Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van de leden Van Toorenburg, Van den Berg en Van Dam over het bericht ‘Politievrijwilliger in ruil voor een weekje aan zee’

Antwoord van Minister Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) (ontvangen 5 september
2019).

Vraag 1

Bent u bekend met het artikel «Politievrijwilliger in ruil voor een weekje aan zee»
op de website van Omroep Zeeland van 11 juli 2019, alsmede met het artikel «burgemeester
Gerard Rabelink van Schouwen-Duiveland: «Elke keer als er iets gebeurt in Renesse,
zijn wij anderhalf tot twee uur twee agenten kwijt»» op de website van de Provinciale
Zeeuwse Courant van 5 juli 2019?1
, 2

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Herkent u de problematiek dat politieteams in vakantiegebieden gedurende de zomerperiode
dan wel tijdens andere vakantieperiodes geconfronteerd worden met een toename van
het (tijdelijk) inwoneraantal dat soms drie- tot viermaal de reguliere bevolkingsomvang
kan overtreffen? Is hiervan alleen sprake op Goeree-Overflakkee dan wel op Schouwen-Duiveland,
of speelt dit ook op andere plekken in het land?

Antwoord 2

De vakantiegebieden in Zeeland en Zuid-Holland zijn in dit opzicht niet uniek. In
alle vakantiegebieden is er tijdens de zomerperiode sprake van een tijdelijke toename
van het aantal mensen. Denk bijvoorbeeld aan de Waddeneilanden, de Veluwe of Zuid-Limburg.

Vraag 3

In hoeverre wordt binnen het huidige sterkte-verdelings-mechanisme rekening gehouden
met dit soort extreme pieken aan inwoners en daarbij behorend werkaanbod? In hoeverre
krijgen de basisteams op Goeree-Overflakkee en op Schouwen-Duiveland in hun reguliere
sterkte extra capaciteit toegekend om de seizoensdrukte het hoofd te kunnen bieden?

Antwoord 3

Bij de toedeling van sterkte wordt rekening gehouden met de gemiddelde werkdruk en
de daaraan gerelateerde behoefte aan politiecapaciteit. De vraag naar politiecapaciteit
kent altijd pieken en dalen. In de grote steden is er bijvoorbeeld gedurende het weekend
en tijdens de uitgaansavonden veel vraag naar politiecapaciteit. Dit is ook het geval
bij grote evenementen die tijdens de zomerperiode worden gepland, zoals festivals,
sportevenementen, de Gay Pride, enzovoort. Pieken worden doorgaans opgevangen binnen
de eigen eenheid, of in samenwerking met andere organisaties in het veiligheidsdomein.
Indien dit onvoldoende soelaas biedt, kan de betrokken burgemeester bijstand aanvragen
voor het handhaven van de openbare orde.

Vraag 4

Bestaan er binnen de politie-eenheden mechanismen van interne en onderlinge bijstand
aan basisteams en/of gemeenten waar het werkaanbod tijdelijk sterk stijgt ten gevolge
van grote hoeveelheden toeristen of dagjesmensen? Welke wettelijke mogelijkheden bestaan
er voor burgemeesters om een vorm van «bijstand» hiervoor aan te vragen? Klopt het
dat het basisteam op Schouwen-Duiveland gedurende de zomerperiode personele ondersteuning
krijgt vanuit de rest van de eenheid Zeeland-Midden-West-Brabant en dat hier in de
eenheid Rotterdam geen sprake van is? Waarom bestaat dit verschil?

Antwoord 4

Binnen politie-eenheden wordt regelmatig ondersteuning geleverd door nabijgelegen
basisteams of door districtelijke of regionale onderdelen. Zo zetten de districtelijke
flexteams probleemgericht capaciteit in ter ondersteuning van de basisteams. Wettelijk
hoeft er voor ondersteuning binnen een eenheid geen ondersteuningsaanvraag te worden
gedaan. Bij de vorming van de regionale eenheden was het uitgangspunt dat deze een
zodanige schaalgrootte hebben dat ze zoveel mogelijk zelfvoorzienend kunnen zijn.
De wijze waarop de ondersteuning binnen de eenheid is geregeld, wordt bepaald door
de eenheid zelf. Daarom bestaan er verschillen per eenheid.

In het geval dat een eenheid bijstand van een andere eenheid nodig heeft voor het
handhaven van de openbare orde, moet de burgemeester een bijstandsverzoek richten
aan de korpschef.

Vraag 5

Klopt het dat de gemeenten Goeree-Overflakkee en Schouwen-Duiveland vakantie-accommodatie
huren voor politievrijwilligers die bereid zijn om dienst te doen op hun grondgebied
tijdens de zomer? Deelt u de mening dat het regelen van extra capaciteit financieel
niet op het bord van de gemeenten moet komen, maar eerder ten laste van het budget
van de politie zou moeten komen?

Antwoord 5

Burgemeesters zijn verantwoordelijk voor de openbare orde en de hulpverlening in hun
gemeentes. Zij maken in de lokale driehoek afspraken over de inzet van de politie.
De burgermeester handhaaft de openbare orde en verzorgt hulpverlening met de beschikbare
politiecapaciteit. Als deze capaciteit op piekmomenten tekortschiet, moet de burgermeester
keuzes maken of andere manieren vinden om de openbare orde te handhaven en hulpverlening
te verzorgen. Zo wordt op festivals vaak gebruikt gemaakt van inzet van particuliere
beveiligers op taken waar dat mogelijk is.

In dit geval hebben de burgemeesters van Goeree-Overflakkee en Schouwen-Duiveland
ervoor gekozen om vakantie-accommodatie te huren voor politievrijwilligers. Deze innovatieve
oplossing is te prijzen.

Vraag 6

Bent u bekend met de praktijk (in het verleden) van de politie Zandvoort die politiemensen
in deeltijd aannam, in die zin dat deze agenten in de zomer fulltime werkten en de
winter slechts zeer beperkt ingezet werden? Is dit een optie die ook heden ten dage
wordt toegepast of mogelijk is?

Antwoord 6

Ik ben bekend met deze praktijk uit het verleden. Sinds 2000 werkt de politie niet
meer met zomeragenten. Deze keuze is vanuit het oogpunt van goed werkgeverschap is
gemaakt, omdat de belasting van de zomeragenten te hoog was. Tegenwoordig worden de
diensten in Zandvoort door het eigen basisteam (Kennemerkust) gevuld.

Elk jaar worden in de lokale driehoek bewuste keuzes gemaakt met betrekking tot de
openbare orde en evenementen. Het werken met jaarplannen, waarin verwachte vraag en
aanbod voor het aankomende jaar op elkaar worden afgestemd, helpt de eenheden bij
het adresseren van de capaciteitsvraag.

Vraag 7

Welke mogelijkheden bestaan er om – zeker tijdens perioden van grote seizoensdrukte
– een dienst als Dienst Vervoer en Ondersteuning (DV&O) in te zetten om de politie
te ondersteunen bij het vervoeren van arrestanten? Deelt u de mening dat het uiterst
ongewenst is dat politiemensen uren bezig zijn om arrestanten af te voeren naar een
arrestantenbewaarplaats, zeker omdat zij daarmee effectief van straat zijn en ook
ver weg uit het gebied zijn? Ziet u ook mogelijkheden om DV&O hier permanent en landsbreed
een functie in te laten vervullen?

Antwoord 7

Samenwerking met partners in het veiligheidsdomein is zeker een optie om politiecapaciteit
vrij te spelen. In Amsterdam wordt momenteel al samengewerkt met personeel van DJI
(Dienst Justitiële Inrichtingen) bij het vervoer van arrestanten. Indien lokale samenwerkingspartners
opties voor intensievere samenwerking zien, dan zal ik onderzoek doen naar wat er
wettelijk mogelijk is.