Brief regering : Reactie op aangeboden petitie 'Meer onderzoek naar (onverklaarde) gezondheidsklachten van vrouwen'

Nr. 953
BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN SPORT

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 27 november 2025

De vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft op 23 september jongstleden
de petitie «Meer onderzoek naar het vrouwenlichaam» in ontvangst genomen. Naar aanleiding
van deze petitie heeft u mij om een reactie verzocht. Ik verwijs hierbij ook naar
de reactie van mijn voorganger op een petitie van dezelfde initiatiefnemer van 19 januari
20231.

Laat ik beginnen met dat ik het belangrijk vind dat we extra aandacht hebben voor
vrouwengezondheid. Met de Nationale Strategie Vrouwengezondheid2 zet ik in op het structureel verbeteren van de gezondheid van vrouwen en meisjes
in Nederland. Tegelijkertijd ontvang ik signalen vanuit de maatschappij en recent
onderzoek, dat klachten niet altijd tijdig worden herkend. Dit geldt voor zowel vrouwspecifieke
als vrouwsensitieve gezondheid. Door het gehele leven van de vrouw, kunnen verschillende
klachten of symptomen opspelen en 74% van de vrouwen heeft hier soms of regelmatig
last van3.

Ook in de maatschappij is er steeds meer aandacht voor het onderwerp. Dat blijkt uit
deze petitie, maar ook in talkshows, tijdschriften en podcasts wordt er gesproken
over de gezondheid van vrouwen. Ik vind het positief dat een organisatie als Voices
for Women zich hard maakt om de stem van vrouwen met onverklaarbare gezondheidsklachten
te agenderen. Hieronder ga ik specifiek in op de vier punten waar met de petitie voor
gepleit wordt:

1. Structurele investeringen in Nationale Strategie Vrouwengezondheid

De Nationale Strategie Vrouwengezondheid loopt van 2025–2030 en fungeert als kompas
om de bestaande en toekomstige inspanningen op het gebied van vrouwengezondheid richting
te geven. In 2024 is het ZonMw-programma Vrouwspecifieke gezondheid gestart, waarin onderzoek naar aandoeningen die alleen of vooral vrouwen treffen
op de voorgrond staan. Hiervoor is vanuit het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn
en Sport 15 miljoen euro beschikbaar gesteld als financiële ondersteuning tot aan
de afloop van het programma in 2030.4 In november 2025 worden de eerste onderzoeksprojecten toegekend.

Daarnaast is de strategie gericht op het bundelen en verbinden van partijen, activiteiten
en initiatieven rondom vrouwengezondheid. Ik zet daarom in op netwerkvorming en het
bouwen van een infrastructuur op het gebied van vrouwengezondheid. In dit netwerk
kunnen zorgprofessionals, patiënten en onderzoekers uit verschillende disciplines
samenwerken. Ook is in dit netwerk een rol weggelegd voor verdere verspreiding en
implementatie van kennis in de praktijk. Voices for Women vertegenwoordigt hierbij
de stem van de vrouw.

2. Stem van vrouwen centraal in beleid en praktijk

Bij het samenstellen van de Nationale Strategie Vrouwengezondheid is onder andere
de input vanuit het rondetafelgesprek en de position papers van meerdere partijen
meegenomen, waaronder die van Voices for Women5. Partijen die deelnamen aan het rondetafelgesprek hebben daarbij ook de stem van
vrouwen vertegenwoordigd.

Begin 2026 vindt er een congres plaats met zoveel mogelijk betrokken partijen die
input hebben geleverd bij het opstellen van de Nationale Strategie Vrouwengezondheid.
Dit congres is bedoeld om gezamenlijk een werkagenda op te stellen. Hierbij worden
ook organisaties betrokken worden die de stem van de vrouw vertegenwoordigen en kunnen
andere partijen zich aanmelden om hierover mee te denken. In voorbereiding naar dit
congres organiseer ik ook een ronde tafel met ZonMw, ga ik met zorgverleners, bestuurders
en vrouwen in gesprek en leg ik daarnaast diverse werkbezoeken af.

3. Monitoring van initiatieven op werkelijke bijdrage aan betere zorg

Het is goed dat er vanuit de maatschappij verschillende initiatieven zijn om de gezondheid
van vrouwen te verbeteren en ik ben het ermee eens dat nieuwe initiatieven kritisch
gemonitord moeten worden. Het Ministerie van VWS heeft echter geen rol bij het beoordelen
van deze individuele initiatieven.

4. Structurele financiële ondersteuning Voices for Women

Er zijn verschillende manieren waarop Voices for Women financiële ondersteuning kan
ontvangen. Momenteel ondersteunt VWS Voices for Women financieel via de Subsidieregeling
patiënten- en gehandicaptenorganisaties 2024–2028. Voor 2026 gaat dit om een bedrag
van € 80.985. Dit is een instellingssubsidie, waar patiënten- en gehandicaptenorganisaties
jaarlijks een aanvraag voor kunnen doen. Zolang zij aan de regels voldoen, kunnen
zij aanspraak blijven maken op de subsidie. In het najaar van 2025 is een gesprek
gevoerd met vertegenwoordigers van Voices for Women om te inventariseren welke andere
mogelijkheden deze regeling biedt. Voor aanvullende subsidie kan Voices for Women
bovendien aanvragen doen bij het eerdergenoemde ZonMw-programma Vrouwspecifieke gezondheid.

Tot slot

Passende zorg voor iedereen is een onderwerp dat onze aandacht verdient en krijgt.
Nadrukkelijk zetten we daarbij in op vrouwengezondheid. Ik ben gedreven om eraan bij
te dragen dat de gezondheidsverschillen tussen seksen en genders verkleinen en dat
vrouwen langer in goede gezondheid kunnen leven. Daarbij is aandacht een belangrijk
beginpunt, niet alleen vanuit de overheid maar ook van zorgverleners, bestuurders,
onderzoekers, verzekeraars, werkgevers en bedrijven. Ook hun aandacht en inzet zijn
nodig om het thema vrouwengezondheid te helpen vertalen naar inzicht, kennis en beleid.
Samen maken we dat zichtbaar en geven we invulling aan de werkagenda en ambities.
Dat is goed voor vrouwen, voor onze samenleving en de economie.

De Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
J.Z.C.M. Tielen