Schriftelijke vragen : Het bericht 'Van ‘A Clockwork Orange’ tot fantasy-boek: nooit werden zo veel titels uit Amerikaanse bibliotheken verwijderd' en het adviesrapport 'Maken (z)onder druk'
Vragen van de leden Podt en Heera Dijk (beiden D66) aan de Minister en Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap over het bericht «Van «A Clockwork Orange» tot fantasy-boek: nooit werden zo veel titels uit Amerikaanse bibliotheken verwijderd» en het adviesrapport «Maken (z)onder druk» (ingezonden 4 mei 2026).
Vraag 1
Deelt u de mening dat het actief verwijderen of weren van boeken uit bibliotheken
en schoolbibliotheken een bedreiging vormt voor de vrijheid van meningsuiting?1,
2
Vraag 2
Deelt u de opvatting dat juist voor jongeren die thuis of in hun omgeving weinig toegang
hebben tot informatie of herkenning rondom bijvoorbeeld seksuele diversiteit of genderidentiteit,
een laagdrempelige en diverse bibliotheekcollectie van groot belang is?
Vraag 3
Hoe beoordeelt u de ontwikkeling die wordt geschetst door de Schrijverscentrale en
bibliotheken, waarbij bepaalde titels op sommige scholen niet meer welkom zijn, en
ouders actief collecties «opschonen»?
Vraag 4
Heeft u zicht op hoe vaak en welke typen titels in Nederland ter discussie worden
gesteld of verwijderd uit (school)bibliotheken?
Vraag 5
Herkent u het beeld uit de Verenigde Staten dat met name boeken over seksualiteit,
seksuele diversiteit, LHBTI-personen, vrouwen en minderhedenrechten relatief vaak
onderwerp zijn van verwijdering of discussie? In hoeverre speelt dit in Nederland?
Vraag 6
Heeft u zicht op in hoeverre georganiseerde belangengroepen druk uitoefenen op bibliotheken
en scholen om bepaalde titels te weren of te verwijderen?
Vraag 7
Welke waarborgen bestaan er in Nederland om te voorkomen dat politieke of maatschappelijke
druk leidt tot beperking van het aanbod in bibliotheken en het onderwijs?
Vraag 8
Welke mogelijkheden ziet u om scholen en bibliotheken beter toe te rusten omstreden
boeken te behouden, ook bij bezwaren van ouders of belangengroepen?
Vraag 9
Bent u bereid om, samen met relevante belangenorganisaties op het gebied van onder
andere LHBTI-emancipatie, gendergelijkheid en seksuele educatie, te verkennen hoe
bibliotheekcollecties op deze thema’s beschermd kunnen worden?
Indieners
-
Gericht aan
R.M. Letschert, minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap -
Gericht aan
J.Z.C.M. Tielen, staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap -
Indiener
Anne-Marijke Podt, Kamerlid -
Medeindiener
Heera Dijk, Kamerlid
Gerelateerde documenten
Hier vindt u documenten die gerelateerd zijn aan bovenstaand Kamerstuk.