Brief regering : Reactie op verzoek commissie over de petitie 'Verbeter de zorg voor mensen met een beperking'

31 765
Kwaliteit van zorg

Nr. 386
BRIEF VAN DE MINISTER VAN LANGDURIGE ZORG, JEUGD EN SPORT

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 31 maart 2026

De vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft op 6 maart 2026 de
petitie «Verbeter de zorg voor mensen met een beperking» in ontvangst genomen, die
werd aangeboden door de BPSW-functiegroep begeleiders in de gehandicaptenzorg. Naar
aanleiding van deze petitie heeft u mij om een reactie verzocht die ik u hierbij doe
toekomen.

Allereerst wil ik mijn waardering uitspreken voor de begeleiders in de gehandicaptenzorg.
Hoewel ik net gestart ben als Minister van Langdurige Zorg, Jeugd en Sport heb ik
al enkele begeleiders uit de sector mogen ontmoeten. Tijdens deze ontmoetingen zie
ik bevlogen zorgprofessionals die zich elke dag weer inzetten om goede en liefdevolle
zorg en begeleiding te leveren. Maar ik heb afgelopen periode ook zeker de zorgen
gehoord over de taakstelling uit het coalitieakkoord en de werkdruk die hoog is.

Petitie «Verbeter de zorg voor mensen met een beperking»

Vaste en voldoende professionele begeleiders

De Beroepsvereniging voor Professionals in Sociaal Werk (BPSW) verzoekt dat er weer
ruimte ontstaat voor de mooie aspecten van het vak van begeleider door de zorg voor
mensen met een beperking te verbeteren. Onder andere door te zorgen voor voldoende
én vaste professionele begeleiders en het vak bekender te maken. Ik begrijp deze oproep
goed.

Tegelijkertijd hebben we te maken met een zorgbreed personeelstekort. Het is de voorspelling
dat het huidige arbeidsmarkttekort fors op zal lopen; van 7.300 medewerkers in 2025
naar 20.300 medewerkers in 2035. Dat leidt bij ongewijzigd beleid tot oplopende wachtlijsten
en het inboeten aan kwaliteit. Dat maakt dat we nu moeten handelen. Enerzijds door
samen met de sector, en dus ook met de beroepsorganisaties, te kijken hoe we anders
kunnen werken en anders kunnen organiseren. En anderzijds door iets te doen aan de
toenemende vraag naar zorg. Dat is nodig, juist om ervoor te zorgen dat de zorg in
Nederland toegankelijk, betaalbaar en organiseerbaar is voor wie dat nodig heeft,
ook in de toekomst.

Wat betreft het bekender maken en versterken van het vak van begeleider zie ik gelukkig
mooie ontwikkelingen. Vanuit de Toekomstagenda zorg en ondersteuning voor mensen met
een beperking1 heeft de BPSW een vierjarige subsidie gekregen om te werken aan het verstevigen van
de positie van begeleiders in de gehandicaptenzorg. Hiermee is onder andere de leergang
ambassadeurs gehandicaptenzorg2 gestart. Inmiddels hebben al meer dan 70 bevlogen zorgprofessionals zich ontwikkeld
tot ambassadeur, die binnen en buiten de eigen organisatie kansen benutten om het
werk van begeleiders op de kaart te zetten en te verbeteren.

Met deze subsidie is in 2023 ook de pilot beroepsregistratie3 gestart. Inmiddels nemen meer dan 200 begeleiders deel aan de pilot waarin zij onderzoeken
wat beroepsregistratie betekent voor de professionalisering van het beroep. Onderzoekers
van de Hogeschool Arnhem Nijmegen (HAN) volgen deze pilot en analyseren of beroepsregistratie
als waardevol wordt ervaren en of het bijdraagt aan professionele ontwikkeling en
werkplezier. De resultaten van de pilot worden eind 2026 verwacht.

Informele zorg

In de petitie geeft de BPSW ook aan dat het van groot belang is dat naasten en professionele
vaste begeleiders de ruimte krijgen om in gezamenlijkheid te kijken en te bepalen
wat zij voor elkaar kunnen en willen betekenen. Ik kan het niet anders dan het volledig
eens zijn met deze oproep. Vrijwilligers kunnen, mits passend ingezet, een welkome
aanvulling zijn in het informele netwerk. Uit onderzoek4 blijkt namelijk dat het betrekken van het informele netwerk bijdraagt aan de kwaliteit
van leven van mensen met een beperking. Zij leveren vaak liefdevolle zorg vanuit toewijding
en betrokkenheid. De in de Toekomstagenda ontwikkelde gids5 «Verbindend werken in de zorg voor mensen met een verstandelijke beperking» biedt
mooie handvatten om het gesprek te voeren over de vraag wat de belangrijkste personen
in het netwerk van iemand met een beperking nodig hebben om een goede samenwerking
vorm te geven.

Tot slot

Ik heb uw Kamer eerder aangegeven wat mijn ambitie is voor de gehandicaptenzorg, namelijk
dat mensen met een beperking, van jongs af aan, gewoon in de samenleving leven. Met
hulp om het zelf te kunnen en zorg wanneer dat nodig is. Het dichterbij brengen van
dat lange termijnperspectief doe ik graag gezamenlijk, met gebruikmaking van de ervaring
en kennis uit de praktijk. Ik ben dan ook blij dat de beroepsorganisaties, waaronder
de BPSW, aan tafel zitten om dit met mij uit te werken.

De Minister van Langdurige Zorg, Jeugd en Sport, W.R.C. Sterk