Brief regering : A-brief ‘Verwerving amfibische brugslagcapaciteit’

Nr. 484 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN DEFENSIE

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 26 maart 2026

Met deze brief informeer ik u over de behoeftestelling van het project «Verwerving
amfibische brugslagcapaciteit». Defensie verwerft met dit project een amfibisch brugslagsysteem
inclusief de aanschaf van koppelsets, reservedelen en onderhoudspakketten, onderwijsleermiddelen,
simulatie en documentatie.

In het kader van de verslechterde veiligheidssituatie op het Europese continent en
de voorbereiding op een mogelijk grootschalig conflict is het belang van gevechtscapaciteit
voor het landoptreden sterk toegenomen voor de NAVO. Defensie versterkt daarom de
slagkracht van de landmacht en geeft hiermee invulling aan de capaciteitsdoelstellingen
zoals door de NAVO aan Nederland opgedragen.1 Onderdeel hiervan is het versterken van de gevechtsondersteunende capaciteiten om
inzetbaar te zijn binnen de context van hoofdtaak 1, waaronder het overbruggen van
grote waterhindernissen als critical capability binnen de NAVO. De verwerving van deze amfibische brugslagcapaciteit, wat op dit
moment bij de landmacht ontbreekt, is urgent voor Defensie.

Behoefte

Huidige capaciteit

De huidige brugslagcapaciteit van de landmacht bestaat uit een drijvend vouwbrugsysteem,
namelijk drijvende pontonbruggen (bestaande uit midden- en eindpontons) en is geschikt
voor grotere overgangen, maar kan niet snel verspreid worden ingezet. Bovendien kan
een pontonbrug een beperkt aantal meters overbruggen. Defensie vervangt deze brugslagcapaciteit
door een moderne variant die aansluit bij de door NAVO gestelde eisen. Met het project
«Vervanging drijvende brugslagcapaciteit» wordt voorzien in een pontonbrug en boten
om de (brug)delen te verplaatsen en in positie te houden.2 Dit project wordt in 2026 afgerond.

Nieuwe capaciteit

Uit de oorlog in Oekraïne is de les getrokken dat statische brugslag op een centrale
locatie risicovol is en onvoldoende mogelijkheden biedt voor het optreden in hoofdtaak
1. Daarom is er noodzaak tot verspreid optreden. Amfibische brugslagcapaciteit maakt
hoogmobiel en verspreid optreden mogelijk en is een aanvulling op de huidige (drijvende)
brugslagcapaciteit.

De behoefte betreft een amfibisch brugsysteem die de verschillende functies transport,
draagvermogen en voorstuwing combineert om gevechtseenheden snel over een waterhindernis
te kunnen vervoeren. Dit brugsysteem kan rijden over de weg en varen over het water.
Het voertuig maakt gebruik van opklapbare pontons om drijfvermogen te creëren, waardoor
het op het water kan opereren als veerboot en brug. De brug kan worden verlengd met
de huidige drijvende brugslagcapaciteit. De voertuigen zijn geschikt voor de openbare
weg en beschikken over goede wendbaarheid in onverhard terrein. Het brugsysteem kan
in relatief snelle tijd worden uitgerold en is interoperabel met andere brugsystemen
via een koppelingsadapter. De brugsystemen vormen veerboten van verschillende afmetingen
voor snelle en verspreide rivierovergangen. Het systeem kan zware voertuigen vervoeren
zoals gevechtstanks waardoor brigades capaciteit hebben om grote waterhindernissen
te overbruggen. Tevens worden systemen aangeschaft voor opleiding en training. Het
systeem kan Military off the Shelf worden aangeschaft.

Uitwerking

Internationale samenwerking en interoperabiliteit

Meerdere Europese NAVO-bondgenoten vullen momenteel dezelfde capability gap. Het is voor Nederland mogelijk om aan te sluiten bij het contract van een Europese
NAVO-bondgenoot voor de verwerving van deze capaciteit. Dit stimuleert internationale
standaardisatie en interoperabiliteit, levert tijdswinst op en voorkomt hogere prijzen.
Het zorgt ook voor een minimaal beslag op de verwervingscapaciteit van de deelnemende
landen en effectief gebruik van de schaarse productiecapaciteit van de Europese defensie-industrie.
Europese aanschaf past binnen de Defensie Strategie voor Industrie en Innovatie (D-SII)3 en geeft invulling aan de motie-Nordkamp.4

Nederlandse Defensie en Technologische Industriële Basis (NLDTIB) en Europese Defensie
en Technologische Industriële Basis (EDTIB)

Bij elke behoeftestelling in het materieelproces beziet Defensie hoe de Nederlandse
industrie optimaal een rol kan spelen. Dat is nodig voor het voortzettingsvermogen
van onze krijgsmacht en het internationaal positioneren van onze industrie. Ook bij
de aanschaf van de amfibische brugslagcapaciteit zet Defensie actief in op dit beleid.

Het Ministerie van Economische Zaken onderzoekt daarom samen met Defensie en de beoogde
leverancier of en hoe via Industriële Participatie een bijdrage wordt geleverd aan
de versterking van kennis, capaciteiten en ervaring van de Nederlandse industrie.
Op basis daarvan stelt de leverancier een plan op om samen te werken met de Nederlandse
industrie en kennisinstellingen. Over de resultaten van het Industrieel Participatiebeleid
wordt uw Kamer tweejaarlijks geïnformeerd.5

Gerelateerde projecten

Dit project heeft een relatie met een aantal lopende projecten:

– «Vervanging drijvende brugslagcapaciteit»; de huidige brugslagcapaciteit wordt vervangen.
Met het project «Verwerving amfibische brugslagcapaciteit» vergroot Defensie de mogelijkheden
om grote waterhindernissen te overbruggen. Het amfibisch brugslagsysteem dient interoperabel
te zijn met het vouwbrugsysteem;

– Met het project «Vervanging Medium Girder Bridge» verwerft Defensie brugslagcapaciteit
die kan worden gebruikt voor tijdelijke overgangen over waterhinderhindernissen.6 Deze capaciteit maakt ook deel uit van de brugslag toolbox van de landmacht;

– Er is een relatie met de projecten «Verwerving infanteriegevechtsvoertuig CV90»7 en «Verwerving Leopard-2A8 gevechtstanks».8 Defensie versterkt bij de instroom van de nieuwe gevechtscapaciteiten ook de gevechtsondersteunende
capaciteit, zoals deze amfibische brugslagcapaciteit.

Doeltreffendheid en doelmatigheid

Met de uitvoering van dit project geeft Defensie, onder verwijzing naar art. 3.1 van
de Comptabiliteitswet 2016, invulling aan doeltreffendheid en doelmatigheid.

– Doeltreffendheid: Defensie voorziet in de behoefte van de landmacht om de brugslagcapaciteit te vergroten.
De mogelijkheid om verspreid op meerdere locaties en hoogmobiel waterhindernissen
te overbruggen is essentieel voor de veiligheid van onze militairen en de effectiviteit
van het optreden in hoofdtaak 1.

– Doelmatigheid: de verwerving van de amfibische brugslagcapaciteit is doelmatig omdat de aanschaf
voor internationale standaardisatie en interoperabiliteit zorgt aangezien meerdere
landen hetzelfde systeem in gebruik hebben of gaan nemen. Bovendien levert de grote
Europese gebruikersgroep voordelen op voor instandhouding, reservedelenvoorziening
en doorontwikkeling. Het introduceren van dit brugslagsysteem kan binnen de bestaande
logistieke organisatie worden ingepast.

Financiën

Met dit project is een investering gemoeid tussen de DMP-grenzen van € 50 miljoen
en € 250 miljoen (prijspeil 2026, inclusief risicoreservering). Deze investering komt
ten laste van het investeringsbudget van Defensie.

Planning en vooruitblik

Tegen de achtergrond van toenemende levertijden en hogere prijzen heeft Defensie een
optie om uiterlijk 30 juni a.s. bij een contract van een Europese NAVO-bondgenoot
aan te sluiten voor verwerving van deze amfibische brugslagcapaciteit. Ik verzoek
uw Kamer hier rekening mee te houden bij de behandeling van deze brief.

Gezien de financiële omvang van dit project van minder dan € 250 miljoen ben ik voornemens
het Commando Materieel en IT (COMMIT) te mandateren het project uit te voeren. Uw
Kamer wordt via de begroting van het Defensiematerieelbegrotingsfonds (DMF) en het
Defensie Projectenoverzicht (DPO) over de voortgang van dit project geïnformeerd.

De Staatssecretaris van Defensie, D.G. Boswijk