Brief regering : Reactie op verzoek commissie over NRC artikel 'De Raad voor de Kinderbescherming komt al jaren onvoorbereid naar de rechter in Den Haag, en geeft zwaarwegend advies'

Nr. 1080
BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN JUSTITIE EN VEILIGHEID

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 26 mei 2025

Bij brief van 27 maart 2025 heeft de vaste commissie voor Justitie en Veiligheid gevraagd
om een reactie op het NRC-artikel «De Raad voor de Kinderbescherming komt al jaren
onvoorbereid naar de rechter in Den Haag, en geeft zwaarwegend advies» van 25 maart
2025. Hierover zijn ook Kamervragen gesteld door het lid Bruyning (Nieuw Sociaal Contract)
op 27 maart 2025 en door het lid Ceder (ChristenUnie) op 28 maart 2025. Met deze brief
kom ik aan uw verzoek tegemoet.

Ik heb kennis genomen van het NRC-artikel. De Raad voor de Kinderbescherming kwam
tot 1 mei 2025 inderdaad naar de zitting zonder vooraf uitgebreide inhoudelijke informatie
over een specifieke casus te ontvangen. Dat heeft alles te maken met de taak die de
Raad voor de Kinderbescherming in deze zaken uitvoerde, namelijk een consulttaak.

De Raad voert in het kader gezag en omgangszaken verschillende taken uit: een consulttaak,
een adviestaak en tot slot nog een onafhankelijke adviserende taak op basis van eigen
onderzoek.1 Voor de uitoefening van de consulttaak en de adviestaak is de Raad voor een groot
deel afhankelijk van de informatie die de Raad ontvangt van andere partijen.

De adviestaak is gericht op een advies over het belang van het kind ten opzichte van
de door ouders ingebrachte beslispunten bij gezag- en omgangszaken. De Raad voor de
Kinderbescherming adviseert in deze gevallen inhoudelijk over de noodzaak tot de inzet
van een raadsonderzoek. De Raad voor de Kinderbescherming ontvangt voor het uitoefenen
van deze taak alle beschikbare relevante informatie.

Daarnaast heeft de Raad voor de Kinderbescherming ook een onafhankelijke, adviserende
taak aan de rechter op basis van het door de Raad verrichte onafhankelijke onderzoek.

In het geval van zittingen aangaande ondertoezichtstellingen of uithuisplaatsingen
verschijnt de Raad voor de Kinderbescherming altijd inhoudelijk voorbereid op de zitting.
Dit behelst vanzelfsprekend ook inhoudelijke verdieping in de specifieke situatie.

Bij de consulttaak fungeert de Raad voor de Kinderbescherming daarentegen als wegwijzer
in het hulplandschap. De Raad geeft een algemeen pedagogisch-juridisch advies waarmee
de consultvrager, in dit geval de rechter, verder kan. Dit advies is op basis van
algemene gegevens over de ontwikkeling van een kind. Het advies ziet met name op de
ouders en op de vraag of vrijwillige hulpverlening voor de ouders passend zou zijn,
of dat een dieper onderzoek nodig is. Hiertoe ontvangt de Raad voor de Kinderbescherming,
gezien de aard van deze taak, geen uitgebreide inhoudelijke informatie over een specifieke
casus.

Specifiek in Den Haag kwam de Raad voor de Kinderbescherming op verzoek van de rechtbank
naar de zitting voor het uitoefenen van de consulttaak. Deze werkwijze, waarbij de
Raad voor de Kinderbescherming voor de uitoefening van de consulttaak naar de zitting
kwam, berustte op een afspraak tussen de Raad voor de Kinderbescherming, de rechtbank
Den Haag en de gemeenten in het arrondissement van de rechtbank Den Haag.

Deze afspraak moet bezien worden in het licht van het Uniforme Hulpaanbod. Het Uniforme
Hulpaanbod is een samenwerking tussen de rechtbanken en gemeenten. Het voorzien in
passende en tijdige hulp voor ouders en kinderen is een verantwoordelijkheid die decentraal,
bij gemeenten, is belegd. Iedere gemeente maakt eigen keuzes in de wijze waarop zij
hun taak uitvoeren in de vrijwillige jeugdhulpverlening op basis van de Jeugdwet.
Dit heeft geleid tot verschillen tussen de arrondissementen in de manier waarop de
rechter de ouders en kinderen kan verwijzen naar een hulpverleningstraject dat door
de gemeenten moet worden gefinancierd. In Den Haag hebben de rechtbank Den Haag, de
Raad voor de Kinderbescherming en de gemeenten in het arrondissement van de rechtbank
Den Haag in gezamenlijkheid besloten dat de Raad voor alle zittingen uitgenodigd zou
worden waar sprake kan zijn van een doorverwijzing naar het Uniforme Hulpaanbod. De
Raad voor de Kinderbescherming kan dan op zitting informeren en adviseren over de
verwijzing naar hulpverlening binnen het Uniforme Hulpaanbod.

Door deze werkwijze van de Raad voor de Kinderbescherming is onduidelijkheid ontstaan
over de rol van onderzoekers van de Raad voor de Kinderbescherming op zittingen in
de rechtbank Den Haag. Dit heeft bij de Raad voor de Kinderbescherming tot herbezinning
van deze afspraken geleid. Als gevolg daarvan hebben de Raad voor de Kinderbescherming
en de rechtbank Den Haag hun werkwijze aangepast.

Per 1 mei 2025 ontvangt de Raad voor de Kinderbescherming voorafgaand aan iedere zitting
de relevante stukken, alhoewel dat voor de uitoefening van de consulttaak, die ziet
op het geven van een algemeen pedagogisch-juridisch advies, niet noodzakelijk is.

Ik vertrouw erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

De Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid,
T.H.D. Struycken