Brief regering : Convenanten zesde tranche Regio Deals
29 697 Gebiedsgerichte economische perspectieven en Regionaal Economisch Beleid
Nr. 176 BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSHUISVESTING EN RUIMTELIJKE ORDENING
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 19 november 2025
Inleiding
Voor een krachtig Nederland moet elke regio een stevige basis bieden. Vanuit de visie
dat alle mensen in Nederland, ongeacht de regio waar ze wonen, gelijke kansen hebben
en fijn kunnen leven, blijven structurele aandacht en investeringen in onze regio’s
essentieel. De inzet van het kabinet is gericht op het versterken van de regio en
ruimte te bieden voor regionaal maatwerk. De Regio Deals vormen hierin een belangrijke
en bewezen stap in de richting van duurzaam sterke regio’s. Samen met de regio’s bouwen
we aan gemeenschapszin, bestaanszekerheid en leefbaarheid. Omdat elke regio telt.
In de afgelopen jaren is met vijf tranches Regio Deals ingezet op het versterken van
de brede welvaart, het verbeteren van de samenwerking in de regio en het vitaliseren
van de relatie tussen Rijk en regio. In alle Regio Deals heeft dat tot concrete resultaten
geleid, met als uitgangspunt de opgaven in een regio. Omdat elke regio uniek is en
haar eigen kansen en uitdagingen heeft, is de regio leidend in de aanpak. Het Rijk
sluit hier op aan met kennis en expertise. Dit vraagt erom dat partijen in de regio
– ondernemers, kennisinstellingen, maatschappelijke organisaties, verschillende overheidslagen,
waterschappen, en zorginstellingen – vanuit de volle breedte met elkaar samenwerken.
Dat vraagt om een andere manier van werken als Rijksoverheid. In het essay Waarderen van variatie is door onderzoekers van de Nederlandse School voor Openbaar Bestuur beschreven hoe
de Regio Deals werken als instrument voor interbestuurlijk resultaatgericht samenwerken.1
Voorbeelden van aanpakken in Regio Deals zijn:
– Op heel veel plekken in Nederland is bijgedragen aan het creëren van leer- en werklocaties
(campussen of hubs) waar onderwijs en bedrijfsleven met elkaar in verbinding staan,
vaak in gebieden waar het onderwijsaanbod onder druk staat, innovatiekracht versterkt
moet worden en waar de aansluiting van het onderwijs op de arbeidsmarkt onvoldoende
is. Regio Deals brengen partijen in een regio samen op dit soort plekken.
– Regio Deals bieden een impuls voor toegankelijkheid, kwaliteit en diversiteit van
voorzieningen, met name in dorpen, buurten en wijken waar het voorzieningenaanbod
onder druk staat. Samen met inwoners wordt gewerkt aan het verbeteren van de leefbaarheid
in hun eigen omgeving.
– De economische structuur in regio’s is versterkt, bijvoorbeeld door ruimte te bieden
voor innovatie en hier – samen met het bedrijfsleven – een ecosysteem voor op te bouwen.
Een Regio Deal is daarmee een vliegwiel voor een sterke regionale economie.
Naast bovenstaande voorbeelden zijn twaalf andere thema’s (rode draden) geïdentificeerd
waar in Regio Deals aan gewerkt wordt. Voor verdere verdieping verwijs ik graag naar
het onderzoek Rode Draden in Regio Deals dat is uitgevoerd door de Rebel Group.2
Zesde tranche Regio Deals
In mijn brief van 3 februari 2025 informeerde ik uw Kamer over de zestien geselecteerde
Regio Deals in het kader van de zesde en laatste tranche.3 Na de selectie is, samen met betrokken vakdepartementen en partijen in de regio,
het gesprek gevoerd over de regionale opgaven, de gezamenlijke ambities en de afspraken
die partijen hierover maken. Hierbij stond steeds de vraag centraal hoe de aanpak
zoveel mogelijk bijdraagt aan het versterken van de brede welvaart van inwoners en
ondernemers in het gebied.
Na een intensieve periode van uitwerking zijn de geselecteerde voorstellen omgezet
in convenanten. Ik ben verheugd uw Kamer hierbij 16 nieuwe Regio Deals van de zesde
tranche aan te bieden. Daarmee kunnen deze Regio Deals nu van start om aan regionale
opgaven te werken met een passende aanpak.
Vanuit rijkszijde is breed door de betrokken vakdepartementen VRO, BZK, EZ, KGG, IenW,
JenV, LVVN, OCW, SZW en VWS meegewerkt aan het opstellen van de convenanten. Afhankelijk
van de opgaven die worden aangepakt, hebben steeds twee of meerdere collega-bewindspersonen
meegetekend. De departementen zullen ook actief betrokken blijven bij de uitvoering,
daarover zijn in het convenant concrete afspraken gemaakt.
Vervolg
Medio november staat een feestelijke aftrap met alle zestien nieuwe Regio Deals gepland.
Op korte termijn ontvangen de betreffende regio’s een beschikking van de Specifieke
Uitkering (SPUK) – of in Caribisch Nederland de Bijzondere Uitkering (BUK) – die zij
uit de Regio Enveloppe ontvangen. Tijdens een jaarlijks Rijk-regio overleg bespreken
de partners de voortgang en uitvoering van elke Regio Deal. Ik informeer uw Kamer
periodiek over de voortgang van deze nieuwe en de al lopende Regio Deals.
In de bijlage treft u naast de zestien convenanten ook een korte toelichting per Regio
Deal aan. Hierin staat vermeld welke departementen betrokken zijn, welke Rijksbijdrage
ermee gemoeid is en aan welke regionale opgaven er wordt gewerkt. De Regio Deals hebben
meestal een looptijd van vier jaar.
Kennisontwikkeling en -verspreiding
Naast het uitwerken van de zestien convenanten worden er vanuit het programma Regio
Deals verschillende activiteiten georganiseerd zodat regio’s van elkaars aanpak kunnen
leren. In oktober zijn op vijf verschillende locaties, verspreid over het land, praktijklabs
georganiseerd waar regio’s met elkaar in gesprek gingen over hun aanpak rond thema’s
die in meerdere Regio Deals spelen.4 Departementen zijn daarbij aangesloten. Tijdens deze bijeenkomsten vonden gesprekken
plaats over bijvoorbeeld de samenwerking tussen onderwijs en bedrijfsleven, stimuleren
van innovaties, omgaan met vergrijzing, bereiken van kwetsbare jongeren en biobased
bouwen. Steeds vormden praktijkvoorbeelden vanuit Regio Deals de basis voor kennisuitwisseling
en inspirerende gesprekken.
Tijdens de praktijklabs is er, samen met de Vereniging Nederlandse Gemeenten, expliciet
aandacht besteed aan de waarde van jongerenperspectieven in regionale beleidsvorming
en zijn er instrumenten aangereikt om de participatie en inspraak van jongeren op
regionaal niveau te vergroten. Ook is jongerenparticipatie een nadrukkelijk aandachtspunt
geweest in de selectie en uitwerking van de zesde tranche. Dit mede naar aanleiding
van de door uw Kamer aangenomen motie-Chakor van 12 juni 2024.5
Samen met andere vakdepartementen en (regionale) planbureau’s is in 2022 het Nationaal
Netwerk Brede Welvaart opgericht.6 Het netwerk werkt met een kennis- en leerprogramma «brede welvaart in beleid» en
heeft dit voorjaar het praktijkboek «Van meer waarde» gepubliceerd. In een vijftal
communities of practice werken beleidsmakers en onderzoekers van regionale planbureaus samen aan het toepassen
van brede welvaart in de praktijk. Het netwerk wordt komend jaar voortgezet om de
kennis over het werken met brede welvaart, op de schaal van een regio, verder te bevorderen.
Daarnaast wordt de regionale Monitor Brede Welvaart jaarlijks gepubliceerd door het
CBS. De komende vier jaar wordt de financiering van deze monitor doorgezet om de ontwikkeling
van brede welvaart in de regio’s te kunnen blijven volgen.7
De waardevolle bevindingen vanuit de praktijklabs, het Nationaal Netwerk Brede Welvaart,
recente onderzoeken naar de «Rode Draden in Regio Deals» en de reflectie door de NSOB
op de Regio Deals als variant van interbestuurlijk resultaatgericht samenwerken zullen
we meenemen bij de uitvoering van de zesde tranche en de lopende Regio Deals uit de
eerdere tranches. De komende jaren zijn de Regio Deals nog vol in uitvoering. Deze
periode benutten we om intensief in gesprek met regio’s te blijven. Samen zorgen Rijk
en regio dat de Regio Deals een waardevolle impuls geven aan langjarige gebiedsgerichte
aanpakken zoals de NOVEX-aanpak, het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid
en het Nationaal Programma Vitale Regio’s of aan een eigen (regionale) agenda. Tevens
starten we komend jaar een onderzoek naar de geleerde lessen van zes tranches Regio
Deals en de belangrijke werkzame elementen die ook voor de toekomst behouden moeten
blijven. We stellen een voorstel op over de mogelijkheden om door te bouwen op de
ervaringen die zijn opgedaan. Dit verwacht ik in de loop van 2026 met u te kunnen
delen.
Tot slot
Met deze zesde en laatste tranche, met zestien nieuwe Regio Deals, geven we opnieuw
invulling aan een betere kwaliteit van leven, wonen en werken van inwoners en ondernemers.
Samen met de regio’s bouwen we aan een samenleving waar mensen zich thuis voelen en
klaar zijn voor de toekomst. Ik zie ernaar uit om de samenwerking met deze regio’s
verder te ontwikkelen tijdens de uitvoering van de Regio Deals en de goede ervaringen
en lessen die we gezamenlijk leren, te delen. Aan de slag!
De Minister van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening, M.C.G. Keijzer
Bijlage 1. Korte tekst per Regio Deal
Regio Deal Noord-Drenthe
In de Regio Deal Noord-Drenthe Vitaal verbonden werken de gemeenten Noordenveld, Tynaarlo en Aa en Hunze en provincie Drenthe samen.
Het gebied vormt een groene buffer tussen de steden Groningen en Assen. Veel inwoners
maken gebruik van de stedelijke functies als hoger onderwijs, werkgelegenheid en (academische)
zorg. De Regio Deal sluit aan op het Ontwikkelperspectief van NOVEX-regio Groningen-Assen.
In de Regio Deal wordt gewerkt aan oplossingen voor een toenemende zorgdruk door dubbele
vergrijzing en vertrek van jongeren, het versterken van (bereikbaarheid van) voorzieningen
en een sterke (vrijetijds)economie. Dit doet de regio door bijvoorbeeld een gezonde
leefstijl te bevorderen en middelengebruik te verminderen, door te investeren in de
kwaliteit van dorpscentra en door ondernemers in de regio te ondersteunen. In de Regio
Deal is bijzondere aandacht voor de restauratie- en herbestemming van werelderfgoed
Veenhuizen, ook vanwege de economische impuls die dit kan geven. Partners uit de regio
op het gebied van zorg, cultuur, welzijn, onderwijs, het bedrijfsleven en kennisinstellingen,
werken samen met de gemeenten aan de opgaven van de toekomst in Noord-Drenthe. Namens
het Rijk zijn de volgende ministeries betrokken: VRO, BZK (inclusief Herstel Groningen),
EZ, OCW, SZW, IenW, VWS.
De Rijksbijdrage voor Regio Deal Noord-Drenthe is € 15 miljoen.
Regio Deal Noordoost-Fryslân II
In de regio Noordoost-Fryslân werken de gemeenten Achtkarspelen, Dantumadiel, Noardeast-Fryslân,
Tytsjerksteradiel en provincie Fryslân samen aan de brede welvaart in de regio. De
plattelandsgemeenten hebben te maken met veelal dezelfde uitdagingen: de kwaliteit
van wonen, de bereikbaarheid en het ondernemersklimaat van de regio staan steeds meer
onder druk, en daarmee ook de leefbaarheid in de dorpen. Met de Regio Deal zetten
de partijen samen de schouders onder deze opgaven, door samen te leren, ontwikkelen
en uit te voeren. Voorbeelden hiervan zijn de investeringen die met de Regio Deal
gedaan worden in regionale mobiliteitshubs, die de bereikbaarheid en daarmee de leefbaarheid
van de regio versterken. Ook wordt met de Regio Deal geïnvesteerd in een participatieve
aanpak die de woningbouw in kleine kernen kan versnellen. Wat betreft het ondernemersklimaat
biedt de Regio Deal kans om de krapte op de arbeidsmarkt tegen te gaan door scholen
en bedrijven mogelijkheden te bieden om met elkaar in verbinding te komen. Door ook
de regionale samenwerking te versterken met de Regio Deal, kan de regio op deze thema's
«mei elkoar trockpakke»! Namens het Rijk zijn de volgende ministeries betrokken: VRO,
BZK, EZ, IenW, VWS.
De Rijksbijdrage voor Regio Deal Noordoost-Fryslân II is € 18 miljoen.
Regio Deal Eemsdelta
Het stedelijk gebied en de vele kernen en dorpen van Eemsdelta kennen een sterke verbondenheid.
Inwoners zijn actief en betrokken met zorg voor elkaar. De nadelige gevolgen van de
gaswinning tekenen nog steeds de regio. Eemsdelta heeft een groot industriegebied
en twee havens, die veel kansen en risico’s met zich meebrengen. Het aantal jongeren
dat in aanraking komt met drugs en criminaliteit stijgt, net als overlast op scholen.
In de regio zijn relatief veel arme(re) huishoudens, veel inwoners hebben een slechte
gezondheid en leerlingen haken zonder startkwalificatie af. De Regio Deal Eemsdelta
zet in op perspectief voor jongeren en op een veilige leef- en schoolomgeving. Hier
wordt de verbinding gemaakt met de kansen die de Sociale en Economische Agenda van
Nij Begun bieden. In samenwerking met scholen, lokale (veiligheids-)partners, inwoners en vrijwilligers, creëren we een hechte gemeenschap waarin jongeren
zich kunnen ontwikkelen en de ruimte krijgen om hun talenten te ontplooien. Zo wordt
er in de regio gewerkt aan programma’s om jongeren terug naar school te krijgen en/of
op «het juiste pad» te houden. Met een wijkgerichte aanpak vergroten we de weerbaarheid
om ondermijning tegen te gaan. Met de inzet van een jongerenpanel en kindergebiedsregie
worden jongeren betrokken. Namens het Rijk zijn de volgende ministeries betrokken:
VRO, BZK (inclusief Herstel Groningen), JenV, SZW.
De Rijksbijdrage voor Regio Deal Eemsdelta is € 8,5 miljoen.
Regio Deal Foodvalley II
Regio Foodvalley ligt in het hart van Nederland, tussen de Utrechtse Heuvelrug en
de Veluwe. Een groene en innovatieve regio waar ondernemers, onderwijs en overheid
samen bouwen aan het voedselsysteem van morgen. Wat in Foodvalley ontstaat, heeft
impact ver buiten de regiogrenzen – van Nederland tot Europa en daarbuiten. Die groei
brengt kansen, maar ook uitdagingen. In deze regio komen landbouw, natuur en verstedelijking
samen, terwijl de ruimte schaars is en de druk op natuur en voorzieningen toeneemt.
In de Regio Deal werken Rijk en regio samen aan verantwoord groeien, regionaal ontmoeten
en innovatief ondernemen. De regio wil de verstedelijkingsopgave vormgeven binnen
ecologische en ruimtelijke grenzen, met behoud van landschap, leefomgeving en identiteit.
De bevolkingsgroei vraagt om nieuwe woningen, voldoende voorzieningen en sociale samenhang
tussen bestaande en nieuwe inwoners. Ook wordt geïnvesteerd in het behoud en de ontwikkeling
van vakmensen, onmisbaar voor de bouw, energietransitie en regionale economie. Agrarische
ondernemers krijgen ondersteuning bij het vinden van toekomstbestendige bedrijfsmodellen
die passen bij het gebied. Stad en platteland groeien dichter naar elkaar toe. Nieuwe
multifunctionele buitengebieden verbinden natuur, landbouw en recreatie: plekken waar
wordt gewerkt, geleerd en genoten. Zo ontstaat een groen netwerk dat de druk op natuur
vermindert en de leefkwaliteit in stad en land vergroot. Namens het Rijk zijn de volgende
ministeries betrokken: VRO, BZK, LVVN.
De Rijksbijdrage voor Regio Deal Foodvalley II is € 25 miljoen.
Regio Deal Rivierenland II
De regio Rivierenland bestaat uit ruim 80 kleine en middelgrote buurtschappen, dorpen
en steden in een overwegend landelijk, uitgestrekt én waterrijk gebied. De regio moet
keuzes maken vanwege deze complexe ruimtelijke structuur ten aanzien van het gebruik
van die ruimte, omdat – rekening houdend met water en bodem – niet overal gebouwd
kan worden. De leefbaarheid in de regio neemt al jaren af door de relatief grote gemiddelde
afstand van inwoners tot het openbaar vervoer, zorgvoorzieningen, sportterreinen en
(basis)scholen. Dit heeft grote gevolgen voor het gemeenschapsleven en de sociale
cohesie in de regio. De Regio Deal biedt Rivierenland de mogelijkheid versneld in
te zetten op toekomstbestendig wonen, ondernemen en leven in de regio. Daartoe wordt
onder andere een vitaliteitsfonds voor versterken van de sociale cohesie ingericht
en breiden we de groenblauwe omgeving in noord-zuid richting uit. We verbeteren de
waterbeschikbaarheid, -kwaliteit en -veiligheid en gaan samen met telers uit de agrarische
sector in de regio werken aan een duurzame toekomst. Met behulp van gebiedsfinanciering
vinden 2–3 pilots hun plek in de Regio Deal en op 6 bedrijventerreinen wordt een stevige
impuls gegeven aan hun duurzame ontwikkeling. De aanpak van netcongestie en andere
energievraagstukken zijn een speerpunt voor zowel woon-als werkomgeving. Namens het
Rijk zijn de volgende ministeries betrokken: VRO, BZK, IenW, LVVN.
De Rijksbijdrage voor Regio Deal Rivierenland II is € 22,5 miljoen.
Regio Deal Parkstad Limburg III
De regio Parkstad Limburg, gelegen in het zuidoosten van de provincie Limburg, telt
ongeveer 256.000 inwoners en omvat zeven gemeenten – gelegen in zowel stedelijk als
landelijk gebied. De erfenis van de mijnsluitingen in de jaren ’60 en ’70 heeft diepe
sporen nagelaten in de sociale, maatschappelijke en ruimtelijke structuur van de regio.
Een transformatie van vele decennia volgde waarin Parkstad Limburg zich als regio
heeft kunnen hervinden. Voortbouwend op de twee eerdere Regio Deals, zet de Stadsregio
Parkstad Limburg met de Regio Deal III «Parkstad Limburg biedt ruimte!» verder in
op het versterken van het unieke euregionale karakter van de regio – waarin demografische,
persoonlijke en economische groei in een inspirerende omgeving de centrale uitgangspunten
vormen. Hier uitvoering aan geven vormt dan ook de centrale opgave binnen deze Regio
Deal, onderverdeeld in drie deelopgaven voortkomend uit de door gemeenten en Provincie
vastgestelde en door het Rijk omarmde Agenda Zuid-Limburg. Zo wordt op de schaal van
Zuid-Limburg verder gestalte gegeven aan een grensoverstijgende kenniseconomie (aangevuld
met enkele accenten specifiek van toepassing op Parkstad), wordt de leefbaarheid van
het landelijk gebied binnen de regio versterkt en worden de achterstanden in kwetsbare
wijken en kernen waar de brede welvaart onder druk staat verder weggewerkt. Namens
het Rijk zijn de volgende ministeries betrokken: VRO, BZK, EZ, JenV, IenW, LVVN, SZW,
VWS, OCW.
De Rijksbijdrage voor Regio Deal Parkstad Limburg III is € 15 miljoen.
Regio Deal Noordoost Brabant II
Noordoost-Brabant is een regio van aanpakkers en doeners, met een diepgewortelde traditie
in landbouw en voedselverwerking. Juist deze sector ondergaat een ingrijpende verandering
– en dat raakt álles: economie, leefbaarheid en landschap. Hierdoor staat de brede
welvaart, ofwel ’t Goeie leven, in onze regio onder druk. De uitdagingen zijn groot én divers: een kwetsbare economie,
grote personeelstekorten, zorgen over de gezondheid van jongeren, verlies van biodiversiteit,
water- en ruimteproblemen en een versnipperde samenwerking in de regio. Doordat de
transitieopgaven in elkaar grijpen, is een samenhangende aanpak nodig. In deze Regio
Deal zetten regio en Rijk samen in op duurzaam ondernemen met toekomstperspectief
(ondernemerskracht), fijn werken, wonen en leven (menskracht), een gezonde balans tussen natuur, landbouw en wonen (gebiedskracht) en een goede samenwerking in én met de regio (regiokracht). Concreet wordt gewerkt aan onder andere innovatie van het voedselproductiesysteem,
energiehubs op bedrijventerreinen, sloop van stallen, ondersteuning van startups,
mkb’ers en agrarisch ondernemers, betere dienstverlening aan werkgevers, goede samenwerking
tussen onderwijs en bedrijfsleven, loopbaanadviezen voor inwoners, programma’s gericht
op mentale gezondheid van jongeren, bewonersinitiatieven voor de leefbaarheid in dorpen
en wijken, meer woningen, een slimme en klimaatrobuuste inrichting van het buitengebied
én stedelijk gebied en een brede welvaartsagenda voor Noordoost-Brabant na 2029. Namens
het Rijk zijn de volgende ministeries betrokken: VRO, BZK, EZ, IenW, JenV, LVVN, VWS.
De Rijksbijdrage voor Regio Deal Noordoost-Brabant II is € 25 miljoen.
Regio Deal Zuid-Limburg II
Zuid- en centraal westelijk Zuid-Limburg telt 374.335 inwoners. 70% hiervan woont
in compact, sterk verstedelijkt en geïndustrialiseerd gebied. De regio heeft 220 km
buitenlandse grens en ligt in een Europese agglomeratie met 4 miljoen inwoners, 5 universiteiten,
7 vliegvelden en 2 HSL-stations. Voor de kennisintensieve circulaire economie zijn
de Brightlands campussen belangrijk. Het bijzondere en gevarieerde heuvellandschap
is een belangrijke drager voor verdienvermogen én draagt bovendien bij aan de kwaliteit
van wonen en leven. Tegelijkertijd hebben landbouw en recreatie impact op het landschap.
In zowel steden als in kleinere kernen is tot slot sprake van meervoudige achterstanden
en een stapeling van sociaal-maatschappelijke problemen. Zuid-Limburgse gemeenten
staan structureel in de landelijke top-3 van armoedecijfers. In de Regio Deal Zuid-Limburg
II werken Rijk en regio daarom samen aan het uitbouwen van de grens-overstijgende
kenniseconomie, het versterken van het (unieke) cultuurlandschap en een circulaire
biobased economie en het wegwerken van achterstanden in kwetsbare wijken. De eerste
Regio Deal heeft de afgelopen twee jaren gefunctioneerd als vliegwiel voor regionale
samenwerking en het versterken van de uitvoeringskracht. Zestien gemeenten ondertekenden
in 2024 de Agenda Zuid-Limburg en in september 2025 is de stichting Samenwerking Zuid-Limburg
opgericht, die programma’s als de Regio Deal eenduidig aanstuurt. Namens het Rijk
zijn de volgende ministeries betrokken: VRO, BZK, EZ, LVVN, SZW, VWS, JenV, IenW,
OCW.
De Rijksbijdrage voor Regio Deal Zuid-Limburg II is € 10 miljoen.
Regio Deal Waterland
De Regio Deal Waterland – jong voor oud en oud voor jong – is gericht op het versterken
van de brede welvaart in de regio Waterland. Waterland is een unieke regio in Noord-Holland,
met een mix van karakteristieke dorpen, historische stadjes, uitgestrekte polders
en UNESCO-werelderfgoed. Tegelijkertijd staat de regio voor grote uitdagingen: vergrijzing,
vertrek van jongeren, verouderde voorzieningen en druk op het lokale mkb. Rijk en
regio voeren een meerjarig programma uit rond drie maatschappelijke opgaven: het behoud
en aantrekken van jong talent; verduurzaming van de ouderenzorg; een toekomstbestendig,
innovatief en vitaal mkb. Deze opgaven zijn vertaald naar 3 programmalijnen: Beter
Wonen, Beter Leren en Beter Werken, met daar onder in totaal 14 actielijnen. Zo wordt
gewerkt aan een integrale aanpak met onderwijs, bedrijven en jongeren zelf om de aansluiting
tussen onderwijs en arbeidsmarkt te versterken. De regio zet ook in op samenwerking,
preventie en nieuwe zorgmodellen om de kwaliteit van leven voor ouderen te verbeteren
en het zorgsysteem toekomstbestendig te maken. En er wordt gewerkt aan het versterken
van het ondernemersklimaat en het aanpakken van uitdagingen zoals arbeidsmarktkrapte,
digitalisering en verduurzaming. Namens het Rijk zijn de volgende ministeries betrokken:
VRO, BZK, EZ, IenW.
De Rijksbijdrage voor Regio Deal Waterland is € 13 miljoen.
Regio Deal Vitale Wijken II
De regio Utrecht-Amersfoort kent groei, maar niet overal in gelijke mate. In de wijken
– Overvecht (Utrecht), Centrale As (Nieuwegein), Liendert (Amersfoort) en Vollenhove
(Zeist) – zijn er structurele achterstanden op het gebied van armoede, perspectief,
leefbaarheid en wijkeconomie. De kloof tussen deze kwetsbare wijken en beter presterende
buurten groeit. Om deze ontwikkeling te keren, slaan de vier gemeenten samen met de
provincie Utrecht en het Rijk de handen ineen in deze Regio Deal. Doel is het versterken
van de leefbaarheid en de sociaaleconomische positie van deze wijken. De aanpak het
vergroten van de veerkracht en weerbaarheid van kwetsbare bewoners (kinderen, jongeren
en (eenouder)gezinnen), het verbeteren van de leefomgeving samen met de buurt en het
faciliteren van bewonersinitiatieven en op het stimuleren van de wijkeconomie door
te investeren in lokaal ondernemerschap en in het creëren van (wijk)banen. Concrete
investeringen omvatten onder meer de uitbreiding van de familieschool waar ouders
ondersteuning krijgen bij de opvoeding van hun kinderen, weerbaarheidstrainingen voor
jongeren, vernieuwing van de openbare ruimte en het creëren van ontmoetingsplekken.
Lokale ondernemers worden ondersteund om sterker te verbinden met de wijk. De aanpak
wordt gemonitord en geëvalueerd in samenwerking met kennisinstellingen en het Nationaal
Programma Leefbaarheid en Veiligheid, om zo te leren welke interventies het meest
effectief zijn. Namens het Rijk zijn de volgende ministeries betrokken: VRO, BZK,
JenV, SZW, VWS.
De Rijksbijdrage voor Regio Deal Vitale Wijken II is € 20 miljoen.
Regio Deal Barendrecht, Ridderkerk en Rotterdam
«Samen Sterker!» – zo luidt de inzet van de samenwerking binnen deze Regio Deal, in
een regio die zich kenmerkt door een sterk economisch cluster in de AgroVersFood logistiek.
De Regio Deal zich op het verduurzamen van de economische structuur en daarmee inwoners
uit de regio perspectief te blijven bieden op een baan, aansluiting van het onderwijs
op de arbeidsmarkt en een gezondere en veiligere leefomgeving. Ondermijning wordt
aangepakt door bewustwordingsacties bij bewoners en medewerkers en een sterke ketensamenwerking
met de bedrijven. Hierbij is het doel om de illegale import van verboden middelen
via de regionale logistieke sector te stoppen. De aanpak gericht op perspectief op
werk en onderwijs voor iedereen wordt zichtbaar in de samenwerking met onderwijs en
bedrijven voor de realisatie van een agrofood campus en bedrijfsopleidingen die gecertificeerd
worden door het (middelbaar- en hoger) beroepsonderwijs. Voor een duurzame economie
werkt de regio aan de oprichting van een energiecoöperatie met collectieve opwek en
strategische simulaties. Energie zal optimaal en efficiënt opgewekt en gebruikt worden.
Een AI gedreven infrastructuur versterkt de innovatiekracht van het cluster. De regio
richt zich ook op de aanpak van reststromen voedsel en het verwaarden daarvan naar
nieuwe producten die hun weg vinden naar bewoners. Namens het Rijk zijn de volgende
ministeries betrokken: VRO, BZK, IenW, JenV, SZW, VWS.
De Rijksbijdrage voor Regio Deal Barendrecht, Ridderkerk en Rotterdam is € 8,3 miljoen.
Regio Deal Zeeuws-Vlaanderen / Zeeland
Zeeland en het Rijk werken samen aan een spiraal van versterking in de grensregio en het landelijk gebied, waar de vergrijzing, het wegtrekken van
jongeren en druk op de voorzieningen vragen om nieuwe vormen van leefbaarheid en samenwerking.
De Regio Deal richt zich op het verbeteren van de leefomgeving, het behoud van essentiële
voorzieningen en het vergroten van ontwikkelkansen voor inwoners. Met deze Regio Deal
investeert het Rijk € 13 miljoen, aangevuld met minimaal € 30 miljoen aan regionale
cofinanciering. In dorpen en wijken wordt zichtbaar gewerkt aan een prettig en gezond
leefklimaat: meer groen, ruimte om te bewegen en te ontmoeten, en slimme oplossingen
tegen wateroverlast en hittestress. Zo ontstaan plekken waar jong en oud zich thuis
voelen en elkaar makkelijker vinden. Tegelijk wordt de toegang tot onderwijs, zorg
en welzijn vernieuwd. Door voorzieningen te bundelen – zoals scholen, sport en zorg
onder één dak – blijven basisvoorzieningen ook in kleine kernen toekomstbestendig
en dichtbij. Inwoners krijgen bovendien meer kansen om te leren, werken en gezond
te leven. Onderwijs en werkgevers trekken samen op in trajecten en initiatieven om
talent in Zeeland aan te trekken en te behouden. Met deze samenhangende aanpak werken
we aan een Delta van de toekomst waar meer mensen graag wonen, ontspannen, werken
en leren. Namens het Rijk zijn de volgende ministeries betrokken: VRO, BZK, VWS, OCW,
SZW.
De Rijksbijdrage voor Regio Deal Zeeuws-Vlaanderen en Zeeland is € 13 miljoen.
Regio Deal Waarden van het Groene Hart
De gemeenten Bodegraven-Reeuwijk, Krimpenerwaard, Lopik, Molenlanden, Montfoort en
Vijfheerenlanden werken in de Regio Deal Waarden van het Groene Hart samen aan de toekomst van dit unieke veenweidegebied. Het open landschap met een
sterke landbouwsector staat voor grote maatschappelijke en ruimtelijke uitdagingen.
De leefbaarheid van dorpen komt onder druk te staan door vergrijzing, vertrek van
jongeren en een afnemend voorzieningenniveau. Tegelijk vragen de landbouwtransitie,
bodemdaling, verminderde biodiversiteit en recreatiedruk om nieuwe, integrale oplossingen.
De Regio Deal bundelt de krachten van overheden, waterschappen, provincies, ondernemers,
onderwijs en inwoners om te werken aan drie doelen: vitale kernen en een sterk buitengebied
met behoud van voorzieningen en sociale samenhang; een toekomstbestendige landbouw
en krachtig economisch perspectief door innovatie en samenwerking tussen ondernemers
en onderwijs; en het behoud en de versterking van het iconische landschap, met aandacht
voor biodiversiteit, recreatie en klimaatbestendigheid. Zo ontstaat een regio waarin
ruimte is voor wonen, werken, natuur en landbouw – met oog voor de leefomgeving van
huidige én toekomstige generaties. De Regio Deal stimuleert daarbij kennisdeling en
samenwerking tussen partijen. Leren door samen te doen. Namens het Rijk zijn de volgende
ministeries betrokken: VRO, BZK, LVVN.
De Rijksbijdrage voor Regio Deal Waarden van het Groene Hart is € 18 miljoen.
Regio Deal Sierteeltregio
De Sierteeltregio, gevormd door het grondgebied van de greenportregio’s Aalsmeer,
Duin- en Bollenstreek en Boskoop, is een internationaal toonaangevend tuinbouwgebied
waar de brede welvaart onder druk staat. De regio kampt met een kwetsbaar bodem- en
watersysteem, een tekort aan vakmensen en een kwetsbare positie van arbeidsmigranten.
Met de Regio Deal Sierteeltregio investeren Rijk en regio samen in een gezonde, inclusieve
en toekomstbestendige regio. De deal richt zich op drie opgaven: het herstel van biodiversiteit
en verbetering van bodem- en waterkwaliteit, het versterken van de aansluiting tussen
onderwijs en arbeidsmarkt, en het verbeteren van de woon- en werkomstandigheden van
arbeidsmigranten. Zichtbare resultaten zijn onder meer klimaatbestendige teeltgebieden,
een visie op recreatie en toerisme om de drie Greenports beter en veiliger te verbinden
voor recreatief gebruik, meer opleidingskansen voor jongeren, mensen zonder startkwalificatie
en arbeidsmigranten in de groensector en nieuwe woonconcepten voor arbeidsmigranten.
Daarmee versterkt de regio haar economische kracht én leefkwaliteit. In de Regio Deal
Sierteeltregio wordt samengewerkt door veertien gemeenten, de provincies Noord-Holland
en Zuid-Holland, de Greenports Aalsmeer, Duin- en Bollenstreek en Boskoop, de Economic
Boards Duin- en Bollenstreek en Alphen aan den Rijn, en onderwijs- en kennisinstellingen
Yuverta, mboRijnland, Resilient Delta en ACCEZ. Namens het Rijk zijn de volgende ministeries
betrokken: VRO, BZK, LVVN, SZW.
De Rijksbijdrage voor Regio Deal Sierteeltregio is € 10 miljoen.
Regio Deal Zuid-Hollandse Groeikernen
De Zuid-Hollandse groeikernen – Capelle aan den IJssel, Nissewaard en Zoetermeer –
staan voor de uitdaging om hun massaal verouderde, eenzijdige woningvoorraad en kwetsbare
sociale structuur toekomstbestendig te maken. De Regio Deal richt zich op het versterken
van de kwaliteit van de leefomgeving, het vergroten van kansengelijkheid voor jongeren
en het verbeteren van bestaanszekerheid. Concreet betekent dit onder meer dat in elke
gemeente een «living lab» wordt ingericht, waar vernieuwende projecten worden uitgevoerd
die direct merkbaar zijn voor inwoners. Zo wordt in Zoetermeer de voormalige kerk
Oase getransformeerd tot een gemeenschapshub voor ontmoeting en zelfredzaamheid, krijgt
de wijk Schollevaar in Capelle aan den IJssel een groene en veilige herinrichting
van de openbare ruimte, wordt in Nissewaard sociale programmering verbonden aan het
wijkcentrum, wijkpunt en de basisscholen in De Akkers. Deze Regio Deal beoogt zo een
zichtbare impuls te geven aan leefbaarheid, ontwikkelkansen en sociale samenhang in
de groeikernen. Namens het Rijk zijn de volgende ministeries betrokken: VRO, BZK,
IenW, JenV, SZW, VWS.
De Rijksbijdrage voor Regio Deal Zuid-Hollandse Groeikernen is € 10 miljoen.
Regio Deal Bonaire
Sinds 2010 heeft Bonaire een snelle ontwikkeling doorgemaakt. Het aantal inwoners
steeg van 15.679 in 2011 naar 25.133 in 2024 en groeit naar verwachting verder tot
30.500 in 2035. De infrastructuur en voorzieningen op Bonaire hebben de sterke bevolkings-
en toerismegroei niet kunnen bijbenen. Immigratie zet druk op sociale cohesie en vergroot
ongelijkheid. Investeringen in (deels) ontbrekende voorzieningen is essentieel gezien
de armoede, hoge kosten van levensonderhoud en de afhankelijkheid van toerisme. Met
de Regio Deal wordt € 13 miljoen geïnvesteerd via twee programmalijnen, namelijk het
bevorderen van de fysieke en sociale verbondenheid en bereikbaarheid op het eiland
en het vergroten van de zelfredzaamheid van Bonaire door het verbreden van de economische
ontwikkeling en het verlagen van de kosten van levensonderhoud voor burgers en bedrijven.
Binnen deze programmalijnen vallen investeringen in een multifunctioneel centrum,
verbetering van de waterhuishouding, veilige schoolbereikbaarheid, openbaar vervoer,
verduurzaming van scholen en het realiseren van een containerdepot. Namens het Rijk
zijn de volgende ministeries betrokken: VRO, BZK (inclusief Koninkrijksrelaties).
De Rijksbijdrage voor Regio Deal Bonaire is € 13 miljoen.
Indieners
-
Indiener
M.C.G. Keijzer, minister van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening