Brief regering : Agro-Nutri Monitor 2022 met analyse en aanbevelingen door ACM

Nr. 276
BRIEF VAN DE MINISTER VAN LANDBOUW, NATUUR EN VOEDSELKWALITEIT

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 20 oktober 2022

Op donderdag 20 oktober publiceert de Autoriteit Consument & Markt (ACM) de rapportage
getiteld «Agro-Nutri Monitor 2022: Monitor prijsvorming voedings-middelen en aankoopmotieven
van biologische producten». Bijgaand bied ik de Kamer deze rapportage aan evenals
de begeleidende brief met de analyse en aanbevelingen door de ACM.

De rapportage is in opdracht van de ACM door Wageningen Economic Research opgesteld
en is een vervolg op de resultaten van twee eerdere Agro-Nutri Monitors die in 2020
en 2021 werden gepubliceerd (Kamerstuk 31 532, nrs. 256 en 268). Dit is het derde jaar dat de ACM de Agro-Nutri Monitor publiceert. De monitor is
een van de maatregelen uit het pakket om de positie van de boer in de keten te versterken.

Doel van de monitor is om meer inzicht te krijgen in de margeverdeling in de landbouwketen
en om de prijsvorming in de keten inzichtelijk te maken voor zowel gangbare als duurzame
producten, biologisch in het bijzonder. De monitor geeft daarmee een inhoudelijke
onderbouwing aan de maatschappelijke discussies over prijsvorming en margeverdeling
in de keten. Daarnaast zijn in deze derde Agro-Nutri Monitor de bevindingen van de
vorige rapportages verder onderzocht, zoals de vergoeding van de meerkosten van duurzame
productie, en de achterblijvende vraag naar biologische producten. Op deze wijze biedt
de monitor waardevolle inzichten ter ondersteuning van het realiseren van de noodzakelijke
verdere verduurzaming van de landbouw.

Het is een omvangrijk rapport dat aan verschillende thema’s raakt. De monitor heeft
zeven specifieke producten onderzocht, namelijk tafelaardappelen, uien, peren, tomaten,
champignons, dagverse melk, en varkensvlees. De resultaten van de monitor geven daarom
een helder beeld voor deze producten, maar zijn niet automatisch toe te passen op
alle andere producten. Enkele hoofdpunten uit de analyse van de ACM betreffen belemmeringen
voor het omschakelen naar duurzame vormen van landbouw. Genoemd worden de geringe
betalingsbereidheid van consumenten voor biologische producten, beperkte exportmogelijkheden
van producten met een grote variatie aan duurzaamheidskenmerken, grote verschillen
per product of de markt de meerkosten voor verduurzaming vergoedt, en onzekerheid
over langetermijnwetgeving en eisen aan productie. De ACM doet diverse aanbevelingen
die gericht zijn op het verhogen van de vraag naar duurzame producten, zoals het vergroten
van het vertrouwen van de consument in duurzaamheidskeurmerken en het (internationaal)
op elkaar afstemmen van certificeringsschema’s.

De rapportage Agro-Nutri Monitor 2022 en de analyse met aanbevelingen door de ACM
bevatten waardevolle inzichten voor de verduurzaming van de voedselketen en de voedselconsumptie.
Op korte termijn zal ik hierover ook in gesprek gaan met de bestuursvoorzitter van
de ACM. De bevindingen spelen een rol op diverse actuele beleidsterreinen, zoals de
wijze waarop de niet-vrijblijvende bijdrage van ketenpartijen aan verduurzaming wordt
ingericht; de voedselbrief die u in de komende maanden van mij ontvangt, waarin ingegaan
wordt op een duurzamer en gezonder voedselaanbod en voedselconsumptie; en het actieplan
biologisch dat zich richt op het vergroten van de biologische productie en consumptie.
Uiteraard zal ik de inzichten uit de Agro-Nutri Monitor 2022 benutten bij het toewerken
naar een Landbouwakkoord en de opvolging van het advies «Wat wel kan» van de heer
Remkes (Bijlage bij Kamerstukken 30 252 en 35 334, nr. 34).

Ik spreek mijn dank en waardering uit aan de ACM voor het opstellen van de rapportage
en analyse, en zal de bevindingen en aanbevelingen ter overweging nemen bij de uitwerking
van bovengenoemd beleid.

De ACM geeft aan dat de resultaten van de drie Agro-Nutri Monitors consistent zijn,
en ziet om die reden geen toegevoegde waarde in het herhalen van de huidige monitor
met dezelfde opzet. Ik zal op basis van de ontwikkelingen in het bovengenoemde beleid,
en in overleg met de ACM bezien of een vervolg van de Agro-Nutri Monitor passend is
en in welke vorm dat zou moeten plaatsvinden.

De Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit,
P. Adema