Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Westerveld over antwoorden op eerdere vragen over de tegemoetkoming voor turnsporters

Antwoord van Minister Helder (Langdurige Zorg en Sport) (ontvangen 29 april 2022).

Vraag 1

Wat is er gedaan met de aangedragen punten van de klankbordgroep met (oud-)turnsters
over de tegemoetkomingsregeling? Wat is de status van de klankbordgroep? Kunnen de
adviezen die zij geven vrijblijvend worden opgevat?1

Antwoord 1

De tegemoetkomingsregeling is op een aantal belangrijke punten aangepast. Hiermee
is gehoor gegeven aan de oproep van oud-sporters om de regeling eenvoudiger en laagdrempeliger
te maken. De adviezen van de klankbordgroep zijn niet bindend, maar worden wel serieus
meegenomen. Daarnaast heb ik gesproken met het Centraal Bureau Klachtenmanagement
in de Zorg (CBKZ), de Koninklijke Nederlandse Gymnastiek Unie (KNGU) en NOC*NSF over
de tegemoetkomingsregeling en de benodigde aanpassingen.

De belangrijkste aanpassingen in de tegemoetkomingsregeling zijn:

1. Het aanvraagformulier is aanzienlijk ingekort om de aanvraag eenvoudiger en laagdrempeliger
te maken.

2. De criteria dat een oud-gymsporter minstens twee jaar en 30 uur per week heeft getraind
zijn vervallen.

3. Het is voor een oud-sporter mogelijk iemand te machtigen die de aanvraag indient of
het hele proces samen met of namens de oud-sporter doorloopt.

4. Een mondelinge toelichting blijft het uitgangspunt, maar er is meer ruimte om hiervan
af te wijken. Bovendien kan de sporter er voor kiezen niet zelf te verschijnen maar
zich door een gemachtigde te laten vertegenwoordigen.

Vraag 2

Wat is de verwachte scope van de regeling? Hoeveel aanvragen verwacht u? En waar is
deze verwachting concreet op gebaseerd? Wie betaalt de kosten als er meer aanvragen
dan voorzien worden ingediend en goedgekeurd?2

Antwoord 2

De scope van de regeling is gebaseerd op de aanbevelingen van het rapport «Ongelijke
leggers» en het advies van de commissie Integriteit en Ethiek van NOC*NSF. Mede doordat
het grensoverschrijdende gedrag lang geleden kan hebben plaatsgevonden is er geen
zicht op de aantallen die te verwachten zijn. De feitelijke tegemoetkoming wordt gefinancierd
door de KNGU en NOC*NSF. Het verloop van de tegemoetkoming wordt zorgvuldig gemonitord.
Mocht blijken dat het aantal aanvragen niet door de sport te financieren is dan treden
de betrokken partijen in overleg. Tot op heden is daar geen aanleiding toe.

Vraag 3, 4

Waarom wordt er vastgehouden aan de dertig uur als blijkt dat er ook sporters zijn
die minder dan dertig uur per week trainden en wel slachtoffer zijn? Bent u het eens
dat het gegeven dat de grootste groep meer dan dertig uur maakte niet betekent dat
een kleinere groep met minder trainingsuren geen recht heeft op de tegemoetkoming?3

Hoe weten sporters dat hun aanvraag in behandeling wordt genomen als zij niet gedurende
twee jaar wekelijks minimaal dertig uur trainden? Is het dan niet begrijpelijker als
deze voorwaarden worden losgelaten? Bent u het eens dat deze vereiste een onnodige
drempel opwerpt?

Antwoord 3, 4

Het criterium van 30 trainingsuren per week is vervallen. Zie ook antwoord 1. Ik ben
het met u eens dat het aantal trainingsuren niet leidend moet zijn.

Vraag 5

Waar kunnen turnsters terecht die niet in de hoogste competities hebben meegetraind,
maar wel slachtoffer zijn van grensoverschrijdend gedrag? Kunnen zij ook aanspraak
maken op een tegemoetkoming? Zo ja, wie regelt dit en wie is verantwoordelijk voor
de kosten?4

Antwoord 5

Zoals is aanbevolen in het rapport «Ongelijke leggers» is een tegemoetkoming op zijn
plaats voor oud-sporters in de gym- en turnsport die op het hoogste niveau hebben
gesport. De huidige tegemoetkomingsregeling is op basis van deze aanbeveling vormgegeven.
De ingestelde onafhankelijke commissie beoordeelt de aanvragen per individu. Ik kan
geen uitspraken doen wie in aanmerking komt voor de tegemoetkoming. Daarnaast kan
iedereen terecht bij het Centrum Veilige Sport Nederland (CVSN) en/of Slachtofferhulp
Nederland.

Vraag 6

Vindt u ook dat een gesprek om erkenning te bieden wat anders is dan een gesprek als
voorwaarde voor een tegemoetkoming? Waarom wordt er niet gekozen voor een schriftelijke
afhandeling met een mogelijkheid tot een gesprek, indien sporters ook op deze manier
erkenning wensen?5

Antwoord 6

Ervaringen van het CBKZ leren dat bij beschadigd vertrouwen een mondelinge toelichting
van het persoonlijke verhaal door slachtoffers in veel gevallen bijdraagt aan de erkenning.
Dit laatste hangt samen met de fase van verwerking en mogelijk herstel waarin iemand
zit. Om die reden heeft het CBKZ gekozen voor een mondelinge toelichting. Met de aanpassingen
in de regeling is er echter meer ruimte gekomen om hiervan af te wijken omdat we erkennen
dat per individu de behoefte verschilt, zie antwoord 1. Ik volg het CBKZ hierin als
onafhankelijke partij verantwoordelijk voor de uitvoering van de tegemoetkomingsregeling.

Vraag 7

Welke alternatieve behandelmogelijkheden zijn er voor de (oud-)turnsters? Zijn hier
wachtlijsten? Geldt er een eigen bijdrage?6

Antwoord 7

Bij Slachtofferhulp Nederland kunnen oud-sporters terecht zonder wachtlijst voor gratis
geboden psychosociale ondersteuning. Daarnaast helpt Slachtofferhulp Nederland oud-sporters
met het vinden van de juiste hulp. Er is ook kennis beschikbaar over specifieke hulpverlening
om voorbereid het gesprek te kunnen voeren met bijvoorbeeld de huisarts.

Het Universitair Centrum Psychiatrie (UCP) van het UMCG biedt gespecialiseerde zorg
voor (oud)sporters die kampen met langdurige psychische gevolgen van grensoverschrijdend
gedrag in de turn- en gymsport. Het UMCG ontwikkelt een behandelaanbod zodat ook andere
zorginstellingen een passende behandeling kunnen aanbieden voor vergelijkbare groepen.
Het UMCG heeft contact met andere zorgaanbieders om de juiste zorg op de juiste plek
te krijgen. Daarnaast is het een mogelijkheid om een gedeelte van de behandeling van
het UMCG online te volgen.

Voor de behandeling bij het UMCG is momenteel geen wachtlijst. Wachtlijsten voor andere
behandelingen kunnen verschillen per behandeling en per aanbieder.

Voor de behandeling bij het UMCG kunnen reiskosten vergoed worden vanuit het basispakket
van de zorgverzekering, waaronder ook taxivervoer. Daarnaast geldt het standaard eigen
risico voor de behandeling.

Vraag 8

Wat is de stand van zaken van de unaniem aangenomen motie Westerveld c.s. die vraagt
om de grenzen tussen tucht- en strafrecht te verkennen en samen met het Centrum Veilige
Sport te zorgen dat zaken zo snel mogelijk bij de juiste instantie terechtkomt?

Antwoord 8

Ik ben met partijen in overleg geweest over de opvolging van de motie Westerveld c.s.7 en ik ben voornemens deze mee te nemen in een breed onderzoek naar een veilige en
integere sport. Dit onderzoek zal dit jaar nog plaatsvinden en geeft invulling aan
diverse moties, waaronder: rollen en verantwoordelijkheden integere en veilige sport8, evaluatie tuchtrecht9 en een onafhankelijk CVSN10.