Begroting Infrastructuur en Waterstaat, eerste termijn Kamer

28 oktober 2026, begroting - De Kamer bespreekt de begroting van Infrastructuur en Waterstaat voor 2027.

Onderhoud en aanleg van infrastructuur is een belangrijk onderwerp in het debat over de begroting. Maar de woordvoerders spreken ook over andere onderwerpen, zoals betaalbaarheid, luchtvaart en leefomgeving.

Omvang uitgaven

Er is de afgelopen jaren te weinig geld gegaan infrastructuur, vindt De Hoop (PRO). En het geld dat er was, is verkeerd besteed: te veel ging naar asfalt en te weinig naar (regionaal) openbaar vervoer. Ook voor de toekomst worden in zijn ogen niet de goede keuzes gemaakt.

Een groter deel van de koek moet naar Infrastructuur en Waterstaat, vindt Goudzwaard (JA21). Ook Heutink (Groep Markuszower) wil de budgetten verhogen. Dat kan volgens hem door geld over te hevelen van de begroting Ontwikkelingssamenwerking, de NAVO-norm voor infrastructuur toe te passen en de staatsschuld enigszins te laten oplopen.

Van Duijvenvoorde (FVD) wil de overheidsuitgaven verlagen, maar een goede infrastructuur is het betalen van belasting waard. Goede infrastructuur is een voorwaarde voor economische groei, zegt Kamerlid Keijzer. Ze wil 10 miljard van het beschikbare geld bestemmen voor het hoofdwegennet en de spoorwegen.

Onderhoud en nieuwe plannen

Het kabinet wil een groter deel van het beschikbare budget uitgeven aan onderhoud en vervanging, en daardoor minder aan nieuwe infrastructuur. Het is een politieke blamage dat het lintjes knippen jarenlang voorging op de instandhouding van bestaande wegen, bruggen en sluizen, zegt Stoffer (SGP).

Waterwegen, het spoor, bruggen en snelwegen. Ze verkeren allemaal in een belabberde staat, constateert Prickaertz (PVV), door de enorme achterstand in onderhoud. Het geld dat is vrijgemaakt om dat op te lossen is volgens hem slechts "een doekje voor het bloeden".

Een volk dat leeft, bouwt aan zijn toekomst, benadrukt Grinwis (ChristenUnie). Dat er meer geld gaat naar onderhoud, is noodzakelijk. Maar er moet worden gezocht naar extra geld voor infrastructuur. Ook Bikkers (VVD) wil alternatieve financiering vinden voor nieuwe infrastructuur, zoals betalen voor gebruik.

We moeten het fundament op orde brengen, zegt Van Leijen (D66), en daarop gaan bouwen. Er moet namelijk ook geld zijn voor infrastructuur bij nieuwe woningbouwlocaties. Goede bereikbaarheid is essentieel voor alle straatjes en wijkjes die erbij komen, zo sluit Boelsma-Hoekstra (CDA) zich daarbij aan.

We moeten voorkomen dat met het schrappen van projecten het kind met het badwater wordt weggegooid, zegt Wiersma (BBB). Ze wijst onder andere op het Deltaprogramma Zoetwater, dat bedoeld is om water langer vast te houden.

Betaalbaarheid

Er is onvoldoende aandacht voor de betaalbaarheid van mobiliteit, vindt El Abassi (DENK). Hoge brandstofprijzen en kosten voor betaald parkeren maken het voor gewone Nederlanders die geen elektrische auto kunnen betalen, steeds moeilijker om zich te verplaatsen.

Het Nederlandse openbaar vervoer behoort al tot de duurste ter wereld, zegt Beckerman (SP), en de treinkaartjes worden volgend jaar weer bijna 5% duurder. De marktwerking zorgt er bovendien voor dat veel bushaltes in de regio zijn verdwenen.

Het Nederlandse spoorgoederenvervoer werkt op een ongelijk speelveld en verliest terrein, stelt Schutz (VVD) vast. Hij wil daarom 12 miljoen vrijmaken om het gebruik van het spoorgoederenvervoer te bevorderen.

Luchtvaart

Köse (D66) wil een luchtvaart die Nederland verbindt met de wereld en verantwoordelijkheid neemt voor geluid, gezondheid en klimaat. Belangrijk daarbij is dat de handhaving op orde is. Ook moet er voldoende geld zijn voor investeringen in duurzame vliegtuigbrandstof.

Hoe weerbaar is onze luchtvaart? Zwinkels (CDA) wijst op recente incidenten op Europese luchthavens. Er komt geld voor het weren van drones, maar het is voor haar onduidelijk of er voldoende aandacht is voor andere kwetsbaarheden.

Leefomgeving

De maatschappelijke kosten van slecht milieubeleid zijn hoog, betoogt Zalinyan (PRO): milieuvervuiling kost de maatschappij 46 miljard per jaar. Ze pleit voor meer sturing en normering en betere handhaving en toezicht.
Een veilig klimaat, een sterke natuur en een gezonde leefomgeving zijn geen luxe, betoogt Teunissen (PvdD), maar van levensbelang. In haar ogen worden er verkeerde politieke keuzes gemaakt, bijvoorbeeld door grote vervuilers als Tata Steel niet aan te pakken en onvoldoende maatregelen te nemen tegen pfas-vervuiling.

Vuurwerkverbod

Van der Plas (BBB) is tegen het vuurwerkverbod. Maar nu het er komt, moeten ondernemers wat haar betreft goed gecompenseerd worden. De aangeboden compensatie is in haar ogen "een fooi". Ze waarschuwt voor rechtszaken waarin ondernemers in het gelijk gesteld zullen worden.

De behandeling van de begroting gaat op 29 oktober verder met de reactie van minister Karremans en staatssecretaris Bertram van Infrastructuur en Waterstaat op de inbreng van de woordvoerders.

Zie ook:

Het overzicht van de laatste debatten in het kort
De geredigeerde woordelijke verslagen van Kamervergaderingen (het stenogram). Deze zijn maximaal vier uur na het uitspreken beschikbaar.
Kijk debatten terug via Debat Direct