Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van de leden Piri en White over het bericht dat honderd oudere Surinamers een verblijfsstatus aanvragen

Antwoord van Staatssecretaris Van der Burg (Justitie en Veiligheid) (ontvangen 28 mei
2024). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2023–2024, nr. 1752.

Vraag 1

Bent u bekend met het bericht «Honderd oudere Surinamers vragen verblijfsstatus aan
op grond van «oud-Nederlanderschap». «Je gunt ze een menswaardige oude dag»»?1

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Kunt u toelichten hoe het plan om deze groep een legale status te geven er concreet
uitzag? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 2

Zoals ik in de beantwoording van vragen van het lid Bontenbal, verzonden op 30 april
jl., heb opgemerkt is de mogelijkheid onderzocht om tot een afgebakende en eenmalige
regeling voor deze groep te komen, waarmee aan de hand van vastgestelde criteria getoetst
zou kunnen worden of in de betreffende gevallen alsnog rechtmatig verblijf verleend
kon worden.

Vraag 3

In hoeverre was de «juweel van een regeling» om deze groep een legale status te geven,
uitgewerkt en welke concrete belemmeringen heeft u gesignaleerd bij de uitwerking
van dit plan?

Antwoord 3

Ik volsta met het verwijzen naar het antwoord op vraag 2.

Vraag 4

Deelt u de mening dat er schrijnende situaties zijn ontstaan omdat mensen die ooit
wel een Nederlandse nationaliteit hadden, vaak reeds vele tientallen jaren in Nederland
wonen en veel naaste familieleden hebben die wel de Nederlandse nationaliteit hebben,
nu een onzeker bestaan lijden als ongedocumenteerden? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 4

Ik sluit niet uit dat het leiden van een onzeker bestaan als ongedocumenteerde vreemdeling
in individuele gevallen tot een schrijnende situatie leidt. Het is echter wel de keuze
van de vreemdeling zelf geweest om zonder verblijfsvergunning in Nederland te verblijven
en geen gehoor te geven aan de vertrekplicht, waardoor het langdurige, onzekere bestaan
is veroorzaakt.

Vraag 5

Op welke andere wijze kan de regering deze groep ongedocumenteerden bijstaan bijvoorbeeld
in de vraag naar zorg zolang zij geen zicht hebben op een legale status? Bent u hierover
in gesprek met (vertegenwoordigers) van de deze groep ongedocumenteerden? Zo nee,
waarom niet?

Antwoord 5

Gelet op de demissionaire status van het Kabinet worden er geen voorstellen hieromtrent
voorbereid of gesprekken gevoerd. Inmiddels is voor een deel van de betreffende groep
ongedocumenteerden een aanvraag tot verblijf ingediend bij de IND. Zoals gebruikelijk
zal ik niet ingaan op individuele zaken.

Vraag 6

Wat is uw appreciatie van de stelling van advocaat Eva Bezem dat het feit dat deze
groep geen beroep kan doen op de wedertoelatingsregerling «onrechtvaardig» en «discriminatoir»
is?

Antwoord 6

Zoals uw Kamer bekend is kan ik niet ingaan op lopende aanvragen en verblijfsrechtelijke
procedures. Ik kan niet vooruitlopen op de beslissingen op die aanvragen.

Vraag 7

Klopt het dat deze groep wordt gewezen op «de mogelijkheden die er al zijn»? Zo ja,
wat zijn die mogelijkheden en vindt u die passend gezien de bijzondere situatie van
deze groep?

Antwoord 7

Inmiddels zijn er zo’n honderd aanvragen tot verblijf ingediend bij de IND van personen
die behoren tot de categorie ongedocumenteerde Surinamers die ooit het Nederlanderschap
bezaten. In deze aanvragen wordt een beroep gedaan op het staande beleid. Zie verder
mijn beantwoording van vragen 5 en 6.

Vraag 8

In hoeverre gaat het hier om een «controversieel onderwerp» dat niet door het huidige
kabinet kan worden afgehandeld, gezien de beperkte omvang van de groep en het feit
dat de Nederlandse regering namens de Staat excuses heeft aangeboden voor het slavernijverleden,
waarbij deze regeling gezien kan worden als een uitvoering van de excuses?

Antwoord 8

Gelet op de demissionaire status van het huidige Kabinet ben ik van oordeel dat het
niet meer aan mij is beleid te ontwikkelen. Ik laat dit aan het volgende Kabinet.

Vraag 9

Deelt u de mening dat het demissionaire kabinet de uitvoering van de excuses voor
het slavernijverleden dient voor te zetten, aangezien de excuses namens de Nederlandse
Staat zijn gemaakt en niet afhankelijk zijn van het kabinet en daarmee van de val
van het kabinet?

Antwoord 9

De voortzetting van de uitvoering van de excuses voor het slavernijverleden staat
los van de vraag of het huidige Kabinet nog beleid zou moeten ontwikkelen voor de
bedoelde groep ongedocumenteerden.

Vraag 10

Welk zwaarwegend belang verzet zich volgens het kabinet tegen het op korte termijn
treffen van een fatsoenlijke regeling voor deze – in omvang beperkte – groep mensen,
voor wie het ontzettend veel uitmaakt in het dagelijks leven of zij wel of geen legale
status hebben?

Antwoord 10

Het treffen van een regeling betekent afwijken van de staande beleidslijn ten aanzien
van terugkeer van ongedocumenteerde vreemdelingen. Gelet op de demissionaire status
van het huidige Kabinet is het niet aan mij nog beleid te ontwikkelen. Ik laat dit
aan een nieuw Kabinet.

Vraag 11

Kunt u deze vragen afzonderlijk van elkaar en binnen de daarvoor geldende termijn
beantwoorden?

Antwoord 11

Ja.