Brief regering : Risicoprofielen Douane
31 934 Douane
Nr. 118
BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN FINANCIËN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 31 augustus 2026
Op 11 juni jl. heeft de Minister van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking
(BHOS), mede namens mij, uw Kamer de beantwoording gestuurd van de feitelijke vragen
die gesteld zijn over het onderzoek van de Algemene Rekenkamer naar de controle op
de doorvoer van strategische goederen in het Verantwoordingsonderzoek BHOS 2025.1 Hierin is toegezegd dat ik uw Kamer in algemene zin zal informeren over douanecontroles
met toepassing van risicoanalyses, risicoprofielen, steekproeven en, voor zover dit
binnen de wettelijke kaders mogelijk is, over de werking, (eventuele) fouten en verbeteringen
van risicoprofielen die zien op Rusland, Israël en dual-use goederen.
De Douane is een risicogerichte handhavingsorganisatie. Voor risicogericht toezicht
op de juistheid en volledigheid van ingediende aangiften hanteert de Douane risicoprofielen.
Dat is ook het geval bij het toezicht op de naleving van de wet- en regelgeving op
het gebied van sanctiemaatregelen en strategische goederen. Strategische goederen
zijn militaire goederen en goederen die zowel een militaire als een civiele toepassing
kunnen hebben (zogenaamde dual-use goederen).
Risicoprofielen zijn geautomatiseerde selectiemechanismen die op basis van vooraf
vastgestelde indicatoren worden toegepast op de gegevens die door marktdeelnemers
worden aangeleverd in één van de verschillende soorten douaneaangiften (bijvoorbeeld
summiere aangifte bij binnenbrengen, invoeraangifte of uitvoeraangifte). De profielen
worden ingezet om zendingen, goederen of betrokken partijen te identificeren waarbij
een verhoogd risico bestaat op overtreding van wet- en regelgeving. Op basis van de
risicoprofielen worden zendingen geselecteerd voor nader toezicht, zoals een bescheidcontrole,
scancontrole of fysieke controle.
Het hanteren van verschillende typen risicoprofielen maakt een risicogerichte toezichtaanpak
mogelijk. Hierdoor kunnen beschikbare toezichtscapaciteit en controles worden gericht
op zendingen met de hoogste risico-indicatie, terwijl onnodige verstoringen van legitieme
handelsstromen zoveel mogelijk worden beperkt.
De Douane werkt doorlopend aan het aanpassen en verbeteren van risicoprofielen. Risicoprofielen
worden onder andere aangepast op het moment dat nieuwe wet- en regelgeving in werking
treedt, zoals bijvoorbeeld bij een uitbreiding van het aantal gesanctioneerde goederen
of landen. Wanneer onjuistheden worden geconstateerd, worden profielen aangepast.
Daarnaast worden profielen periodiek geëvalueerd en wordt informatie uit uitgevoerde
controles gebruikt om bestaande profielen aan te scherpen, uit te breiden of te beëindigen.
Om uitvoering te geven aan de gedane toezegging wordt uw Kamer hierover verder vertrouwelijk
geïnformeerd2. De reden voor deze vertrouwelijkheid is gelegen in het feit dat openbaarmaking het
belang van de Staat zou kunnen schaden.
De Staatssecretaris van Financiën,
E. Eerenberg
Ondertekenaars
E. Eerenberg, staatssecretaris van Financiën