Brief regering : Toelichting tussenuitspraak CBb 1 juni 2026 en besluit referentieaanbod NS 2027

Nr. 1303
BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN INFRASTRUCTUUR EN WATERSTAAT

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 14 juli 2026

In de beroepsprocedure van een aantal Mobility-as-a-Service-aanbieders (MaaS-aanbieders)
tegen de gunning van de HRN-concessie heeft het College van Beroep voor het bedrijfsleven
(CBb) in de eerdere tussenuitspraak van 30 juni 2025 IenW opgedragen om artikel 44
van de HRN-concessie aan te passen. Op 10 oktober 2025 is artikel 44 van de concessie
officieel gewijzigd, hierover is de Kamer al eerder geïnformeerd.1 Vervolgens is op 6 november het definitieve besluit genomen ter vaststelling van
het referentieaanbod NS 2026.2 Bij beide besluiten hebben onafhankelijke economisch deskundigen geadviseerd. Het
CBb zal beoordelen of dit herstelbesluit voldoet aan de eisen in de betreffende tussenuitspraak.

Via deze brief wil ik de Kamer informeren over de nieuwe tussenuitspraak van 1 juni
jl. van het CBb. Dit mede naar aanleiding van de toezegging aan Kamerlid Schutz (VVD)3. Ook informeer ik de Kamer over het besluit dat ik heb genomen met betrekking tot
het referentieaanbod van NS voor 2027, dit is hier namelijk aan gerelateerd. Het besluit
en de onafhankelijke toets zal ik, conform artikel 44 van de HRN-concessie, publiceren.

Tussenuitspraak CBb

De MaaS-aanbieders hadden het CBb verzocht om een voorlopige voorziening te treffen.
Het CBb heeft met de tussenuitspraak van 1 juni jl. invulling gegeven aan dit verzoek.
Met de tussenuitspraak blijven tot 1 januari 2027 grotendeels de tijdelijke afspraken
die NS en de MaaS-aanbieders hebben gemaakt, in stand. De enige wijziging is een ophoging
van de distributiekostenkorting (DKC) voor de MaaS-aanbieders met 1,5%. De DKC is
de korting die de MaaS-aanbieders krijgen bij het inkopen bij NS, omdat NS kosten
met betrekking tot verkoop bespaart. Ook schorst het CBb tijdelijk enkele delen van
artikel 44 van de HRN-concessie en bijlage 13. Deze onderdelen hebben betrekking op
de berekening van de kortingen die MaaS-aanbieders krijgen. Na het vervallen van de
voorlopige voorziening (per 1 januari 2027) zullen deze onderdelen niet langer geschorst
zijn. Het CBb heeft inmiddels aan partijen aangekondigd een deskundige te willen benoemen
en het onderzoek te heropenen alvorens een definitieve uitspraak te doen.

Besluit referentieaanbod NS 2027

Naar aanleiding van de tussenuitspraak van het CBb in de hierboven beschreven zaak
in 2025, is artikel 44 van de HRN-concessie gewijzigd. In het huidige artikel 44 staat
het jaarlijkse proces beschreven voor de vaststelling van het referentieaanbod van
NS. Het referentieaanbod van NS stelt MaaS-aanbieders in staat om treinvervoer van
NS te verkopen. Met het referentieaanbod kunnen deze partijen eigen proposities ontwikkelen.
Het CBb heeft enkele onderdelen van artikel 44 geschorst, maar ik ben nog steeds verplicht
om een besluit te nemen op het referentieaanbod van NS voor 2027.4 Alle betrokken partijen zijn ook gebaat bij de duidelijkheid die hiermee wordt gecreëerd.
Op 1 mei jl. heb ik het referentieaanbod voor 2027 van NS ontvangen. Dit aanbod heb
ik, conform artikel 44, laten toetsen door onafhankelijke deskundigen. De conclusie
van deze toets is dat het referentieaanbod voldoet aan de in de HRN-concessie gestelde
voorwaarden. Het referentieaanbod is transparant, non-discriminatoir en concurrerend
en zorgt ervoor dat een gelijk speelveld wordt gecreëerd tussen NS en de MaaS-aanbieders.
Om die reden heb ik besloten het referentieaanbod goed te keuren. Ik wil uiteraard
ook rekening houden met de lopende rechtszaak en de getroffen voorlopige voorziening.
Daarom heb ik ook besloten dat het referentieaanbod 2027 pas na de definitieve uitspraak
van het CBb geldig wordt. Tot aan de definitieve uitspraak geldt wat is beschreven
in de voorlopige voorziening.

De Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat,
A.W.H. Bertram