Begroting Klimaat en Groene Groei afgerond

5 november 2026, begroting - Minister Van Veldhoven-van der Meer en staatssecretaris De Bat van Klimaat en Groene Groei reageren op vragen van de woordvoerders over hun begroting.

De wereld verandert, zegt de minister. Ze noemt internationale spanningen die zorgen voor hogere energieprijzen. Ook wijst ze op bosbranden, droogte en extreem weer. Daarom werkt het kabinet er hard aan om Nederland weerbaarder, duurzamer en concurrerender te maken.

Klimaat

De budgettaire ruimte is beperkt en de ambities zijn hoog, zegt Van Veldhoven-van der Meer. Daarom moeten er keuzes gemaakt worden in het klimaatbeleid. Er is nog geld beschikbaar tot 2030.

Kan er geld gevonden worden voor klimaatbeleid in het Europese emissiehandelssysteem (ETS)? Van Oosterhout (PRO) spoort de minister aan om dit te onderzoeken. Maar het kabinet heeft veel opgaven, zegt de minister: het is kiezen in schaarste.

Klimaatverandering kan leiden tot verzwakking van de AMOC, die zorgt voor de warme Golfstroom richting Europa. Dit kan grote gevolgen hebben, zegt Dassen (Volt). Hij vraagt om structurele financiering van onderzoek hiernaar.

Verduurzaming industrie

Voor bedrijven is het lastig om te elektrificeren als het net vol is, stelt Klos (D66) vast. Hij stelt voor om het beschikbare geld voor bedrijven te gebruiken om flexibel stroomverbruik te stimuleren. Dat moet overbelasting van het net tegengaan.

Van den Berg (JA21) maakt zich zorgen over de hoge energieprijzen voor de industrie. Waarom maakt de minister niet meer haast met het vinden van een blijvende oplossing? Overleg met toezichthouder ACM hoe we bedrijven meer kunnen helpen bij verduurzaming, zegt Müller (VVD). Andere landen zijn volgens haar veel soepeler met het geven van staatssteun.

We zijn hard bezig, zegt de minister, zowel met het uitwerken van een regeling als met het overleggen met Brussel over mogelijke staatssteun. De bedoeling is om langjarig zekerheid te geven aan bedrijven. De Bat wijst op de clusterplannen, die bedoeld zijn om samen met bedrijven opties om te verduurzamen uit te werken.

Flach (SGP) vraagt aandacht voor een aantal technieken om te verduurzamen: geothermie en ijzerpoedertechnologie. Het is volgens hem belangrijk om deze met subsidies te stimuleren.

Betaalbaarheid

Energie is een basisbehoefte, zegt Kops (PVV). Waarom verhoogt het kabinet dan de belastingen, terwijl de prijzen al heel hoog zijn? Hoge belastingen en heffingen op gas worden gebruikt om mensen te prikkelen andere energiebronnen te gebruiken, stelt El Abassi (DENK) vast. Hij vindt het niet goed om de energietransitie op die manier financieel af te dwingen.

Het verduurzamen van woningen is de beste manier om energierekeningen omlaag te brengen, zegt de minister. Ook is het belangrijk dat mensen een alternatief krijgen voor het verwarmen met gas.

Het Noodfonds Energie is bedoeld om mensen met een laag inkomen te helpen met hun energierekening. Maar door de gestegen prijzen is het aantal mensen dat hun rekening niet kan betalen verdubbeld van 500.000 naar een miljoen, zegt Dijk (SP). Hij pleit daarom voor een prijsplafond en het afromen van overwinsten van energiebedrijven.

Alle mensen die tot de doelgroep behoren, zegt de minister, zouden een beroep moeten kunnen doen op het noodfonds. Ze verzekert dat hiervoor voldoende geld beschikbaar is. Invoering van een prijsplafond is volgens haar een te ongerichte maatregel.

Grinwis (ChristenUnie) vraagt naar de hoge nettarieven in Caribisch Nederland. Hij vindt het onrechtvaardig dat mensen daar een groter deel van hun inkomen kwijt zijn aan energie. Hij wil daarom 3 miljoen extra vrijmaken om de energielasten voor hen te verlagen.

Locatie kern- en kolencentrales

Het kabinet wil nog dit jaar een locatie kiezen voor nieuwe kerncentrales. Vermeer (BBB) wil dat de staatssecretaris hier "uitermate zorgvuldig" over communiceert: klip-en-klaar en zonder ambtenarentaal. Zo weten mensen waar ze aan toe zijn. De Bat beaamt dat dit belangrijk is.

Jumelet (CDA) stelt vast dat kolencentrales zullen gaan sluiten. Wat gaat er gebeuren met deze locaties, waar veel infrastructuur is? Er lopen gesprekken over, zegt De Bat, maar het is ook aan de eigenaren zelf om daarover te beslissen.

Ultrafast fashion

Nederland zou, net als Frankrijk en Italië, meer moeten doen tegen ultrafast fashion, vindt Huidekooper (D66). Hij vraagt om te komen tot een goede definitie, zodat er maatregelen genomen kunnen worden. Kostić (PvdD) sluit daarbij aan en pleit voor het opstellen van een actieplan. Er is al een actieplan op dit punt, zegt de minister, maar ze wil bekijken of dit kan worden uitgebreid.

De eerste termijn van de woordvoerders was op 4 november. De Kamer stemt op 10 november over de tijdens het debat ingediende moties en op een later moment over de begroting.

Zie ook:

Het overzicht van de laatste debatten in het kort.
De geredigeerde woordelijke verslagen van Kamervergaderingen (het stenogram). Deze zijn maximaal vier uur na het uitspreken beschikbaar.
Kijk debatten terug via Debat Direct.