Mededeling (uitstel antwoord) : Uitstel beantwoording vragen van het lid Piri over de samenwerking van Frontex met de Libische kustwacht

Mededeling van Staatssecretaris Van der Burg (Justitie en Veiligheid) (ontvangen 13 maart
2024).

Vraag 1

Heeft u kennisgenomen van het onderzoek van Lighthouse Reports «Frontex and the pirate
ship» alsmede het bericht «2,200 Frontex e-mails to Libya»?1, 2

Vraag 2

Deelt u de mening dat het hebben van 2200 keer contact in een periode van drie jaar
met een organisatie gelijk staat aan een vorm van samenwerking? Zo nee, hoe zou u
het contact tussen Frontex en de Libische kustwacht omschrijven? Zo ja, kunt u – gelet
op het Nederlands lidmaatschap van de Raad van Bestuur van Frontex – aangeven wat
volgens de Nederlandse regering de juridische basis is voor deze samenwerking, gezien
absentie van een statusovereenkomst of werkafspraken zoals benodigd als vastgelegd
in Verordening (EU) 2019/1896?

Vraag 3

Bent u van mening dat het systemisch uitvoeren van patrouillevluchten boven de Libische
reddingszone en het systematisch delen van coördinaten met de Libische kustwacht in
overeenstemming is met de juridische verplichtingen op het gebied van fundamentele
rechten van Frontex en de Europese Unie (EU)?

Vraag 4

Wat is uw oordeel over het feit dat de coördinaten van migrantenschepen via Frontex
direct of indirect terechtkomen bij de Tareq Bin Zeyad militie, die zich schuldig
heeft gemaakt aan oorlogsmisdaden en nauwe banden onderhoudt met de Wagnergroep?

Vraag 5

Was de Nederlandse regering voorafgaand aan de publicatie van bovengenoemde onthullingen
door Lighthouse Reports door Frontex op de hoogte gesteld van het gegeven dat het
grensagentschap in drie jaar tijd ongeveer in 2200 gevallen de coördinaten van migrantenschepen
per e-mail heeft gecommuniceerd aan de Libische kustwacht?

Vraag 6

Heeft Nederland, als lid van de Raad van bestuur van Frontex, actie ondernomen na
de onthullingen van Lighthouse Reports? Zo ja, wat voor actie? Zo nee, waarom niet?

Vraag 7

Wordt de berichtgeving besproken in de komende Management Board Meeting van Frontex?
Zo ja, kunt u rapporteren over de uitkomsten van deze meeting? Zo nee, kunt u toezeggen
deze berichtgeving van Lighthouse Reports te agenderen binnen de Management Board
Meeting van Frontex en te rapporteren over de uitkomsten aan de Tweede Kamer?

Vraag 8

Heeft Nederland een bijdrage geleverd aan de operatie van Frontex in de centrale Middellandse
zee, binnen welk kader het delen van deze coördinaten plaatsvindt? Zo ja, kunt u deze
bijdrage specificeren?

Vraag 9

Wat is uw oordeel over de huidige mensenrechtensituatie voor migranten en vluchtelingen
in Libië en de rollen die de Libische kustwacht en Libya’s Directorate for Combating
Illegal Migration (DCIM) hierin spelen?

Vraag 10

Deelt u de mening dat het samenwerken door Frontex en de EU met de Libische Kustwacht,
die ook volgens een rapport van de Fact Finding Missie van de Office of the United
Nations High Commissioner for Human Rights (OHCHR) samenwerkt met mensensmokkelaars,
feitelijk het businessmodel van de mensensmokkel versterkt en irreguliere migratie
eerder bevordert dan bestrijdt? Klopt het dat ook de Europese Commissie (EC) zelf
heeft toegegeven dat de Libische kustwacht geïnfiltreerd is door mensensmokkelaars?

Vraag 11

Deelt u de mening dat Libië geen veilig land is en dus ook geen «place of safety»
kan bieden waarnaar, conform geldend zeerecht, uit zee geredde mensen op de vlucht
zonder dat hun asielverzoek is geverifieerd (conform uitspraak van het Europees Hof
voor de Rechten van de Mens) overgebracht dienen te worden?

Vraag 12

Kunt u een overzicht geven van alle Nederlandse migatieprojecten in relatie tot Libië,
zowel in bilaterale als EU-context?

Vraag 13

Welke resultaten heeft het verstrekken van EU-fondsen aan Libië tot dusverre opgeleverd
op gebied van het beschermen van rechten van mensen op de vlucht, bestrijden van mensensmokkel
en het voorkomen van irreguliere migratie? Rapporteert de EC aan lidstaten over dergelijke
resultaten? Zo nee, bent u bereid er bij de EC op aan te dringen om over de resultaten
op dit gebied te rapporteren?

Vraag 14

Bent u bekend met het «do-no-harm beleid» op gebied van mensenrechten van de EU bij
de besteding van fondsen aan de Libische autoriteiten? Hoe beoordeelt u het effect
van dit do-no-harm beleid en bent u bereid er bij de EU op aan te dringen dat beleid
robuuster en effectiever wordt toegepast, om te voorkomen dat EU gelden en dus ook
geld van de Nederlandse belastingbetaler, direct bijdragen aan schendingen van mensenrechten
van mensen op de vlucht?

Mededeling

Hierbij deel ik u mede dat de schriftelijke vragen van het lid Piri (GroenLinks-PvdA),
van uw Kamer aan de Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid over de samenwerking
van Frontex met de Libische kustwacht (ingezonden 21 februari 2024) niet binnen de
gebruikelijke termijn kunnen worden beantwoord, aangezien nog niet alle benodigde
informatie is ontvangen.

Ik streef ernaar de vragen zo spoedig mogelijk te beantwoorden.