Schriftelijke vragen : De export van plasticafval en gesjoemel met recyclingdoelstellingen

Vraag 1

Bent u bekend met het bericht «Plasticafval: hoe een Nederlands dropzakje kon eindigen
in een Turkse berm»?1

Vraag 2

Hoeveel kilo plasticafval is er in 2019 naar Turkije geëxporteerd en hoeveel procent
was dat ten opzichte van de totale hoeveelheid Nederlands plasticafval?

Vraag 3

Klopt het dat export van plasticafval naar Turkije verzesvoudigd is in de laatste
twee jaar? Klopt het ook dat de ILT geen zicht heeft op de hoeveelheid plasticafval
die via Duitsland en België wordt geëxporteerd? Deelt u de mening dat het van groot
belang is om zicht te hebben op wat er met ons plasticafval gebeurt? Zo nee, waarom
niet?

Vraag 4

Mag plasticafval niet alleen geëxporteerd worden als het op een milieuverantwoorde
wijze verwerkt kan worden in het land van bestemming? Hoe is het mogelijk dat de export
van niet-recyclebaar plastic dan toch plaatsvindt en dat hierdoor de Turkse vuilnisbelten
en natuur vol liggen met Nederlands plasticafval?

Vraag 5

Op welke wijze wordt er op dit moment gecontroleerd of er niet-recyclebaar plastic
wordt geëxporteerd naar landen buiten de EU? Waar liggen de knelpunten en wat doet
u om die knelpunten op te lossen?

Vraag 6

Hoe kan het dat er weinig zicht is op de afvalstromen van bedrijven, kantoren, supermarkten
en fabrieken die buiten het vergoedingensysteem van het Afvalfonds vallen? Op welke
wijze wordt er toezicht gehouden door de ILT op deze afvalstromen? Deelt u de mening
dat het zorgelijk is dat de afvalmarkt nauwelijks wordt gereguleerd? Zo nee, waarom
niet?

Vraag 7

Wat vindt u ervan dat Nederland eraan bijdraagt dat de kustlijn bij Adana­ met een
dagelijkse vervuiling van 31 kilo plasticafval per kilometer volgens het Wereld Natuur
Fonds momenteel de meest verontreinigde kustlijn van het mediterrane gebied is? Deelt
u de mening dat hier zo snel mogelijk iets aan moet gebeuren?

Vraag 8

Deelt u de mening dat het onacceptabel is dat landen buiten de EU worden opgezadeld
met ons plasticafval en daar vervolgens niet meer vanaf komen? Zo nee, waarom niet?

Vraag 9

Deelt u de mening dat u verantwoordelijk bent voor de optimale verwerking van onze
afvalstromen in zowel het binnenland als het buitenland en dat u deze rol op dit moment
onvoldoende vervult? Zo nee, waarom niet?

Vraag 10

Deelt u de mening dat er een Europees exportverbod moet komen op plastic afval om
te voorkomen dat er steeds nieuwe wegen worden gezocht om afval buiten Europa te dumpen
en om de recycling binnen Europa te stimuleren?

Vraag 11

Bent bekend met het bericht «Verstoppertje spelen met gerecycled plastic»?2

Vraag 12

Klopt het dat Nederlands plasticafval dat in het buitenland gestort of verbrand wordt
– de meest laagwaardige vormen van verwerking – meetelt in de recyclingstatistieken?
Zo nee, waarom niet? Zo ja, hoe lang was u zich hier al van bewust en hoe rijmt u
dat met uw circulaire ambities?

Vraag 13

Klopt het dat de Nederlandse recyclingstatistieken zijn gebaseerd op het gewicht van
het gesorteerde plasticafval voordat het gerecycled is en dat er na die eerste stap
nog verder gesorteerd wordt? Zo nee, waarom niet?

Vraag 14

Klopt het ook dat er in de gesorteerde balen plastic nog veel vocht en vuil zit, waardoor
het gewicht van gerecycled plastic wordt overschat? Zo nee, waarom niet?

Vraag 15

Klopt het ook dat Nederland plasticafval exporteert zonder te corrigeren voor alles
wat in het buitenland niet gerecycled wordt? Klopt het dat het geëxporteerde plasticafval
dus altijd als gerecycled materiaal telt, omdat in theorie plasticafval enkel geëxporteerd
mag worden indien het in het land van bestemming gerecycled wordt? Zo nee, waarom
niet? Zo ja, hoe is het mogelijk dat dit wordt meegerekend als er dusdanig weinig
zicht is op wat er met het plasticafval gebeurt in het land van bestemming, zoals
de Turkse casus laat zien?

Vraag 16

Deelt u de mening dat het zeer zorgelijk is dat er op deze wijze gesjoemeld wordt
met de recyclingcijfers? Zo nee, waarom niet? Brengen de nieuwe Europese rekenregels
voor plastic verpakkingen hier verandering in of blijft deze praktijk in stand?

Vraag 17

Hoe lang wist u al dat er valse claims werden gemaakt en wat gaat u doen om ervoor
te zorgen dat de plasticrecyclingcijfers op orde zijn?

Vraag 18

Hoe kan men vertrouwen hebben in het recyclingbeleid als de cijfers én het toezicht
niet op orde zijn? Op welke wijze gaat u het maatschappelijk draagvlak voor plastic
scheiden – en de circulaire economie in het algemeen – vergroten nu het wantrouwen
groeit?

Vraag 19

Wat is uw oordeel over het feit dat het Afvalfonds valse claims maakt over de hoeveelheid
gerecyclede plastic verpakkingen? Bevestigt dat het oordeel van velen dat het fonds
van u te veel vrijheid geniet? Zo nee, waarom niet? Zo ja, kunt u dit toelichten?

Vraag 20

Klopt het dat een kwart tot de helft van het plasticafval van Nederlandse huishoudens
moeilijk te verwerken is en dat ruwweg een derde de verbrandingsoven in gaat?

Vraag 21

Heeft u actie ondernomen sinds onderzoekers van de Wageningen Universiteit in december
2019 concludeerden dat de daadwerkelijke recycling van verpakkingen een kwart lager
ligt dan wat er gerapporteerd wordt? Zo nee, waarom niet? Zo ja, kunt u dat toelichten?

Vraag 22

Heeft u actie ondernomen sinds de Algemene Rekenkamer vorig jaar concludeerde dat
het beleid voor preventie en hergebruik van plastics grotendeels ontbreekt en dat
te veel bruikbaar plastic wordt verbrand, omdat alleen verpakkingen worden gerecycled?
Zo nee, waarom niet? Zo ja, kunt u dat toelichten en bent u voornemens om de plasticrecyclingdoelen
breder te trekken dan alleen verpakkingen?

Vraag 23

Deelt u de mening dat er veel meer moet gebeuren om deze grote problemen bij de bron
aan te pakken door de plasticproductie en -consumptie drastisch omlaag te brengen
en door verplicht te stellen dat alle overige plastic verpakkingen en producten altijd
recyclebaar zijn? Zo nee, waarom niet? Zo ja, op welke wijze en op welke termijn gaat
u hier echt werk van maken?

Vraag 24

Ben u voorstander van een fundamentele aanpassing van de essentiële eisen in de Europese
PPWD-richtlijn om ervoor te zorgen dat circulair ontwerp van verpakkingen de norm
wordt?

Vraag 25

Wilt u deze vragen beantwoorden voor de begrotingsbehandeling van Infrastructuur en
Waterstaat?