Brief regering : A-brief ‘Midlife Update Multi-Role Tanker Transport’ (MLU MRTT)

Nr. 486
BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN DEFENSIE

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 12 mei 2026

In het licht van de verslechterde internationale veiligheidssituatie is het essentieel
dat Nederland en zijn bondgenoten beschikken over de juiste militaire capaciteiten
om te kunnen afschrikken en voorbereid te zijn op een eventueel grootschalig conflict.
Een van deze capaciteiten is het Multi-Role Tanker Transport (MRTT), dat is ondergebracht bij de Multinational MRTT Unit (MMU). De MMU is een samenwerkingsverband van acht Europese landen, waaronder Nederland,
die onder NAVO-vlag gezamenlijk een pool van tank- en transportvliegtuigen beheren. Nederland is daarbij lead-nation, met vliegbasis Eindhoven als Main Operating Base. De MRTT-vliegtuigen worden ingezet voor lucht-tot-lucht tanken, het vervoer
van passagiers en vracht, en medische evacuaties (Medevac). Tankercapaciteit is schaars binnen Europa en is een essentiële strategische capaciteit
die behouden moet blijven. Vanwege technisch veroudering is het noodzakelijk een aantal
onderdelen van de MRTT-toestellen te moderniseren. Met deze A-brief informeer ik uw
Kamer over de behoeftestelling van het project «Midlife Update Multi-Role Tanker Transport»
(MLU MRTT).

Kwalitatieve en kwantitatieve behoefte

Met de MLU wordt de volledige MRTT-vloot voorzien van nieuwe systemen. Met deze maatregelen
wordt de operationele inzetbaarheid tot na 2035 geborgd. Aanleiding hiervoor is onder
meer dat verschillende deelsystemen in de nabije toekomst niet langer onderhoudbaar
zijn en dat benodigde onderdelen niet meer beschikbaar zullen zijn. Tegelijkertijd
biedt de MLU kans om aanvullende systemen te verbeteren of te integreren in de MRTT-toestellen
en de inzetbaarheid te verhogen.

Naast de hierboven genoemde onderdelen wordt voorzien in verbeterde navigatiesystemen,
inclusief verhoogde weerbaarheid tegen jamming en spoofing. Deze zijn noodzakelijk om het groeiende gebruik van jammers en andere technieken die satellietnavigatie kunnen verstoren of beïnvloeden, het
hoofd te bieden. Daarnaast wordt de connectiviteit van de toestellen verbeterd, inclusief
bijpassende cybersecuritymaatregelen, wat bijdraagt aan een verbetering van het genetwerkt
optreden in het luchtdomein. Bovendien worden maatregelen getroffen ter verbetering
van de inzetbaarheid van de MRTT-vloot, zowel in vredestijd als in oorlogstijd, door
middel van de verwerving van zelfbeschermingssystemen en de aanschaf van reparatiecapaciteit,
reservedelen en Ground Support Equipment (GSE).

Parallel aan de aanpassingen van de vlootsystemen wordt de simulator aangepast om
training in de nieuwe configuratie van de toestellen mogelijk te maken.

De MLU wordt uitgevoerd binnen het MRTT-samenwerkingsverband. De acht MMU-landen hebben
gezamenlijk afspraken gemaakt over de modernisering van de MRTT-vloot, waarbij het
behoud van de tankcapaciteit als prioritair is aangemerkt. De MLU wordt in opdracht
gegeven door het NATO Support and Procurement Agency (NSPA), met betrokkenheid van Nederland en de andere MMU-landen.

Doeltreffendheid en doelmatigheid

Met de uitvoering van dit project geeft Defensie, onder verwijzing naar artikel 3.1
van de Comptabiliteitswet 2016, invulling aan doeltreffendheid en doelmatigheid.

– Doeltreffendheid: Defensie draagt met dit project bij aan de modernisering van de MRTT-toestellen,
zodat de toestellen toekomstbestendig zijn voor inzet binnen o.a. NAVO-missies. Daarmee
geeft Defensie invulling aan de gemaakte afspraken binnen het MRTT-samenwerkingsverband.

– Doelmatigheid: de modernisering van verschillende systemen van de MRTT-vloot is doelmatig omdat
hiermee de operationele inzetbaarheid van de toestellen wordt versterkt. Met de nieuwe
systemen kunnen de MRTT-toestellen over de gehele wereld inzetbaar blijven als tanker
en als passagiers-, Medevac- en vrachtvliegtuig.

Gerelateerde projecten

Dit project is gerelateerd aan het project «Vervanging strategisch luchttransport
en AAR» (MRTT). Dat project voorziet in de gezamenlijke aanschaf en het beheer van
de MRTT-toestellen. Het voorliggende project «Midlife Update Multi-Role Tanker Transport»
(MLU MRTT) betreft de modernisering en uitbreiding van de systemen die onder het project
«Vervanging strategisch luchttransport en AAR» (MRTT) worden aangeschaft.

Financiën

Met dit project is voor Nederland een investering gemoeid binnen de DMP-bandbreedte
van € 50 miljoen tot € 250 miljoen. Deze investering komt ten laste van het investeringsbudget
van Defensie.

Planning en vooruitblik

Na parlementaire behandeling van deze A-brief zal Defensie in samenwerking met de
andere MMU-landen starten met de verwervingsvoorbereidingsfase. Omdat het totale investeringsvolume
van dit project minder dan € 250 miljoen bedraagt, ben ik voornemens dit project te
mandateren aan het Commando Materieel en IT (COMMIT), waarna het project voor realisatie
wordt overgedragen aan NSPA. Over het vervolg van dit project informeer ik uw Kamer
via de begroting van het Defensiematerieelbegrotingsfonds (DMF) en het Defensieprojectenoverzicht
(DPO).

De Staatssecretaris van Defensie,
D.G. Boswijk