Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Jasper van Dijk over de oefening Steadfast Noon

Antwoord van Minister Kamp (Defensie) (ontvangen 1 november 2021).

Vraag 1

Klopt het dat ook dit jaar de oefening Steadfast Noon wordt gehouden? Zo ja, wanneer
precies? Zo nee, waarom is met die gewoonte gebroken?

Antwoord 1

De NAVO-oefening Steadfast Noon vond recentelijk plaats. De NAVO heeft hierover bericht1.

Vraag 2, 3, 6

Op welke wijze wordt het transparantiebeleid dit jaar vormgegeven?2

Is dit transparantiebeleid ook NAVO-beleid? Zo nee, waarom niet, omdat immers secretaris-generaal
Stoltenberg vorig jaar in Volkel aanwezig was en zich liet fotograferen?

Geldt dit transparantiebeleid ook voor andere deelnemers aan de oefening? Zo ja, welke
landen en welke wijze wordt dat vorm in dat land (of die landen) vormgegeven?

Antwoord 2, 3, 6

In 2020 heeft de NAVO voor het eerst bekendgemaakt dat er een jaarlijkse oefening
met nucleaire dimensie plaatsvindt. Dit was een belangrijke stap in het streven naar
meer transparantie. Om deze reden is destijds ook gecommuniceerd over het bezoek van
de secretaris-generaal van de NAVO aan deze oefening. Binnen de NAVO wordt belang
gehecht aan meer transparantie over bondgenootschappelijke activiteiten, als vertrouwenwekkende
maatregel en om de kans op misverstanden en miscalculatie te verkleinen. Tevens dient
transparantie het doel van geloofwaardige afschrikking. Ook Nederland streeft ernaar
zo transparant mogelijk te zijn over de kernwapentaak en daaraan gerelateerde onderwerpen,
binnen de kaders van de bondgenootschappelijke afspraken. De Nederlandse inzet binnen
de NAVO is er dan ook steeds op gericht om die transparantie waar mogelijk te vergroten.
In navolging van de berichtgeving in 2020 is ook dit jaar door de NAVO gecommuniceerd
over de oefening. Hierbij is voor het eerst de naam van de oefening, Steadfast Noon,
bekendgemaakt.

Vraag 4, 5

Welke landen nemen dit jaar deel aan Steadfast Noon? Doet ook Nederland mee en zal
dat gebeuren door de luchtmachteenheid in Volkel?

Neemt Turkije ook dit jaar niet deel?3 Welke internationale onderdelen zijn bij Steadfast Noon 2021 betrokken?

Antwoord 4, 5

Aan de oefening Steadfast Noon namen ook dit jaar vliegtuigen deel vanuit landen verspreid
over het bondgenootschap. Het is aan bondgenoten zelf om bekend te maken of zij deelnemen
aan deze oefening. Nederland heeft, net als vorig jaar, deelgenomen met een eenheid
van de vliegbasis Volkel. Zoals eerder aan uw Kamer gemeld, is met de uitvoering van
de Nederlandse kernwapentaak één squadron F-16’s belast en zijn deze dual-capable jachtvliegtuigen gestationeerd op de vliegbasis Volkel.

Vraag 7, 8

Wat is de inhoud van het Strategic Nuclear Weapon Limit Agreement? Tussen welke landen
is het gesloten?4

Is het juist dat deze overeenkomst op 5 februari 2021 is afgelopen? Zo ja, is het
verlengd en zijn er wijzigingen aangebracht? Welke wijzigingen?

Antwoord 7, 8

Het Strategic Nuclear Weapon Limit Agreement is als zodanig niet bekend. Indien verwezen
wordt naar New START (Strategic Arms Reduction Treaty), kan vermeld worden dat dit
bilaterale verdrag tussen de VS en Rusland eerder dit jaar ongewijzigd met vijf jaar
is verlengd tot 5 februari 2026.

Vraag 9, 12

Bent u bereid de Nederlandse deelname aan het Nuclear Sharing beleid uit te faseren?

Deelt u de opvatting dat de voorgenomen komst van F-35-toestellen naar Volkel vanaf
30 juni 2022 een goed moment is om het Nuclear Sharing-beleid te beëindigen? Zo nee,
waarom niet?

Antwoord 9, 12

De kernwapentaak van Nederland draagt bij aan de bondgenootschappelijke afschrikking
en verdediging, en dus aan de veiligheid van de NAVO en van Nederland. Het garanderen
van onze veiligheid is niet gratis, en Nederland is bereid daar een relevante bijdrage
aan te blijven geven. Hierdoor wordt ook de cohesie binnen NAVO vergroot en doen we
aan feitelijke lastenverdeling. Dankzij de kernwapentaak is Nederland daarnaast in
een positie om op constructieve wijze een actieve rol te blijven spelen binnen het
bondgenootschap op het gebied van wapenbeheersing. Tegen de achtergrond van de huidige
geopolitieke ontwikkelingen, de committering van Nederland aan haar bondgenootschappelijke
verplichtingen en de onwenselijkheid van eenzijdige ontwapeningsstappen houdt het
kabinet vast aan hetgeen door opeenvolgende regeringen sinds 2002 is gesteld, namelijk
dat het altijd de bedoeling is geweest dat de F-35 de bestaande nucleaire taak van
de F-16 overneemt.

Vraag 10, 11

Bent u tevens bereid met de nieuwe Duitse regering in wording te overleggen om samen
het Nuclear Sharing beleid te beëindigen?

Deelt u de opvatting dat ook de Belgische regering geneigd zou kunnen zijn om het
Nuclear Sharing beleid te beëindigen?

Antwoord 10, 11

Het kabinet doet geen uitspraken over het kernwapenbeleid van andere NAVO-bondgenoten.