Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Amhaouch over het bericht ‘Verkopers van Eneco toch niet zo braaf’

Antwoord van Staatssecretaris Keijzer (Economische Zaken en Klimaat) (ontvangen 23 april
2019).

Vraag 1

Bent u bekend met het bericht «Verkopers van Eneco toch niet zo braaf»?1

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Wat is uw reactie op dit bericht? Hoe kwalificeert u het onzes inziens hufterige gedrag
van de betreffende verkopers, zoals het opsteken van middelvingers en het bespugen
van voordeuren?

Antwoord 2

Ik ben geschrokken van de voorbeelden in het bericht. Het is niet acceptabel dat verkopers
dergelijk gedrag laten zien als de consument aangeeft geen interesse te hebben in
het sluiten van een overeenkomst.

Vraag 3

Herkent u het beeld van de ongewenste, agressieve werkwijzen waarvan deur-aan-deur
en telefonische verkopers in de energiesector zich bedienen?

Antwoord 3

De energiesector bedient een kleine 8 miljoen huishoudens. Consumenten in deze markt
zijn prijsbewust en stappen regelmatig over van leverancier. De concurrentie is groot
en de strijd om de klant dus ook. Dit is in principe positief voor de consument, die
daardoor jaarlijks kan profiteren van een aantrekkelijk aanbod. Zoals te lezen is
in het artikel van de Gelderlander, gaan sommige individuele verkopers in de strijd
om de klant over de schreef. Dergelijke gevallen komen helaas soms voor en dat betreur
ik.

Vraag 4

Bent u het met de commercieel directeur van Eneco eens dat de energiesector kampt
met een «kwaliteitsprobleem»?

Antwoord 4

Consumenten mogen verwachten dat een verkoper eerlijk en correct is. Dat is de norm
op grond van de Elektriciteitswet 1998, de Gaswet en de regels voor consumentenbescherming
in het Burgerlijk Wetboek. Excessen zoals beschreven in het artikel van De Gelderlander
stralen af op de hele sector en op de verkoopmethoden die gehanteerd worden. Ik interpreteer
de kwalificatie van de commercieel directeur van Eneco als een oproep aan de hele
de sector om extra maatregelen te nemen om dergelijke excessen zoveel mogelijk uit
te bannen. Daar kan ik mij volledig in vinden.

Vraag 5

Bent u bereid om, zoals de Vastelastenbond bepleit, een vergunningplicht voor verkopers
in te voeren, die eisen stelt aan verkopende partijen en sancties oplegt indien deze
eisen niet worden nageleefd?

Antwoord 5

Gemeenten beschikken op dit moment al over de bevoegdheid om verkoop aan de deur te
reguleren door een vergunningplicht of een meldplicht te hanteren. De voorwaarden
voor het verlenen van de vergunning kunnen per gemeente verschillen. Gemeenten kunnen
hiermee op gemeentelijk of zelfs wijkniveau maatwerk toepassen.

De ACM kan optreden tegen overtreding van de voorschriften uit de Elektriciteitswet
1998 en de Gaswet die kleinverbruikers beogen te beschermen, alsmede tegen overtredingen
van de consumentenbeschermingsregels uit het Burgerlijk Wetboek.

Ik ben van mening dat dit stelsel voldoende mogelijkheden biedt om eisen op te leggen
aan verkopende partijen en om handhavend op te treden als de regels niet worden nageleefd.

Vraag 6 en 8

Welke mogelijkheden ziet u nog meer om particulieren beter te beschermen tegen malafide
verkooppraktijken in de energiesector, maar ook in andere sectoren?

Wat is de status van de gesprekken tussen de ACM, Eneco en de Vastelastenbond over
de verkoop van zakelijke contracten aan zelfstandigen zonder personeel, waaraan in
het bericht wordt gerefereerd?

Antwoord 6 en 8

Consumenten zijn bij telefonische of deur-aan-deurverkoop al goed beschermd, bijvoorbeeld
doordat zij een bedenktijd van 14 dagen hebben na het sluiten van de overeenkomst.
Desalniettemin zie ik mogelijkheden voor verdere bescherming.

Zoals aangekondigd in de Consumentenagenda: houvast bij voortdurende verandering(8 oktober 2018), werk ik aan het invoeren van een opt-in regime voor telemarketing.
Dit houdt in dat bedrijven consumenten alleen nog mogen bellen als zij hiervoor toestemming
hebben gegeven. Ook ben ik in overleg met de telemarketingsector om de termijn waarbinnen
bedrijven oud-klanten nog mogen benaderen te beperken. Ik verwacht dat de irritatie
en klachten door telemarketing hierdoor zullen afnemen.

Een ander probleem is dat regelmatig zakelijke contracten worden aangeboden aan zelfstandigen
zonder personeel (zzp’ers) die kantoor aan huis hebben. De Elektriciteitswet 1998
en de Gaswet bevatten bepalingen die gericht zijn op bescherming van de kleinverbruiker.
Een verkoper moet kleinverbruikers2 transparant, eerlijk en op correcte wijze informeren over de tarieven en voorwaarden
van een leveringsovereenkomst, voordat een overeenkomst tot stand komt. Een kleinverbruiker
die op zijn woonadres een leveringsovereenkomst wil afsluiten voor (hoofdzakelijk)
privédoeleinden geldt als consument. De consumentenbeschermingsregels zijn dan van
toepassing en deze kleinverbruiker mag niet als zakelijke afnemer worden gecontracteerd.

De ACM heeft onlangs aangegeven dat zij handhavend zal optreden tegen dergelijke praktijken.3 Daarnaast heeft Energie-Nederland, de brancheorganisatie van energiebedrijven, naar
aanleiding van de recente klachten met de ACM contact opgenomen om te bekijken wat
er sector breed kan worden afgesproken om deze praktijken verder tegen te gaan. Het
is aan de betrokken partijen om over de status hiervan al dan niet uitspraken te doen.

Vraag 7

Is volgens u de Autoriteit Consument en Markt (ACM), als toezichthouder, hierop voldoende
alert en actief is en hiertoe voldoende is toegerust?

Antwoord 7

Ja. De ACM kan handhavend optreden als verkopers van energiebedrijven de beschermingsregels
voor consumenten en kleinverbruikers overtreden. Deze regels gelden ook voor zzp’ers
die een energiecontract afsluiten voor (hoofdzakelijk) privédoeleinden. De ACM heeft
zoals gezegd aangekondigd hier de komende tijd extra aandacht aan te besteden.

Vraag 9

Zijn u nog meer klachten over verkopende partijen in de energiesector bekend? Indien
ja, om wat voor klachten gaat het en welke verkopende partijen betreft het?

Antwoord 9

De ACM houdt toezicht op de wijze waarop bedrijven verkopen aan consumenten, waaronder
bedrijven in de energiesector. Als daar aanleiding toe is kan de ACM handhavend optreden
om te zorgen dat bedrijven zich aan de regels houden. In dat geval zal de ACM daar
zelf via haar website over communiceren.