Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Dobbe over de financiële problemen bij ziekenhuis Bernhoven door de weigerachtige houding van meerdere zorgverzekeraars om het ziekenhuis voldoende te financieren
Vragen van het lid Dobbe (SP) aan de Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over de financiële problemen bij ziekenhuis Bernhoven door de weigerachtige houding van meerdere zorgverzekeraars om het ziekenhuis voldoende te financieren (ingezonden 15 mei 2026).
Antwoord van Minister Hermans (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) (ontvangen 29 juni
2026)Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2025–2026, nr. 2152
Vraag 1
Bent u op de hoogte van het feit dat het ziekenhuis Bernhoven in de financiële problemen
dreigt te geraken doordat zij minder zorg gericht op productie levert, maar passende
zorg gericht op de patiënt als uitgangspunt?1
2
3
Antwoord 1
Ja. Het kabinet is op de hoogte van de uitdagingen waarvoor ziekenhuis Bernhoven staat.
Hierover is de afgelopen jaren regelmatig contact geweest tussen ziekenhuis Bernhoven,
het Ministerie van VWS, het Zorginstituut Nederland, de Inspectie Gezondheidszorg
en Jeugd en de Nederlandse Zorgautoriteit. Ziekenhuis Bernhoven heeft daarbij ook
aandacht gevraagd voor de knelpunten die zij ervaart bij de financiering van passende
zorg.
Vraag 2
Bent u op de hoogte van het feit dat vijf zorgverzekeraars, te weten: Zilveren Kruis/Achmea,
Menzis, ONVZ, ASR en Salland die samen een marktaandeel van twintig procent hebben
in het werkgebied van Bernhoven, weigeren om – net als de andere zorgverzekeraars
Bernhoven aanvullend te financieren zodat de financiële toekomst van Bernhoven kan
worden gegarandeerd?
Antwoord 2
Ja, het kabinet is op de hoogte van het feit dat een aantal zorgverzekeraars recentelijk
nog in gesprek was met ziekenhuis Bernhoven over het contract voor 2026 en daarover
nog geen finale overeenstemming hadden. Volgens informatie op de website van ziekenhuis
Bernhoven (stand per 25 juni 2026) heeft het ziekenhuis inmiddels een contract gesloten
met alle zorgverzekeraars, behalve met zorgverzekeraars Achmea, A.S.R. en Menzis.
Met de zorgverzekeraars Achmea en A.S.R. is de status «in onderhandeling», terwijl
de status van zorgverzekeraars Menzis wordt omschreven als «in onderhandeling maar
nog geen zicht op contract».
Vraag 3
Bent u het ermee eens dat alle zorgverzekeraars gezamenlijk de plicht hebben het ziekenhuis
Bernhoven langjarig voldoende te financieren om te voorkomen dat het ziekenhuis failliet
gaat en/of gedwongen zou worden te fuseren met een ander ziekenhuis in de omgeving
waardoor de bereikbaarheid en toegankelijkheid van de ziekenhuiszorg voor 280.000
patiënten in de regio Oss, Bernheze, Maashorst, Meijerijstad onder druk komt te staan?
Antwoord 3
Elke zorgverzekeraar heeft individueel een wettelijke zorgplicht voor zijn verzekerden.
De zorgverzekeraar moet voor zijn verzekerden ervoor zorgen dat deze binnen een redelijke
tijd en reisafstand toegang hebben tot alle zorg uit het basispakket. De Nederlandse
Zorgautoriteit houdt toezicht op nakoming van de zorgplicht door zorgverzekeraars
en borgt daarmee de bereikbaarheid en toegankelijkheid van zorg in een regio.
Dit kabinet vindt het belangrijk dat iedereen in Nederland, ongeacht woon- of verblijfplaats,
toegang heeft tot goede zorg. Toegankelijke medisch-specialistische zorg vraagt om
gezamenlijke doorontwikkeling en afstemming van de organisatie van zorg in ons land.
Regionale ziekenhuizen zoals Bernhoven, vervullen een essentiële rol in het zorglandschap.
Om lange termijn afspraken te bevorderen zet het kabinet in op een passend regionaal
zorglandschap, waarbij het actiever gaat sturen op de organisatie van zorg in de regio
èn op de rol van de zorgverzekeraars. Het kabinet verwacht van zorgverzekeraars dat
zij meer gaan inzetten op de beschikbaarheid van passende zorg.
Wanneer er een gezamenlijke visie is over de toekomstige inrichting van het regionale
zorglandschap en welke aanpak nodig is om dit toekomstbeeld te realiseren, dan is
het uitgangspunt dat hier regionale afspraken over worden gemaakt vanuit een meerjarig
perspectief. De doorvertaling van deze regionale afspraken naar de zorginkoop is hierbij
van groot belang en is een van de afspraken waar zorgverzekeraars en gemeenten zich
reeds in het IZA aan hebben gecommitteerd. Of een ziekenhuis moet afslanken of fuseren
is onderdeel van deze gezamenlijke regionale afspraken.
Vraag 4
Bent u het ermee eens dat het onacceptabel is wanneer een ziekenhuis financieel gestraft
wordt voor het inzetten op passende zorg, terwijl uw kabinet juist expliciet wil inzetten
op passende zorg?
Antwoord 4
Iedereen moet kunnen rekenen op zorg die hij of zij nodig heeft, nu en in de toekomst.
Dit kabinet wil dat bereiken door passende zorg altijd en overal de norm te maken.
Het streven is dat de inzet op passende zorg lonend moet zijn en dus niet moet worden
bestraft. De keuze van ziekenhuis Bernhoven om de organisatie volledig te richten
op het implementeren van passende zorg past bij de richting die het kabinet voor ogen
heeft.
Tegelijkertijd laat de bredere beweging naar passende zorg zien dat het soms nodig
is om in een overgangssituatie extra ondersteuning te bieden. Daarom kijkt het kabinet
of de bekostiging en andere randvoorwaarden voldoende aansluiten bij wat we van partijen
vragen. Waar het nodig is, wordt dit aangepast. Daarnaast heeft het kabinet de afgelopen
jaren de transformatie ondersteund door aanvullende transformatiemiddelen (nagenoeg
2 miljard) in te zetten. Voor partijen moet het inzetten op passende zorg lonend zijn
maar dit betekent ook dat de bedrijfsvoering hierop aangepast moet worden.
Vraag 5
Deelt u de mening van uw voorganger dat de werkwijze van het ziekenhuis Bernhoven
een voorbeeld is dat navolging verdient? Kunt u dit toelichten?4
Antwoord 5
Ja. De werkwijze van ziekenhuis Bernhoven lijkt goed aan te sluiten bij de uitgangspunten
van passende zorg. De ervaringen die daar zijn opgedaan kunnen waardevolle lessen
bieden voor zorgverzekeraars en voor andere zorgaanbieders.
Vraag 6
Klopt het dat een aantal verzekeraars de gemaakte afspraken uit het continuïteitsplan
uit 2024 niet nakomt? Kunt u dit toelichten?
Antwoord 6
Uit navraag bij de Nederlandse Zorgautoriteit is gebleken dat de vijf genoemde zorgverzekeraars
menen dat het continuïteitsplan zich uitstrekte over de periode 2024 en 2025. Zij
zijn daarom daarna met ziekenhuis Bernhoven weer de normale
onderhandelingscyclus gestart om tot nieuwe contractsafspraken te komen voor 2026.
Uit informatie op de website van ziekenhuis Bernhoven (stand per 25 juni 2026) blijkt
dat het ziekenhuis inmiddels een contract gesloten heeft met alle zorgverzekeraars,
behalve met zorgverzekeraars Achmea, A.S.R. en Menzis. Met de zorgverzekeraars Achmea
en A.S.R. is de status «in onderhandeling», terwijl de status van zorgverzekeraars
Menzis wordt omschreven als «in onderhandeling maar nog geen zicht op contract».
Overigens is er volgens de Nederlandse Zorgautoriteit op dit moment geen sprake van
(acute) financiële problemen bij ziekenhuis Bernhoven, maar is het voor de toekomstbestendigheid
van het ziekenhuis wel belangrijk dat er goede contractafspraken komen met alle zorgverzekeraars.
Daarbij geven de zorgverzekeraars nadrukkelijk aan dat zij zich richten op de continuïteit
van ziekenhuis Bernhoven, omdat zij vinden dat het ziekenhuis een belangrijke regionale
rol in het zorglandschap vervult.
Vraag 7
Hoe groot is het risico dat een deel van de zorg uit het ziekenhuis Bernhoven zal
verdwijnen?
Antwoord 7
Het kabinet heeft op dit moment geen signalen ontvangen dat ziekenhuis Bernhoven voornemens
is delen van de zorg af te stoten of dat de continuïteit van zorg voor patiënten in
de regio in het geding is. Bernhoven heeft aangegeven geen plannen te hebben om zorg
af te stoten of te fuseren. Daarnaast heeft ziekenhuis Bernhoven eerder aangegeven
afspraken te hebben met de twee grootste zorgverzekeraars – CZ en VGZ – tot en met
2028. Ook zijn inmiddels met meerdere andere zorgverzekeraars contracten gesloten.
Vraag 8
Bent u bereid de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) te vragen te bemiddelen dan wel
in te grijpen bij het conflict tussen een aantal zorgverzekeraars en ziekenhuis Bernhoven
om te komen tot een eerlijke en reële financiering door alle zorgverzekeraars waarbij
enerzijds verkeerd uitpakkende productieprikkels worden vermeden en anderzijds het
ziekenhuis langjarig financiële zekerheid kan
worden geboden?
Antwoord 8
De Nederlandse Zorgautoriteit is op de hoogte van de situatie in ziekenhuis Bernhoven
en houdt vanuit haar rol als onafhankelijke toezichthouder een vinger aan de pols.
Het kabinet ziet vanuit haar rol en verantwoordelijkheid op dit moment geen aanleiding
om de Nederlandse Zorgautoriteit te verzoeken aanvullende stappen te zetten. De Nederlandse
Zorgautoriteit geeft aan dat het op dit moment gaat om een contracteringsvraagstuk
en niet om een continuïteitsprobleem. Het is in eerste instantie aan ziekenhuis Bernhoven
om samen met de zorgverzekeraars tot passende afspraken te komen.
Vraag 9
Bent u het ermee eens dat ten alle tijde moet worden voorkomen dat het ziekenhuis
Bernhoven failliet gaat? Zo ja, welke stappen gaat u daarvoor zetten? Zo nee, waarom
vindt u het acceptabel als de toegankelijkheid van de zorg nog verder achteruitgaat?
Antwoord 9
Ja. In algemene zin moet een ongecontroleerd faillissement van een ziekenhuis worden
voorkomen. Tegelijkertijd zijn er op dit moment geen aanwijzingen dat een faillissement
van ziekenhuis Bernhoven aan de orde is. Bernhoven geeft aan dat er geen reden is
voor angst op een faillissement en dat de toegankelijkheid van zorg op dit moment
is gewaarborgd. De Nederlandse Zorgautoriteit volgt de situatie en ziet toe op de
zorgplicht van zorgverzekeraars. Mochten er risico’s ontstaan voor de continuïteit
van zorg, dan bestaan daarvoor procedures en instrumenten om tijdig passende maatregelen
te treffen.
Vraag 10
Bent u bereid om deze vragen één voor één te beantwoorden?
Antwoord 10
Ja.
Ondertekenaars
S.T.M. Hermans, minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport