Brief regering : Publicatie en openstelling 'Sanering garnalenvisserij'

Nr. 235
BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN LANDBOUW, VISSERIJ, VOEDSELZEKERHEID EN NATUUR

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 3 juli 2025

Graag informeer ik uw Kamer dat ik voor de regeling «Sanering garnalenvisserij» op
11 juni 2025 een goedkeuringsbesluit heb ontvangen van de Europese Commissie. Ik heb
de regeling vastgesteld en deze wordt op 4 juli 2025 gepubliceerd in de Staatscourant.
De regeling zal worden opengesteld van 3 november 2025 tot en met 2 februari 2026.
Uw Kamer is eerder geïnformeerd over de saneringsregeling (brief van 28 juni jl. met
Kamerstuk 36 410 XIV, nr. 101).

De (garnalen)visserijsector is van wezenlijk belang voor de lokale economieën en culturele
identiteit van Nederland en zijn kustgemeenschappen. De garnalenvisserij kent echter
ook grote uitdagingen. In recente jaren heeft de sector te maken gehad met lage garnalenvangsten
en hoge brandstofprijzen. In 2023 maakte de garnalenvloot het meeste verlies van alle
visserijsectoren in Nederland, namelijk € 8 miljoen. Een groot deel van de garnalenvissers
vist daarnaast in de Natura 2000-gebieden langs de Nederlandse kust, waar zij te maken
hebben met aanvullende voorwaarden om de natuur te beschermen. Zij staan daarbij ook
voor grote investeringskeuzes zoals de keuze om verder te verduurzamen door een SCR-katalysator
aan te schaffen en te installeren.

De vrijwillige saneringsregeling biedt aan garnalenvissers de mogelijkheid om hun
visserijactiviteiten te beëindigen indien zij dat willen. Hiermee wordt ook perspectief
geboden voor die vissers die door willen blijven vissen. Zo’n vijftig vissers hebben
aangegeven te overwegen gebruik te maken van de saneringsregeling (zie ook brief van
31 maart jl. met Kamerstuk 33 576, nr. 443). Pas als de uitvoering van de regeling volledig is afgerond, zal er duidelijkheid
zijn over het totaal aantal gesaneerde vaartuigen.

Voorwaarden saneringsregeling

Voor de vrijwillige saneringsregeling is een budget beschikbaar van € 49,5 miljoen.
Hieruit wordt zowel de regeling en de uitvoering als het flankerend beleid betaald.
De regeling wordt opengesteld met een budget van € 40 miljoen. De verwachting is dat
alle vissers die deel willen nemen aan de regeling en voor deelname in aanmerking
komen, dat met dit budget ook kunnen doen. Indien het budget van € 40 miljoen toch
ontoereikend blijkt, kan dit worden opgehoogd uit de resterende middelen van de € 49,5 miljoen.
De resterende € 9,5 miljoen kan, na vermindering met de uitvoeringskosten, eventueel
worden ingezet voor flankerend beleid.

Het subsidieplafond zal worden verdeeld op volgorde van binnenkomst van de aanvragen.

De regeling zal worden opengesteld voor eigenaren van vissersvaartuigen waarop een
garnalenvergunning geregistreerd is. De belangrijkste voorwaarden die gelden bij deze
sanering zijn:

– De vangst met het vaartuig waarvoor de aanvraag wordt gedaan, bestond in 2022, 2023
of 2024 voor minimaal 70% uit garnalen.

– Er is in de twee kalenderjaren voorafgaand aan de aanvraag minimaal 58 dagen per jaar
gevist met het vaartuig waarvoor de aanvraag wordt gedaan.

– Het gesaneerde vaartuig wordt gesloopt en uitgeschreven uit het Nederlands Register
van Vissersvaartuigen (hierna: visserijregister).

– De in het kader van het visserijbeleid verleende garnalenvergunningen, visvergunningen
en vismachtigingen worden ingetrokken.

– Aanvragers van de saneringssubsidie mogen tot vijf jaar na ontvangst van de subsidie
geen enkel ander vaartuig inschrijven in het visserijregister en de vangstcapaciteit
van eventueel resterende geregistreerde vissersvaartuigen niet verhogen.

De eigenaar van het gesaneerde vaartuig ontvangt een bedrag van € 5.542 per zeedag
van 2021, 2022, 2023 of 2024 minus een bedrag van € 5.072 per brutoton (BT) van diens
vaartuig. Ontvangsten voor de sloop van het vaartuig worden daarop in mindering gebracht.
Het uitkoopbedrag is gebaseerd op het verwachte inkomensverlies dat is berekend door
Wageningen Economic Research. Dit rapport wordt zo snel als mogelijk na publicatie
van de saneringsregeling in de Staatscourant gepubliceerd.

Tot slot wil ik graag benadrukken dat een keuze om te saneren voor een visser niet
gemakkelijk is. Ik hoop dat deze saneringsronde voor vissers die willen stoppen een
uitkomst biedt om hun onderneming te beëindigen. Ik zal mij blijven inzetten voor
de vissers die doorgaan, zodat deze mooie sector behouden blijft. Visserij hoort bij
Nederland en daar sta ik voor.

De Staatssecretaris van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur, J.F. Rummenie