Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Madlener over het verplichten van een snelheidsbegrenzer in nieuwe auto’s

Antwoord van Minister Harbers (Infrastructuur en Waterstaat) (ontvangen 18 februari
2022).

Vraag 1

Bent u bekend met het artikel dat verschenen is in onder andere het AD?1

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Hoe beoordeelt u de kritische reacties van Acea en de Vereniging Zakelijke Rijders
in het artikel?

Antwoord 2

De ACEA geeft terecht aan dat de systemen betrouwbaar genoeg moeten zijn zodat bestuurders
ze ook aan laten staan. Daarom is in Europees verband afgesproken dat deze Intelligente
Snelheidsassistent (ISA) tenminste in 90% van de tijd een juiste snelheid aan moet
geven en bij de juiste snelheid waarschuwt bij overschrijding (het systeem begrenst
dus niet de snelheid van het voertuig). Het is aan de industrie om te bepalen of zij
dit realiseren met camera’s en softwarematige bordenherkenning, een digitale snelhedenkaart
of een combinatie van beiden. Wegbeheerders in Nederland zijn verplicht actuele snelheidslimieten
per wegvak beschikbaar te stellen in een nationale snelhedenkaart. Nederland werkt
daarom aan een verdere verbetering van digitale reisinformatie via het Nationaal Toegangspunt
Mobiliteitdata. Producenten kunnen deze gebruiken of kaarten van derden gebruiken.
Deze waarschuwende ISA zit al in veel auto’s en in navigatiesystemen.

Wat eventuele vervolgstappen worden als het om ISA gaat zal afhangen van de ervaringen
met deze verplichting. De producenten zijn goed vertegenwoordigd bij de discussies
over dergelijke systemen en daar is ACEA een belangrijke partij bij.

De Verenging Zakelijke Rijders (VZR) heeft gelijk dat mensen aan nieuwe systemen moeten
wennen. Dat geldt voor alle nieuwe Advanced Driver Assistance Systems (ADAS) en Automatic
Driving Systemen (ADS) in voertuigen. Binnenkort start er daarom een ADAS campagne
om kopers en verkopers van voertuigen bewust te maken van deze nieuwe toepassingen.

Vraag 3

Wat zijn de gevolgen ten aanzien van de privacy voor het verwerken van onder andere
GPS data in nieuwe voertuigen?

Antwoord 3

Op 9 maart 2021 bracht de European Data Protection Board (EDPB) richtsnoeren uit,
onder andere om te zorgen voor een consequente toepassing van de AVG specifiek in
relatie tot voertuigdata. Er is specifieke aandacht voor individuele locatiegegevens.

Voor de Snelheidsassistent geldt dat er geen data worden opgeslagen. De snelheid van
het voertuig wordt vergeleken met de snelheid die je volgens de assistent daar mag
rijden. Er is geen derde partij die data krijgt en er wordt niks opgeslagen in het
voertuig.

In de Event Data Recorder (EDR) die in Europa wordt ingevoerd, worden geen GPS data
of andere identificerende gegevens opgeslagen. Wel technische zaken zoals snelheid,
remkracht, activering van de airbags en toestand van de veiligheidssystemen bij een
botsing. De geanonimiseerde EDR-gegevens zullen worden gebruikt voor ongevallenonderzoek
en -analyse. Het «Onboard Fuel Consumption Monitoring» systeem registreert het Voertuigidentificatienummer
(VIN), brandstofverbruik en gereden kilometers. Deze moeten door fabrikanten, of zijn
erkende handelaar of erkende reparateur, regelmatig worden uitgelezen en vervolgens
aan de Europese Commissie worden geleverd. Deze informatie moet zodanig worden geaggregeerd
dat deze niet te herleiden is naar een persoon. In alle gevallen kan de bestuurder
altijd aangeven dat hij/zij niet wil dat deze gegevens worden uitgelezen.

Vraag 4

Wie krijgt straks al deze voertuigdata en wat gaat daarmee gebeuren?

Antwoord 4

Zie antwoord op vraag 3.

Vraag 5

Kunnen verzekeraars straks hun premie baseren op de verzamelde data en is dat een
wenselijke situatie?

Antwoord 5

Dat is op basis van dit ISA-systeem niet mogelijk. Wel zijn er diverse verzekeraars
die een zogenaamde dongel aanbieden die het rijgedrag monitoren. Die dongel dient
achteraf gemonteerd te worden in de auto en verzekerden kunnen daarmee een korting
op hun premie of aanbiedingen krijgen. Verzekerden kiezen hier expliciet voor.

Vraag 6

Is de Autoriteit Persoonsgegevens geconsulteerd? Zo nee, waarom niet? Zo ja, wat is
hun oordeel?

Antwoord 6

Alle regelgeving in Europa moet voldoen aan de horizontale General Data Protection
Regulation, zo ook betreffende regelgeving over ISA en EDR. De Europese Commissie
heeft hiervoor de EDPB (European Data Protection Board) geconsulteerd, de Europese
moederpartij van de Autoriteit Persoonsgegevens.

Vraag 7

Kan het systeem permanent uitgeschakeld worden? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 7

Voor de ISA geldt dat het systeem bij iedere keer starten van de auto, aan staat.
Het kan dan wel uitgezet worden voor de rest van die rit. Door het systeem standaard
aan te zetten, wordt de kans vergroot dat mensen het systeem gebruiken. Dit komt de
verkeersveiligheid ten goede.

De EDR kan niet worden uitgeschakeld omdat deze bijdraagt aan het kunnen uitvoeren
van ongevalsanalyses of verkeersveiligheidsanalyses.

Vraag 8

Kan de GPS-tracker permanent uitgeschakeld worden? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 8

Een GPS tracker is geen verplicht onderdeel van een voertuig, en er is geen aparte
regelgeving voor. Wel moet iedere partij die de GPS data wil gebruiken een goede doelbinding
hebben (conform de General Data Protection Regulation).

Vraag 9

Bent u van mening dat het excessief verzamelen van data, door de overheid, een beangstigend
gevoel bij de automobilist kan opwekken? Zo nee, waarom niet? Zo ja, wat gaat u daar
aan doen?

Antwoord 9

Zie het antwoord op vraag 3.

Vraag 10

Kunt u garanderen dat er geen systeem wordt ingevoerd waarbij er belasting betaald
gaat worden per uitgestoten gram CO2?

Antwoord 10

Zoals bij het antwoord op vraag 3 aangegeven, wordt er bij ISA of EDR geen informatie
vastgelegd die belastingheffing mogelijk maakt. Dit is dus niet aan de orde.