Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Beckerman over het bericht dat Nedmag maximaal zout mag winnen

Antwoord van Minister Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) (ontvangen 6 februari
2019)

Vraag 1

Kent u het bericht «Nedmag gaat tot het uiterste om al het zout uit de Groninger bodem
te halen»?1 Wat is hierop uw reactie?

Antwoord 1

Het klopt dat Nedmag op 28 november 2018 een gewijzigd winningsplan heeft ingediend.
De totale hoeveelheid zout die Nedmag wil winnen op basis van het ingediende winningsplan
bedraagt 3,7 miljoen ton. Op basis van de looptijd van deze maximale hoeveelheid wordt
per jaar 315.000 ton zout gewonnen.

Vraag 2

Is de 95 centimeter bodemdaling waar Nedmag rekening mee houdt toegestaan? Zo nee,
hoeveel daling is wel toegestaan?

Antwoord 2

Op basis van het geldende winningsplan is een bodemdaling van 95 cm niet toegestaan.
Het huidige winningsplan staat maximaal 65 cm toe. Uit de procedure die het nieuwe
winningsplan nu doorloopt, moet blijken of winning bij 95 cm bodemdaling veilig en
verantwoord is. Het door Nedmag ingediende gewijzigde winningsplan wordt momenteel
technisch inhoudelijk beoordeeld door Staatstoezicht op de Mijnen (SodM), TNO en de
Technische commissie bodembeweging (Tcbb). Hierna wordt het winningsplan voor advies
voorgelegd aan het waterschap Hunze en Aa’s, de provincies Groningen en Drenthe en
de gemeenten Veendam, Midden-Groningen, Aa en Hunze en Tynaarlo. De Mijnraad brengt
een advies uit over het winningsplan en gaat daarbij ook in op de uitgebrachte adviezen.
Op basis van alle adviezen zal ik een ontwerpbesluit laten opstellen waarin beoordeeld
zal worden of de risico’s en gevolgen die zijn verbonden aan de aangevraagde activiteiten
aanvaardbaar zijn.

Vraag 3

Wat heeft het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) u geadviseerd? Voldoet het nieuwe
winningsplan aan dat advies?

Antwoord 3

Het door Nedmag ingediende gewijzigde winningsplan ligt nog ter beoordeling en advisering
bij SodM. Ik heb nog geen advies van SodM ontvangen. Het advies van SodM zal evenals
het advies van TNO en de Tcbb ter beschikking worden gesteld aan de betreffende gemeenten,
provincies en het waterschap, zodat deze adviezen kunnen worden betrokken in hun eigen
advisering. Een advies van SodM over een gewijzigd winningsplan betreft een aantal
thema’s, zoals veiligheid en volledigheid. Het advies van SodM en alle andere adviseurs
zal ik meenemen in mijn instemmingsbesluit op dit gewijzigde winningsplan, en waarbij
ik een afweging zal maken over de aanvaardbaarheid van de risico’s van de effecten
die in dit winningsplan worden beschreven.

Vraag 4

Bent u van mening dat maximale zoutwinning verantwoord is gezien de lekkage en bodemvervuiling
in april 2018 bij Veendam en de aardbeving van begin januari 2019? Maakt u zich nu
echt geen zorgen dat steeds meer gerommel in de Groninger bodem leidt tot nog meer
ellende in die provincie?2

Antwoord 4

De conclusie of de voorgestane voortzetting van de zoutwinning verantwoord is kan
pas worden getrokken als ik alle beoordelingen en adviezen heb ontvangen en gewogen.
Uitgangspunt is dat met mijnbouwactiviteiten pas kan worden ingestemd als vast staat
dat deze op veilige en milieuverantwoorde wijze kunnen worden uitgevoerd.

Vraag 5

Klopt het dat er nieuwe boringen worden gedaan in Midden-Groningen? Staan die nieuwe
boorlocaties in verbinding met het grote cavernestelsel? Is het onderzoek naar toename
van druk in het oude cavernestelsel al afgerond?3 Zo ja, kunt u dat de Kamer doen toekomen? Zo nee, wanneer wordt dat verwacht? Kan
er niet beter pas opnieuw geboord worden als bekend is dat het oprecht veilig kan?

Antwoord 5

Er worden geen boringen gedaan vanuit de gemeente Midden-Groningen. De in het gewijzigde
winningsplan aangevraagde boringen worden geboord vanuit de gemeente Veendam. De zoutcavernes
die Nedmag wil gaan aanleggen liggen gedeeltelijk wel onder de gemeente Midden-Groningen.
Deze nieuwe zoutcavernes mogen niet in verbinding staan met het grote cavernestelsel.

Naar aanleiding van het weglekken van pekelwater en diesel vanuit het huidige cavernestelsel
op 20 april 2018 zijn verschillende onderzoeken uitgevoerd door Nedmag. SodM heeft
toezicht gehouden op de wijze waarop de onderzoeken zijn uitgevoerd door Nedmag en
wat de conclusies zijn van deze onderzoeken. Op basis van deze rapporten heeft Nedmag
onder toezicht van SodM de maatregelen getroffen waarmee de cavernes gestabiliseerd
en onder controle zijn gebracht. De resultaten van deze onderzoeken zijn verwerkt
in het gewijzigde winningsplan. Nedmag heeft het gewijzigde winningsplan en de onderliggende
onderzoeken al openbaar gemaakt en op de eigen website geplaatst. De conclusies van
de onderzoeken zullen worden betrokken in het advies van SodM over het gewijzigde
winningsplan, waarin ook de vraag of de risico’s en de gevolgen van de aangevraagde
activiteiten aanvaardbaar zijn beantwoord wordt.

Vraag 6

Wordt bij die nieuwe boringen toegestaan dat diesel in de grond wordt gepompt om zout
te winnen? Gaat u bewust toestaan dat nog meer gebied in Groningen kapot wordt gemaakt?

Antwoord 6

Momenteel is diesel een veelgebruikte toepassing bij zoutwinning. In de Staat van
de sector Zout heeft SodM aangegeven dat het gebruik van diesel ongewenst is en dat
de sector onderzoek moet doen naar alternatieven. Ik zal vooralsnog niet overgaan
tot een algemeen verbod tot toepassing van diesel bij zoutwinning maar de sector nog
de gelegenheid bieden om alternatieven te ontwikkelen. Het gebruik van diesel is cruciaal
in de huidige werkwijze van de sector. SodM heeft een zelfstandige bevoegdheid en
houdt scherp toezicht op het gebruik van diesel bij de zoutwinning.

Vraag 7

Klopt het dat men geen bezwaar kan maken tegen dit nieuwe winningsplan? Zo ja, waarom
is dat het geval?

Antwoord 7

Nee, dat klopt niet. Het afgeven van een instemmingsbesluit op een winningsplan is
met veel waarborgen omkleed en garandeert inspraak van betrokken overheden en bewoners.
Allereerst worden alle betrokken partijen in de gelegenheid gesteld mij te adviseren
over de aanvraag. De procedure bevindt zich nu in deze fase. Als er vervolgens met
in achtneming van alle adviezen een ontwerpbesluit is opgesteld, wordt er door het
ministerie een of meerdere informatieavonden georganiseerd waar omwonenden terecht
kunnen voor het verkrijgen van aanvullende informatie en het indienen van zienswijzen.
Iedereen kan gedurende zes weken op een ontwerpbesluit een zienswijze indienen. Daarna
volgt het definitieve instemmingsbesluit waartegen beroep kan worden ingesteld. Zowel
het ontwerp als het definitieve besluit worden gepubliceerd.

Gezien de bijzondere omstandigheden rond het bedrijf Nedmag en de verschillende procedures
die nu lopen hebben mijn ambtenaren overleg gevoerd en afspraken gemaakt met de verschillende
overheden in de regio over de procedure en hoe alle partijen het best gefaciliteerd
konden worden. In aanvulling op deze procedure wordt nu een extra informatieavond
georganiseerd voorafgaand aan de publicatie van het ontwerpinstemmingsbesluit.

Vraag 8

Garandeert u de veiligheid van de inwoners in dat gebied?

Antwoord 8

Met mijnbouwactiviteiten wordt pas ingestemd als is vastgesteld dat deze op veilige
en milieuverantwoorde wijze kunnen worden uitgevoerd. Door de onafhankelijke toezichthouder
wordt hierop toegezien. Absolute garanties voor veiligheid zijn echter niet te geven.