Brief regering : Reactie op verzoek commissie over riet als 'dedicated' vezelgewas in de koolstofcertificaten-regeling (NABB)

32 847
Integrale visie op de woningmarkt

Nr. 403
BRIEF VAN DE MINISTER VAN LANDBOUW, VISSERIJ, VOEDSELZEKERHEID EN NATUUR

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 9 juni 2026

Hierbij beantwoord ik het verzoek van de vaste commissie voor Landbouw, Visserij,
Voedselzekerheid en Natuur d.d. 21 mei 2026, met als kenmerk 2026Z09559/2026D23756, om reactie op de brief van A.B. d.d. 7 mei 2026 over «Riet als «dedicated» vezelgewas
in de koolstofcertificaten-regeling (NABB)».

In 2023 is de Kamer geïnformeerd over de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB),
gericht op stimulering biobased bouwen (Kamerstuk 32 852, nr. 286). Deze aanpak loopt onder coördinatie van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties, mede namens het Ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid
en Natuur, het Ministerie van Infrastructuur en Water, en het Ministerie van Economische
Zaken en Klimaat. Het Ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur
is verantwoordelijk voor de stimulering van de biobased teelt. In dit kader liep de
door de briefschrijver genoemde aanbesteding, die werd uitgevoerd door het Nationaal
Groenfonds. Hierbij verkopen boeren en verwerkers koolstofcertificaten aan het Nationaal
Groenfonds, waardoor ze worden beloond voor de langdurige opslag van CO2 in bouwmateriaal. De betreffende aanbesteding betrof € 2,5 miljoen. Deze wordt de
komende drie jaar jaarlijks herhaald.

De briefschrijver vraagt in zijn brief concreet om het volgende:

1. Erkenning van riet voor rieten daken als «dedicated» vezelgewas (hoofdstroom) in plaats
van reststroom;

2. Opname van riet als aparte categorie in de aankomende aanbestedingsronde (’26/’27)
voor koolstofcertificaten;

3. Een Kamerbrief van de Minister van LVVN over de proportionaliteit en consistentie
van de huidige kaders binnen de NABB m.b.t. tot Hollands riet voor Nederlandse rieten
daken.

Het hoofddoel van de NABB is de opschaling van biobased bouwen. De grootste potentie
voor de teelt ligt daarbij in het opschalen van de teelt van gewassen die kunnen worden
verwerkt tot biobased bouwmateriaal. Op basis van omvang van het huidige landbouwareaal
en stand van de techniek van biobased bouwen is gekozen om vezelhennep, vlas, miscanthus
en stro te benoemen als hoofdstromen in het huidige NABB. Deze vier gewassen vormen
circa 90% van het teeltareaal, dat vervolgens wordt verwerkt tot bouwproduct.

Riet is een teelt die CO2 opslaat en kan daarmee als biobased teelt worden gezien. Deze teelt kan ook bijdragen
aan landschappelijke kwaliteit en waterkwaliteit, en in Nederland kent het een lange
geschiedenis van toepassing. Riet heeft, evenals andere in de aanpak meelopende stromen
zoals wilg, een interessant maar kwantitatief zeer beperkt aandeel in de productie
van biobased bouwmaterialen. Het leidt nog niet op substantiële schaal tot bouwproducten
anders dan rieten daken, en de verwachting is dat deze situatie de komende jaren niet
zal veranderen. Daarmee is de verwachting dat riet minder substantieel kan bijdragen
aan het opschalen van biobased bouwen dan andere teelten, en daarmee geen hoofdstroom
kan zijn.

In tegenstelling tot wat in de brief staat, wordt riet wel aangemerkt als een biobased
gewas, waarvoor koolstofcertificaten kunnen worden verkregen. Riet loopt daardoor
mee in genoemde aanbesteding.

Op dit moment wordt het NABB onder leiding van het Ministerie van Binnenlandse Zaken
en Koninkrijksrelaties geactualiseerd. Naar verwachting wordt de Kamer in het najaar
nader hierover geïnformeerd. Deze brief zal, naast over de voortgang van de NABB en
op de algemene doelen voor biobased bouwen, ingaan op de vraag welke gewassen (waaronder
riet) al dan niet en op welke wijze worden meegenomen bij de verdere aanpak via koolstofcertificaten,
passend bij doelen van de NABB. Hierbij wordt ook de uitkomst van een uitvraag bij
Deltares over de klimaataspecten van rietteelt meegenomen.

Het punt over (het tegengaan van) de import van riet van buiten de Europese Unie is
geen onderdeel of doel van het NABB. Het feit dat Nederlands riet als reststroom meeloopt,
en zo een «beloning» kan krijgen via koolstofcertificaten, zorgt juist voor een klein
competitief voordeel voor Nederlands riet t.o.v. Chinees riet.

De genoemde klachten over de aanbestedingsprocedure zijn opgepakt door het Groenfonds
als aanbestedende dienst en dus bevoegde instantie. De procedure bij het Groenfonds
is in februari 2026 afgerond. Vervolgens heeft de briefschrijver een klacht ingediend
bij de Commissie van Aanbestedingsexperts; deze is momenteel nog in behandeling. Over
de stelling dat er op dit punt onzorgvuldig is of wordt gehandeld richting hem, kan
dus nog geen uitspraak worden gedaan.

De Minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur, J. van Essen