Brief regering : Reactie op verzoek commissie inzake de opzet van de periodieke rapportage geneesmiddelen medische technologie en lichaamsmateriaal

Nr. 38
BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN SPORT

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 27 november 2023

Uw Kamer heeft mij een aantal aanvullende vragen gesteld over mijn brief met daarin
de opzet van de periodieke rapportage geneesmiddelen, medische technologie en lichaamsmateriaal.
Die bieden mij een goede gelegenheid om een aantal dingen nader toe te lichten, dan
wel te schetsen op welke manier ik zaken zal uitwerken.

1.

Kunt u de hoofdvraag verder specificeren in deelvragen? Welke onderzoeksvragen worden
uitgevraagd bij een externe partij om te beantwoorden?

De hoofdvraag zal verder worden gespecificeerd in deelvragen, maar dat is nog niet
gebeurd. Uiteraard zal dat plaatsvinden voordat deze worden uitgevraagd bij een externe
partij.

2.

Op welke manier zal het synthese onderzoek worden uitgevoerd? Hoe wordt bepaald of
ingezette beleidsinstrumenten doelmatig en doeltreffend zijn geweest?

Hoe de externe partij het synthese onderzoek zal uitvoeren, is aan die partij. Bij
de uitvraag van het onderzoek zal ik er expliciet op aansturen dat doelmatigheid en
doeltreffendheid van het beleid worden meegenomen in het onderzoek en de onderzoekers
duidelijk maken hoe zij dit gaan meten.

3.

Kunt u een overzicht geven van de verschillende beleidsinstrumenten die onderzocht
zullen worden en de daarmee gemoeide budgetten?

Ik ben bezig om de scope van het onderzoek nader te bepalen. In samenspraak met de
onderzoekers zal ik tot een overzicht van beleidsinstrumenten komen dat onderdeel
gaat uitmaken van het onderzoek. Dit overzicht zal worden opgenomen in de eindrapportage.

4.

In hoeverre is door het ministerie zelf, ter voorbereiding op deze geplande periodieke
rapportage, al gekeken welke evaluaties op dit terrein beschikbaar zijn en waar eventuele
kennishiaten zitten? Wat gaat u doen indien er op onderdelen nog (te) weinig evaluaties
beschikbaar zijn?

De inventarisatie van de relevante evaluaties in de benoemde periode is gedaan. Daaruit
is naar voren gekomen dat er veel bekend is, zoals ook is vermeld in de verschillende
brieven die ik in de afgelopen periode aan uw Kamer heb gestuurd. Bij de verdere uitwerking
van de onderzoeksopdracht zal worden geïnventariseerd waar de kennishiaten zitten
en op welke wijze en met welke onderzoeksvragen mogelijk meer inzicht kan worden verschaft.

5.

Welke deskundigen of welke partijen gaat u benaderen om dit onderzoek uit te voeren?
Hoe wordt de stuurgroep samengesteld en welke rol en bevoegdheden krijgen zij? Wie
wordt de methodologische en/of beleidsinhoudelijk onafhankelijk deskundige die een
oordeel geeft over de validiteit en betrouwbaarheid van de bevindingen van het uitgevoerde
onderzoek? Op welke wijze wordt deze deskundige bij het onderzoek betrokken?

Ik realiseer me dat de hoofdvraag zoals ik die heb gesteld, breed is. Dat vraagt iets
van de externe partij die dit onderzoek zal gaan uitvoeren. In het aanbestedingstraject
is dan ook ruimte voor partijen met verschillende expertises die gezamenlijk een onderzoeksvoorstel
indienen.

De stuurgroep staat onder leiding van een onafhankelijk voorzitter. Leden zullen door
de opdrachtgever worden geselecteerd op basis van inhoudelijke expertise. Afhankelijk
van de fase van het onderzoek en onderwerp is het voorstelbaar dat door het onderzoeksbureau
specifieke themasessies worden georganiseerd met relevante stakeholders. De concept
eindrapportage van het onderzoeksbureau zal uiteindelijke ter inhoudelijke goedkeuring
aan de stuurgroep worden voorgelegd.

De validiteit en betrouwbaarheid van de bevindingen van het onderzoek zijn in de eerste
plaats de verantwoordelijkheid van de onderzoekers van de externe partij. De stuurgroep
zal hier eveneens op toezien.

6.

Waarom wordt (in de hoofdvraag) gekozen tot inperking van het aspect beschikbaarheid
terwijl bij een periodieke rapportage de doeltreffendheid en doelmatigheid van ingezette
rijksinstrumenten centraal staan?

Wordt ook gekeken naar de mate waarin ingezette beleidsinstrumenten een bijdrage hebben
geleverd aan kwaliteit, betaalbaarheid en toegankelijkheid van zorg en ondersteuning?

Zoals ik mijn brief al heb aangegeven heb ik hiervoor gekozen omdat beschikbaarheid
van geneesmiddelen, medische technologie en lichaamsmateriaal in de genoemde periode
een steeds dominanter thema is geworden én het een thema is waar in de verschillende
sectoren op een andere manier mee wordt omgegaan. Dat maakt het interessant om een
evaluatie uit te voeren, omdat in de drie sectoren dezelfde overheid beleid maakt
ten aanzien van beschikbaarheid.

Ik heb hierbij ook aangegeven dat juist het thema beschikbaarheid raakt aan de publieke
waarden kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid. Deze waarden worden dus vanzelfsprekend
meegenomen als wordt gekeken naar de doeltreffendheid en doelmatigheid van de ingezette
beleidsinstrumenten.

7.

Wordt beoogd dat de periodieke rapportage straks ook conclusies en beleidsaanbevelingen
zal bevatten?

Kunt u bevestigen dat de periodieke evaluatie, conform de eisen uit de Regeling periodiek
evaluatieonderzoek (RPE), lessen voor het vergroten van de (voorwaarden voor) doeltreffendheid
en doelmatigheid van het beleid zal bevatten, aanknopingspunten voor verbetering en
minimaal een besparingsoptie van 20% op de budgettaire grondslag van het (beleids)thema?

De periodieke rapportage zal worden uitgevoerd conform de eisen uit de RPE en zal
ook conclusies en beleidsaanbevelingen bevatten, rekening houdend met het feit dat
het onderhavige beleidsterrein zowel uit begrotingsgeld als premiemiddelen wordt gefinancierd.

8.

Kunt u in de periodieke rapportage ook expliciet aandacht besteden aan de rol die
de factor arbeid(besparing) in de onderzoeksperiode heeft gespeeld binnen de te onderzoeken
beleidsthema’s?

Hoewel de factor arbeid niet direct raakt aan beschikbaarheid van medische producten
kunnen problemen op gebied van beschikbaarheid wel degelijk effect hebben op de inzet
van arbeid, bijvoorbeeld in de openbare apotheek. Ik vind dit derhalve een interessante
suggestie en zal er in de onderzoeksopdracht op aansturen dat dit aspect wordt meegenomen
in de periodieke rapportage.

9.

Kunt u in de periodieke rapportage ook expliciet ingaan op de aandacht die is besteed
aan het aspect «security» (veiligheid van data en systemen) in de onderzoeksperiode
binnen de te onderzoeken beleidsthema’s?

De veiligheid van data en systemen als zodanig, is niet een onderwerp dat van belang
is, waar het de doelmatigheid en doeltreffendheid van ingezette beleidsinstrumenten
voor de beschikbaarheid van geneesmiddelen, medische technologie en lichaamsmateriaal
betreft. Het aspect security blijft daarmee buiten beschouwing in dit onderzoek. De
veiligheid van deze producten aan zich is uiteraard wel een thema.

De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
E.J. Kuipers