Brief regering : Onderzoeken duurzaamheid en digitalisering

32 813
Kabinetsaanpak Klimaatbeleid

Nr. 1097
BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN EN KLIMAAT

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 28 november 2023

Hierbij bied ik u twee onderzoeken aan die zijn verricht ten behoeve van het integraal
plan voor duurzame digitalisering. Het gaat om een onderzoek naar de bijdrage van
de digitale sector aan nationale broeikasgasemissies en een onderzoek naar hoe in
Nederland digitalisering benut kan worden voor de verduurzamingsopgave. De onderzoeken
zijn uitgevoerd door de onderzoeksbureaus SEO en Dialogic en recent beschikbaar gekomen.

Deze onderzoeken heb ik u reeds toegezegd in een reactie1 op het verzoek van de Commissie Digitale Zaken over de uitvoering van de motie van
het lid Kathmann c.s. over een integraal plan voor duurzame digitalisering.2

Het onderzoek «Duurzamer door digitalisering. Bijdrage van digitalisering aan emissiereductie»
door SEO Economisch Onderzoek beschrijft de complexe relatie tussen digitalisering
en duurzaamheid. Het doel van dit onderzoek is om inzicht te verschaffen in de impact
van digitalisering op milieuvraagstukken en duurzame ontwikkeling, en om beleidsmaatregelen
te identificeren die kunnen bijdragen aan emissiereductie en energiebesparing.

Uit het onderzoek blijkt dat de digitale sector invloed heeft op alle economische
sectoren en bijdraagt aan emissiereductie via verschillende kernmechanismen. In het
onderzoek worden vier mechanismen genoemd: besluitvorming, meten, faciliteren en het
fundament vormen voor technologische ontwikkelingen. Elk van deze mechanismen heeft
het potentieel om op zijn eigen manier bij te dragen aan emissiereductie binnen de
Nederlandse sectoren. Het onderzoek doet verschillende beleidsaanbevelingen om in
de sectoren mobiliteit, elektriciteit en industrie emissiereductie te bewerkstelligen.
In de komende tijd zal bekeken worden hoe de aanbevelingen in het integraal plan kunnen
worden meegenomen.

Het andere onderzoek «De digitale voetafdruk. Emissies van de digitale sector in Nederland
in (toekomst)perspectief» van Dialogic analyseert de CO2-uitstoot van de digitale sector. Bij de CO2-uitstoot wordt onderscheid gemaakt in scope 1 (uitstoot in het eigen productieproces)
en scope 2 (alle uitstoot die is vrijgekomen bij het produceren van de ingekochte
energie). De hoeveelheid CO2 die hierbij wordt uitgestoten is weer afhankelijk van de energiemix waarbij de verwachting
is dat het aandeel duurzaam opgewekte elektriciteit zal toenemen en het aandeel met
fossiele energie opgewekte elektriciteit zal afnemen. In dit onderzoek is gekeken
naar het energieverbruik van eindgebruikersapparaten (zoals smartphones, tablets,
desktops en TV’s), vaste en mobiele netwerken, datacenters en servers.

Ook is gekeken naar dit energieverbruik in de toekomst. In de toekomst hangt de uitstoot
van de digitale sector als gevolg van energieverbruik af van een aantal factoren.
Er zijn algemene trends zoals bevolkingsgroei. Daarnaast is een belangrijke factor
of de vraag naar digitale diensten blijft groeien, en hoe deze groei zich verhoudt
tot het voortdurend efficiënter worden van digitale technologieën.

Tenslotte is van groot belang in welk tempo het aandeel duurzaam opgewekte elektriciteit
toeneemt. Voor de analyse zijn op basis van deze factoren verschillende scenario’s
geschetst. In het onderzoek worden twee routes genoemd voor het terugdringen van het
stroomverbruik, en daarmee emissies, van de digitale sector: het beïnvloeden van de
vraag en het verhogen van de efficiëntie van digitale technologie. Met de sector zal
besproken worden hoe de emissies verder terug gebracht zullen worden. In het integraal
plan zal worden uitgewerkt hoe hier op gehandeld kan worden.

Het door u gevraagde integraal plan voor duurzame digitalisering vraagt keuzes die
ik over laat aan het nieuwe kabinet. De voorbereidingen hiervoor en de gesprekken
met externe stakeholders, waaronder de Nationale Coalitie Duurzame Digitalisering,
zullen gelet op het belang van dit onderwerp wel doorgang blijven vinden. De bijgevoegde
onderzoeken worden uiteraard bij deze voorbereiding mee genomen.

De Minister van Economische Zaken en Klimaat,
M.A.M. Adriaansens