Begroting Volksgezondheid, Welzijn en Sport, eerste termijn Kamer

3 maart 2026, begroting - De Kamer bespreekt de begroting van Volksgezondheid, Welzijn en Sport voor 2026.

De zorg moet hervormd worden en er moeten keuzes gemaakt worden, want de tekorten zijn groot, vinden de meeste woordvoerders. De voorgenomen bezuinigingen, het eigen risico, preventie en het aanpakken van zorgfraude zijn discussiepunten.

Betaalbaarheid

Bushoff (GroenLinks-PvdA) is tegen de "visieloze bezuinigingen" op de zorg die dit kabinet wil doorvoeren, bijvoorbeeld op pandemische paraatheid. Er kan volgens hem geld vrijgespeeld worden door zorgfraude aan te pakken en topinkomens in de zorg te normeren.

Het eigen risico kan bijdragen aan betaalbare en toegankelijke zorg, zegt Vervuurt (D66). Die kosten moeten wel opgedeeld worden, zodat je maximaal €150 betaalt per keer dat je gebruikmaakt van zorg. Dobbe (SP) pleit voor een inkomensafhankelijke zorgpremie, want dan gaat 80% van de huishoudens erop vooruit. Schaf het eigen risico af, is haar oproep.

Het geld komt in Nederland niet op de juiste plek terecht, vindt Van Houwelingen (FVD). Het gaat vooral naar massamigratie, Oekraïne, de Europese Unie en ambtenaren op het ministerie van VWS, maar niet naar de zorg in Nederland.

Maeijer (PVV) wijst erop dat mensen door het invoeren van een eigen bijdrage voor wijkverpleging zorg zullen weigeren of uitstellen, waardoor ze later in beeld komen en de problemen groter worden. Is dit wat de minister wil bereiken, vraagt ze.

Preventie

Het invoeren van een suikertaks is geldklopperij, vindt Van Meetelen (PVV): de overheid hoort mensen te informeren over gezondheidsrisico's; die is er niet om morele voorkeuren op te leggen via belastingen.

Nog steeds worden er massaal vapes verkocht aan kinderen, zegt Wendel (VVD). Ze vraagt de minister om vast te houden aan het plan van het vorige kabinet om de boetes op de verkoop van vapes aan minderjarigen te verhogen.

Als je preventie serieus neemt, zou je burgers moeten beschermen tegen ziekmakende stoffen door industrie, luchtvaart, veehouderij en landbouwgif, aldus Kostić (PvdD). Het afschaffen van de CO₂-heffing en het openen van een nieuwe luchthaven passen daar niet bij.

Gelijke zorgkansen

Vliegenthart (GroenLinks-PvdA) pleit voor gelijke kansen op gezondheid, want de kennis over vrouwenaandoeningen blijft achter. Zo is er nog steeds geen passende behandeling voor endometriose.

Los de problemen rond de meerzorgregeling op, is de oproep van Westerveld (GroenLinks-PvdA). Gezinnen die hiervan afhankelijk zijn en een afwijzing kregen, zitten namelijk nog steeds in onzekerheid.

Zorg in de regio

Meer geld gaat de problemen in de zorg niet oplossen, stelt Synhaeve (D66). De zorg is bedoeld voor de meest kwetsbare mensen, maar daar worden nu problemen aangepakt die bijvoorbeeld ook door buurtbewoners kunnen worden opgelost.

Er moet geld gereserveerd worden voor mobiele medische teams in het oosten en zuiden van het land, vindt Bevers (VVD). Dit is vorig jaar namelijk niet gebeurd en Duitse teams schieten nu regelmatig te hulp. De aanwezigheid van een traumahelikopter op vliegveld Teuge kan het verschil betekenen tussen leven en dood, stelt Wiersma (BBB). Zij vraagt de minister om ervoor te zorgen dat deze helikopter er eerder dan gepland kan komen, omdat er anders een gat valt in deze regio.

Misstanden in de zorg en sport

Claassen (Groep Markuszower) wijst op het belang van fraudebestrijding. Dat moet volgens hem fundamenteel omgedraaid worden door niet achteraf te corrigeren, maar vooraf te voorkomen dat onterechte zorg wordt gedeclareerd.

Ondanks meldpunten, campagnes en extra beveiliging, krijgt 57% van de zorgverleners te maken met agressie, stelt Poortman (CDA). Hij vraagt de minister om te verkennen wat zorgorganisaties nodig hebben voor een effectievere aanpak.

El Abassi (DENK) vraagt aandacht voor racisme in de sport, dat volgens hem een structureel probleem is. Hij stelt voor om structureel geld vrij te maken voor verplichte antiracismetrainingen bij sportbonden.

Zorg aan de voorkant van het leven

Van Dijk (SGP) ziet graag dat de eigen bijdrage voor kraamzorg wordt afgeschaft, omdat een goede start voor moeders en kinderen essentieel is voor een goede ontwikkeling. Bikker (ChristenUnie) vraagt hoe de minister vrouwen gaat helpen bij het voorkomen van herhaalabortussen en met het inzetten van anticonceptie. Daarbij moet er volgens haar ook gekeken worden naar alternatieven voor abortus.

Zorg aan het einde van het leven

Er moet geïnvesteerd worden in zorgbuurthuizen, vindt Van Brenk (50PLUS). Daardoor kunnen mensen zo lang mogelijk thuis wonen in hun eigen buurt, met vaste medewerkers die zorg verlenen. Ten Hove (Groep Markuszower) vraagt aandacht voor mantelzorgers, die zwaarbelast zijn en vaak ook nog een betaalde baan hebben. Mantelzorg mag geen stilzwijgende vervanging van professionele zorg worden. Het lid Keijzer vraagt aandacht voor ouderen met een zorgvraag die te zwaar is om thuis te kunnen blijven maar te licht om in het ziekenhuis te blijven. Hoe gaat de minister deze ouderen helpen, vraagt ze.

Zorgverzekeraars

Coenradie (JA21) ontvangt signalen waaruit blijkt dat zorgverzekeraars een zeer machtige positie hebben, ook ten opzichte van het ministerie. Ze vraagt hoe vaak zij aan tafel zitten bij belangrijke beleidsbesprekingen ten opzichte van ziekenhuizen en zorgprofessionals.

De behandeling van de begroting gaat op 5 maart verder met de reactie van ministers Hermans (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) en Sterk (Langdurige Zorg, Jeugd en Sport) op de inbreng van de woordvoerders.

Zie ook:

Het overzicht van de laatste debatten in het kort
De geredigeerde woordelijke verslagen van Kamervergaderingen (het stenogram). Deze zijn maximaal vier uur na het uitspreken beschikbaar.
Kijk debatten terug via Debat Direct