Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Boswijk en het lid Agnes Mulder over het bericht ‘LNV wijst oplossing Borkumse Stenen van de hand’

Antwoord van Minister Schouten (Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit) (ontvangen 21 juni
2021).

Vraag 1

Klopt het dat een groot gesloten vangstgebied boven Schiermonnikoog is ingetekend?
Zo ja, per wanneer gaat dit in?1

Antwoord 1

Op 19 juni 2020 heeft de Tweede Kamer het Akkoord voor de Noordzee (hierna Noordzeeakkoord)
ontvangen. In het notaoverleg op 27 januari jl. heb ik deze inhoudelijk met de Tweede
Kamer besproken. In het Noordzeeakkoord zijn afspraken gemaakt over het beschermen
van ecologisch waardevolle gebieden, zoals afspraak 4.40. In deze afspraak is onder
andere opgenomen dat het verbod op bodemberoerende visserij in het reeds geplande
te beschermen gebied Borkumse Stenen in het kader van VIBEGII (95 vierkante kilometer)
wordt uitgebreid met 558 vierkante kilometer. In bijlage 7 van het Noordzeeakkoord
is een kaart bijgevoegd waarin de begrenzing van dit gebied is ingetekend. Het gebied
ligt ten noorden van Schiermonnikoog. Deze begrenzing is op initiatief en met instemming
van de visserijsector tot stand gekomen.

In het Noordzeeakkoord is de ambitie vastgelegd om de maatregelen genoemd in afspraak
4.40 in 2022 te effectueren. De maatregelen moeten echter via een Europese procedure
onder het Gemeenschappelijk Visserijbeleid worden vastgelegd en daarmee is er een
afhankelijkheid van andere lidstaten en de Europese Commissie. Inzet is om de maatregelen
zo snel als mogelijk uit te voeren.

Vraag 2

Wat hield het alternatieve plan van de Nederlandse Vissersbond in en wat is de reden
dat u dit hebt afgewezen?

Antwoord 2

Na toezending van het Noordzeeakkoord aan uw Kamer, heeft de visserijsector aangegeven
de begrenzing aan te willen passen. Dat kan alleen met instemming van partners in
het de Noordzeeoverleg. Ik heb de visserijsector gevraagd daartoe een alternatief
voorstel te doen. Het alternatieve plan van de Nederlandse Vissersbond is weergegeven
in de kaart bijgevoegd in het nieuwsbericht «LNV wijst oplossing Borkumse Stenen van
de hand». Het voorstel onderscheidt zich op drie belangrijke punten van het Noordzeeakkoord:
het effect op de visserij, de totale oppervlakte en de ecologische waarde.

Om het effect op de visserij te beperken is in het voorstel de zuidelijke grens van
het gebied naar boven verschoven ten opzichte van de begrenzing in het Noordzeeakkoord.
De westelijke grens is iets verder naar het westen geschoven, maar het totale gebied
in oppervlakte is kleiner dan het oorspronkelijke gebied in het Noordzeeakkoord. Ook
heeft dit tot resultaat dat het gebied een lagere ecologische waarde heeft ten opzichte
van het gebied in het Noordzeeakkoord. Juist in het zuidelijk deel bevinden zich ecologisch
zeer waardevolle velden van de schelpkokerworm (Lanice conchilega). Het voorstel van de Nederlandse Vissersbond zal er toe leiden dat deze waardevolle
ecologische delen buiten de begrenzing van het gebied vallen. Daarmee is het de ecologische
waarde van het gebied in dit voorstel lager dan het oorspronkelijke gebied in het
vastgestelde Noordzeeakkoord. Hoewel ik een vermindering van het effect op de visserij
als positief beoordeel, maakt de vermindering van de totale oppervlakte en de substantieel
lagere ecologische waarde van het gebied dat ik het voorstel van de Nederlandse Vissersbond
niet kan steunen als alternatief voor het gebied zoals afgesproken in het Noordzeeakkoord.

Vraag 3

Welk alternatief voorstel heeft u gedaan en wat is de reden dat de garnalenvissers
dit hebben afgewezen?

Antwoord 3

In reactie op het voorstel van de Nederlandse Vissersbond heeft het Ministerie van
LNV op 1 april jl. twee alternatieven voorgelegd aan de visserijsector. Uitgangspunten
hierbij waren dat de totale oppervlakte en ecologische waarde van het alternatief
minimaal gelijk zijn aan het gebied in het Noordzeeakkoord maar de impact op de visserij
aanzienlijk lager is. Op hoofdlijnen bestaan beide voorstellen uit een verschuiving
van de westelijke grens naar het westen en het gedeeltelijk ontzien van druk beviste
gebieden in het zuiden. De alternatieve voorstellen zijn naar schatting qua omvang
en ecologische waarde gelijk aan het gebied in het Noordzeeakkoord en hebben een lagere
impact op de visserij dan het gebied in het Noordzeeakkoord.

Op 8 juni jl. heb ik een reactie ontvangen van de visserijsector op deze alternatieve
voorstellen. De sector geeft aan dat aanpassing van de oppervlakte bespreekbaar is.
Zij is echter van mening dat wordt voldaan aan de voorwaarden en dat er geen inhoudelijke
gronden zijn om het voorstel van de sector af te wijzen. Deze reactie ga ik verder
bestuderen en we gaan hierover in gesprek met de sector.

Vraag 4

Wat is de huidige stand van zaken? Wat zijn de vervolgstappen en wie moet deze stappen
zetten?

Antwoord 4

Mijn ministerie heeft op 8 juni jl. een reactie ontvangen van de visserijsector op
de alternatieve voorstellen van 1 april. Deze ga ik bestuderen en we gaan hierover
in gesprek met de sector. Zoals ik tijdens het Algemeen Overleg visserij op 12 oktober
2020 heb aangegeven, sta ik open voor het gesprek over de zuidelijke begrenzing. Echter
een nieuwe begrenzing van dit gebied betekent een aanpassing van het Noordzeeakkoord.
Dit vraagt instemming van alle partners van het Noordzeeakkoord vertegenwoordigd in
het Noordzeeoverleg, een voorwaarde die ik op 12 oktober 2020 ook met u heb gedeeld.
Een voorstel dat hier toe strekt kan daar alleen zinvol in bespreking worden gebracht
als dat voorstel qua oppervlakte en ecologische waarde vergelijkbaar is met de afspraak
in het Noordzeeakkoord. Het feit dat de visserijorganisaties hebben gekozen niet deel
te nemen aan het Noordzeeoverleg is hierbij evenmin behulpzaam.