deelt u de mening dat Eneco, dat in handen is van 44 Nederlandse gemeenten, feitelijk
van de Nederlandse belastingbetaler is? Deelt u de mening dat het kwalijk is dat deze
44 gemeenten hebben gekozen voor het spekken van hun eigen gemeentekas en het publieke
belang uit het oog verloren zijn?

Antwoord 3

De gemeenten zijn als aandeelhouders eigenaar van Eneco. Het publieke belang wat moet
worden geborgd bij de voorgenomen verkoop van Eneco is wat mij betreft als volgt.
Ten eerste is de overheid, zowel op Rijksniveau als lokaal, verantwoordelijk voor
een helder algemeen perspectief en de randvoorwaarden voor een succesvolle energietransitie.
Ik vul dit in door onder meer het afsluiten van een Klimaatakkoord en het opstellen
van wet- en regelgeving. Hiermee wil ik borgen dat alle partijen, waaronder Eneco,
bijdragen aan onze ambitieuze CO2-reductiedoelen uit het regeerakkoord. De wet- en regelgeving biedt mij geen mogelijkheid
om een duurzaamheidsstrategie bij individuele bedrijven af te dwingen, wel heb ik
subsidies als via de SDE+(+) ter beschikking.

Het publieke belang is verder geborgd door het onafhankelijk netbeheer in publiek
eigendom. Energieproductie is in Nederland net als in de rest van de EU geliberaliseerd.
Eén van de redenen hiervoor is dat aan productie commerciële risico’s zijn verbonden
die niet mogen doorslaan naar de netten en de tarieven die weer worden doorberekend
aan consumenten.

De publieke belangen waar ik bij een melding van de betrokken partijen naar zal kijken
betreffen openbare veiligheid, voorzieningszekerheid en leveringszekerheid.

Vraag 4

Welke gevolgen heeft de verkoop van Eneco voor de mensen die daar momenteel hun brood
verdienen (wetende dat bij Essent en Nuon, sinds de verkoop aan het buitenland, duizenden
banen verloren zijn gegaan)? Hoe gaat u voorkomen dat mensen op straat komen te staan?

Antwoord 4

Uit het persbericht van de aandeelhouderscommissie Eneco, Eneco, Mitsubishi Corporation
en Chubu van 25 november jl. blijkt dat Eneco intact blijft als een geïntegreerd en
zelfstandig Nederlands energiebedrijf, en dat de werkgelegenheid en arbeidsvoorwaarden
ongewijzigd blijven. De bestaande arbeidsvoorwaarden van de werknemers van Eneco worden
gerespecteerd, inclusief de arbeidsovereenkomsten, pensioenverplichtingen, cao’s,
het bestaande sociaal plan en afspraken met de vakbonden. Het consortium belooft dat
er geen ontslagen zullen volgen als gevolg van de voorgenomen transactie.

Vraag 5

Welke gevolgen heeft de verkoop voor de ruim twee miljoen klanten van Eneco? Hoe gaat
u ervoor zorgen dat hun energierekening niet nog verder stijgt, maar juist substantieel
omlaag gaat?

Antwoord 5

Voor klanten van Eneco zijn er geen gevolgen. Zij blijven ook na de verkoop klant
bij Eneco en haar dochterondernemingen, in alle landen waarin ze actief zijn. De voorgenomen
verkoop heeft ook geen gevolgen voor de energierekening.

Vraag 6

Deelt u de mening dat we niet afhankelijk moeten worden van een buitenlands, in dit
geval Japans, bedrijf zonder enige binding met Nederland, maar dat Eneco in Nederlandse
handen moet blijven? Wat gaat u doen om de verkoop van Eneco tegen te houden?

Antwoord 6

Eneco blijft volgens het consortium intact als een geïntegreerd en zelfstandig Nederlands
energiebedrijf, het hoofdkantoor blijft gevestigd in Rotterdam en de «bedrijfscultuur
en de bedrijfsidentiteit» zullen ongewijzigd blijven. De aankoop van een (energie)bedrijf
door een buitenlandse partij is in Nederland mogelijk, zolang men voldoet aan de Nederlandse
en Europese regelgeving. De marktkaders zijn helder op de (Noordwest) Europese markt
en er is een onafhankelijk toezichthouder. Dit open investeringsklimaat vind ik belangrijk
en hier maak ik mij sterk voor.

Voor wat betreft mijn rol bij de verkoop van Eneco verwijs ik u naar het antwoord
op vraag 2 en de voorgaande Kamerbrief.