Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Thijssen over de zogenaamde “vleespropaganda” van de Europese Unie (EU)

Antwoord van Minister Staghouwer (Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit) (ontvangen
7 april 2022).

Vraag 1

Bent u bekend met het bericht Arjen Lubach maakt «gehakt» van vleespropaganda overheid:
«Reclame voor meer vlees?»?1

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Bent u het ermee eens dat deze vleesreclames contraproductief zijn gezien de ambities
van het kabinet en de Europese Unie om naar klimaatneutraliteit toe te werken? Kunt
u uw antwoord toelichten?

Antwoord 2

Arjen Lubach doelt in zijn avondshow op het EU-programma voor afzetbevordering van
landbouwproducten, zoals neergelegd in de EU-Verordening Nr. 1144/2014. Deze verordening,
die de basis vormt voor EU-cofinanciering van promotiepropgramma’s van alle Europese
landbouwproducten, wordt momenteel herzien. De inzet van Nederland hierbij is om EU-financiering
te beperken tot promotie van duurzaam geproduceerde en gezonde producten, waarbij
vleesproducten in het algemeen worden uitgezonderd.

Vraag 3

Hoe verhouden deze vleesreclames zich tot het advies van de Gezondheidsraad om de
consumptie van rood vlees en met name bewerkt vlees te beperken en de daarop gebaseerde
adviezen van de «schijf van vijf» van het Voedingscentrum?2 3

Antwoord 3

Het advies van de Gezondheidsraad en de schijf van vijf van het Voedingscentrum behelzen
richtlijnen voor een evenwichtig en gezond eetpatroon, waarbij aanbevolen wordt de
consumptie van vleesproducten te beperken. Deze aanbevelingen neem ik mee met de Nederlandse
inzet bij de herziening van het EU-promotiebeleid. In overeenstemming met de motie
Ouwehand (Kamerstuk 21 501-20, nr. 1518) pleit Nederland er voor om vleesproducten in het algemeen uit te zonderen van EU-financiering
voor afzetbevordering.

Vraag 4

Kunt u een inschatting maken van de hoeveelheid zendtijd die deze vleesreclames hebben
gekregen sinds ze zijn geïntroduceerd in Nederland? En hoeveel daarvan bij publieke
zenders?

Antwoord 4

Het is aan de organisator van het betreffende gesubsidieerde EU-promotieprogramma
om voor het product al dan niet zendtijd in te kopen. De Nederlandse overheid heeft
hier geen invloed op en kan dan ook geen inschatting maken.

Vraag 5

Kunt u toelichten wie er betaalt voor het uitzenden van deze vleesreclames? Hoeveel
belastinggeld wordt daarvoor gebruikt, op nationaal en Europees niveau?

Antwoord 5

Uitzendingen van promotiecampagnes maken onderdeel uit van een op EU-niveau goedgekeurde
promotiecampagne. Zo’n campagne wordt voor 80% gefinancierd met EU-gelden. De overige
kosten draagt de aanvrager (producentenorganisatie) zelf. Er is geen nationaal belastinggeld
mee gemoeid.

Vraag 6

Bent u het ermee eens dat het kabinet moet stoppen met het financieren van deze vleesreclames?
Kunt u uw antwoord toelichten?

Antwoord 6

Zoals hiervoor onder vraag 5 aangegeven, is er geen sprake van nationale financiering
van Europese promotiecampagnes voor landbouwproducten.

Vraag 7

Wat gaat u doen om ervoor te zorgen dat belastinggeld niet langer wordt gebruikt voor
vleesreclames? Bent u voornemens om dat geld juist volop in te zetten voor bewustwordingscampagnes
voor een gezond eetpatroon?

Antwoord 7

Nederland zet zich er al jaren voor in – in de Landbouw- en Visserijraad en in de
desbetreffende comités – om het EU-promotieprogramma uitsluitend te richten op duurzaam
geproduceerde en gezonde producten, waarbij vleesproducten in het algemeen worden
uitgezonderd van EU-financiering.

Vraag 8

Bent u het ermee eens dat de oorlog in Oekraïne een zodanig impact heeft op vleesproductie
en consumptie? Bent u het er ook mee eens dat dit moment benut moet worden om een
gezond voedingspatroon te bevorderen in de samenleving? Kunt u uw antwoord toelichten?

Antwoord 8

De oorlog in Oekraïne leidt tot marktverstoringen, maar vooralsnog hebben deze nog
weinig consequenties voor de vleesproductie, en niet op de vleesconsumptie. Het bevorderen
van een gezond voedingspatroon is staand beleid van het kabinet en staat los van de
situatie in Oekraïne.