Debat over de woningbouwopgave

28 mei 2026, debat - Hoe zorgen we ervoor dat er voldoende huizen komen? De Kamer debatteert met minister Boekholt-O'Sullivan (Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening) over de woningbouwopgave. 

Lange wachtlijsten, beperkte bouwruimte en stijgende bouwkosten. Nederland heeft een groot tekort aan woningen. Daardoor zijn huizenprijzen en huren sterk gestegen. Vooral starters, studenten en mensen met een lager inkomen hebben moeite om een plek te vinden om te wonen.

De minister wil bestaande plannen uitvoeren en met een taskforce nieuwe plannen maken om het doel om 100.000 woningen per jaar te bouwen te halen. Ze wil daarbij op zoek gaan naar echte oplossingen die leiden tot versnelling van de woningbouw.

Betaalbaarheid

Zijn we er als politiek voor de allerrijksten, of voor de gewone mensen? De Hoop (GroenLinks-PvdA) wijst erop dat degenen met de grootste huizen subsidie krijgen in de vorm van hypotheekrenteaftrek, terwijl mensen met een laag of middeninkomen geen betaalbare woning kunnen vinden.

Het kabinet maakt de mooie beloften uit de verkiezingscampagne niet waar, stelt Beckerman (SP) vast. Er is in haar ogen veel te weinig geld vrijgemaakt voor het bouwen van betaalbare woningen, en ondertussen blijven de huren stijgen.

Migratie

Het tekort aan woningen is geen natuurverschijnsel, betoogt Clemminck (JA21). Strenge stikstofregels en de netcongestie door de energietransitie maken bouwen moeilijk. En de massa-immigratie maakt het tekort volgens hem alleen maar groter.

Het is belangrijk dat het doel om 100.000 woningen per jaar te bouwen wordt gehaald, zegt Mooiman (PVV), maar er is meer nodig. Als er niets gedaan wordt aan de hoge instroom van asielzoekers, lukt het niet om de woningcrisis op te lossen. Er wordt niet gebouwd voor de Nederlander maar voor de immigrant, concludeert Schenk (FVD).

"Goedkope zondebokpolitiek", zo noemt El Abassi (DENK) het aanwijzen van minderheden en statushouders als oorzaak van de tekorten op de woningmarkt. De problemen zijn volgens hem ontstaan door kille marktwerking waardoor buitenlandse beleggers en speculanten vrij spel kregen.

Regie overheid

De politiek moet weer groots gaan denken, zegt Van Asten (D66), ook bij het aanwijzen van grote bouwlocaties. Een voorbeeld is het realiseren van IJstad, tussen Almere en Amsterdam. Dat zou kunnen door land op te spuiten, maar ook via drijvend bouwen.

Ook Grinwis (ChristenUnie) is positief over IJstad, maar dat is een plan voor de langere termijn. Hij spoort de minister aan om ook meer haast te maken met de plannen voor Almere Pampus. Belangrijk daarbij is dat er goede ov- en wegverbindingen komen.

De overheid voert regie op bouwlocaties met meer dan 3.500 woningen, zegt Boekholt-O'Sullivan. Ze wil prioriteit geven aan locaties waarvoor geen nieuwe grootschalige infrastructuur hoeft te worden aangelegd. Bij de locatie Almere Pampus komt mogelijk geld vrij voor ov- en wegverbindingen.

Kijk niet alleen naar grootschalige bouwlocaties, zegt Flach (SGP), maar ook naar "een straatje erbij". De minister zou volgens hem gemeenten en provincies moeten aansporen om deze optie vaker te gebruiken. Elke woning telt, beaamt Boekholt-O'Sullivan.

Aanpakken bureaucratie

We moeten stenen stapelen en geen papier, zegt Nobel (VVD). Hij pleit voor het schrappen van regels die het bouwen van nieuwe woningen belemmeren. Ook is het belangrijk dat marktpartijen een fatsoenlijk rendement kunnen halen.

Excessieve bureaucratie en verstikkende regeldruk, vooral van de Europese Unie, maken bouwen onnodig moeilijk, denkt Claassen (Groep Markuszower). Hij wijst onder andere op de strenge natuurregels om specifieke soorten te beschermen.

Standaardisatie

Meer standaardisatie kan bijdragen aan de oplossing, denkt Wiersma (BBB). Door gecertificeerde industriële bouwers landelijk te erkennen, worden procedures korter en kunnen woningen sneller worden gebouwd. Ook de minister wil inzetten op meer industrieel bouwen. Hiermee wordt een pilot gedaan in de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen.

Doorstroming

Het bestaande systeem zorgt ervoor dat ouderen in te grote woningen blijven zitten, denken Steen (CDA) en Van Brenk (50PLUS), en niet verhuizen naar een geschiktere woning. Om de markt in beweging te krijgen introduceren ze de doorstroomhypotheek, waarmee de overwaarde van de oude woning gebruikt kan worden om een nieuwe woning levensloopbestendig te maken.

Landbouw

De belangen van de veehouderij en de giftige sierteelt gaan boven de belangen van woningzoekenden, stelt Kostić (PvdD). Er is meer dan voldoende ruimte, maar de aanwezigheid van dit soort bedrijven maakt het bouwen van woningen vaak onmogelijk.

De Kamer stemt op 2 juni over de tijdens het debat ingediende moties.

Zie ook:

  • Het overzicht van de laatste debatten in het kort.
  • De geredigeerde woordelijke verslagen van Kamervergaderingen (het stenogram). Deze zijn maximaal vier uur na het uitspreken beschikbaar.
  • Kijk debatten terug via Debat Direct.