Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Vedder over Provincies die vragen om een generaal pardon voor PAS-melders

Antwoord van Minister Wiersma (Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur) (ontvangen
30 augustus 2024).

Vraag 1

Bent u bekend met het artikel «Ook Drenthe vraagt Den Haag om generaal pardon voor
PAS-melders»?1

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Deelt u de mening dat het legaliseren van de Programma Aanpak Stikstof (PAS)-melders
de hoogste prioriteit heeft en dat de aan hen gedane beloftes zo snel mogelijk waar
moeten worden gemaakt?

Antwoord 2

Ja, ik deel die mening. Het kabinet wil zo snel als mogelijk een houdbare oplossing
voor de PAS-melders.

Vraag 3

Welke stappen zet u om op zo kort mogelijke termijn alle PAS-melders te legaliseren?

Antwoord 3

Het kabinet wil zo snel als mogelijk een houdbare oplossing voor de PAS-melders en
zet daarom gelijktijdig in op meerdere sporen om sneller tot die oplossingen te komen.

Allereerst hoop ik te komen tot een rekenkundige ondergrens die juridisch houdbaar
is. Het TNO onderzoeksrapport in opdracht van het IPO heb ik met u gedeeld2. Ik zie aanknopingspunten voor vervolgonderzoek en zal dit op korte termijn in opdracht
geven.

Om de kansen voor het legaliseren van de bestaande situatie te vergroten, heeft het
kabinet aangegeven de effecten van de aanpak piekbelasting met voorrang in te zetten
voor PAS-meldingen (Kamerstuk 30 252, nr. 35). De Lbv-plus staat nog tot en met 20 december 2024 open. Pas daarna is het mogelijk
om goed in beeld te brengen in hoeverre de opbrengst daadwerkelijk benut kan worden
voor het legaliseren van PAS-meldingen. Als daar meer duidelijkheid over is, zal ik
daarover uw Kamer informeren.

Verder wordt er samen met de provincies gewerkt aan de verbreding van de aanpak voor
PAS-melders naar aanleiding van de motie-Nijhof.3 Ik ben met de provincies in overleg hoe we deze verbrede maatwerkaanpak snel kunnen
gaan uitvoeren. Hierbij staat de PAS-melder centraal

Tot slot onderzoeken het Rijk en de provincies momenteel gezamenlijk hoe persoonlijke
begeleiding voor PAS-melders (nader) kan worden vormgegeven en op welke wijze zij
goed kunnen worden begeleid bij het maken van keuzes.

Vraag 4, 5, 6 en 7

Wat is in dat kader uw reactie op de oproep vanuit de provincies Zeeland, Friesland
en Drenthe voor een generaal pardon voor PAS-melders?

Welke mogelijkheden ziet u om daadwerkelijk tot een generaal pardon voor PAS-melders
te kunnen komen?

Hoe schat u de juridische haalbaarheid van een generaal pardon in? Verwacht u dat
een generaal pardon stand zal kunnen houden bij de rechter?

Onder welke voorwaarden zou een generaal pardon mogelijk zijn? Wat is daarvoor nodig?

Antwoord 4, 5, 6 en 7

Ik deel de ambitie om de PAS-melders zo snel als mogelijk een oplossing te bieden
en heb begrip voor deze wens. Tegelijkertijd is het juist voor de PAS-melders van
belang dat de oplossing die zij krijgen ook juridisch houdbaar is, zodat zij de zekerheid
krijgen waar ze al zo lang op wachten.

In het kader van het concept-landbouwakkoord is de Landsadvocaat in juni 2023 gevraagd
naar de mogelijkheden voor een generaal pardon voor PAS-melders.4 Uit het advies blijkt dat een generaal pardon alleen kan als significante gevolgen
van de emissies van de gemelde activiteiten voor elk Natura 2000-gebied en elke locatie
van beschermde habitats daarbinnen kunnen worden uitgesloten. Dat kan op voorhand
op basis van objectieve gegevens of op basis van een uitgevoerde passende beoordeling
die zekerheid geeft dat aantasting van de natuurlijke kenmerken van het Natura 2000-gebied
kunnen worden uitgesloten. Bij een passende beoordeling kunnen de positieve effecten
van mitigerende maatregelen worden betrokken, als deze additioneel zijn ten opzichte
van de maatregelen die nodig zijn om verslechtering van de kwaliteit van het Natura
2000-gebied te voorkomen en perspectief te houden op eventueel noodzakelijk herstel.
Voor de meeste Natura 2000-gebieden vereist dit dat eerst de kwaliteit en condities
verder op orde moeten komen. Daarvoor zal eerst de benodigde emissie- en depositiedaling
moeten worden behaald. Pas daarna wordt het mogelijk dit juridisch houdbaar in te
voeren, volgens het advies van de Landsadvocaat.

Ik besef dat veel PAS-melders daarop niet kunnen wachten en daarom zoek ik ook andere
manieren en bied ik, in de verbrede aanpak, ook andere mogelijkheden om tot een oplossing
te komen.

Vraag 8

Op welke termijn zou het kunnen, indien het mogelijk zou zijn om tot een generaal
pardon te komen?

Antwoord 8

Dat kan ik op dit moment niet met zekerheid zeggen. De verwachting is helaas dat een
generaal pardon vanuit juridisch oogpunt op korte termijn niet mogelijk zal zijn.

Zie ook het antwoord op de vorige vragen.

Vraag 9

Is de oproep vanuit de drie hierboven genoemde provincies voor u reden om de mogelijkheden
voor een generaal pardon voor PAS-melders verder te onderzoeken? Zo nee, waarom niet?
Zo ja, op welke termijn verwacht u de resultaten van een dergelijk onderzoek?

Antwoord 9

Het vinden van een oplossing voor PAS-melders blijft zoals u weet een van mijn grootste
prioriteiten. Naast de hierboven genoemde inzet blijf ik dan ook open staan en actief
zoeken naar andere mogelijkheden. Een generaal pardon, of een vergelijkbaar alternatief,
sluit ik daarom dan ook nog steeds niet uit.