Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van de leden Ploumen, Van Ojik en Karabulut over het bericht 'Protesten in HongKong laaien weer op na ‘coronastop’: zeker 230 arrestaties'

Antwoord van Minister Blok (Buitenlandse Zaken) (ontvangen 28 mei 2020).

Vraag 1

Heeft u kennisgenomen van het bericht «Protesten in Hongkong laaien weer op na «coronastop»:
zeker 230 arrestaties»?1

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Wat is uw reactie op het hardhandige optreden van de politie in Hongkong tijdens de
«moederdagactie» van afgelopen zondag?

Antwoord 2

Het kabinet is bezorgd over de meldingen van hardhandig politieoptreden op 11 mei
jl., zowel tegen demonstranten als tegen journalisten. Overigens heeft de korpschef
op 12 mei erkend dat de politie «onvoldoende professioneel» heeft gehandeld jegens
journalisten, en benadrukt dat de politie de vrijheid van pers en meningsuiting moet
respecteren. Het recht op demonstratie is een groot goed. Het is daarom van belang
dat alle partijen zich terughoudend opstellen en geweld afwijzen.

Vraag 3

Wat is uw reactie op de wijze waarop China zijn invloed in de afgelopen periode heeft
proberen te vergroten en om zo het principe van «één land, twee systemen» te ondermijnen?

Antwoord 3

Meest recente ontwikkeling is het voorgestelde besluit van China’s Nationale Volkscongres
over het invoeren van nationale veiligheidswetgeving in Hongkong. In reactie hierop
heeft de Hoge Vertegenwoordiger van de EU op 22 mei jl. mede namens alle lidstaten
een verklaring afgegeven waarin hij benadrukt dat de EU gebaat is bij behoud van Hongkongs
hoge mate van autonomie binnen de Volksrepubliek China, zoals vastgelegd in de Basic Law van Hongkong en in internationale verplichtingen.

Daarbij heeft hij erop gewezen dat het bij de invoering van nationale veiligheidswetgeving
in Hongkong van belang is ruimte te laten voor democratisch debat, te consulteren
met belanghebbenden, en de in Hongkong geldende rechten en vrijheden te respecteren.2

Het kabinet sluit zich daar volledig bij aan. Het is van groot belang dat alle partijen
zich onthouden van acties die de rechtsstaat en autonomie van Hongkong binnen de Volksrepubliek
China ondermijnen. Die rechtsstatelijke waarborgen liggen immers ten grondslag aan
de stabiliteit en welvaart van Hongkong.

Vraag 4

Wat is uw reactie op de claim van het Verbindingskantoor dat deze het recht heeft
om Hongkongs interne zaken te «superviseren»?

Antwoord 4

Het kabinet acht het van groot belang dat alle partijen zich onthouden van acties
die het aanzien van de rechtsstaat in Hongkong aantasten en de autonomie van Hongkong
binnen de Volksrepubliek China ondermijnen.

Vraag 5

Gaat u contact opnemen met uw Europese collega’s om de gevolgen van de inmenging van
China in Hongkong te bespreken? Zo ja, op welke termijn? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 5

Op verschillende niveaus vindt in EU-verband regelmatig overleg plaats over Hongkong.
De EU heeft naar aanleiding van de arrestaties van 15 prodemocratische activisten
op 18 april jl. laten weten de ontwikkelingen nauwgezet te zullen blijven volgen.
De Hoge Vertegenwoordiger heeft dat op 22 mei nog eens bevestigd naar aanleiding van
het voorgestelde besluit van China’s Nationale Volkscongres om veiligheidswetgeving
in Hongkong in te voeren. Het kabinet sluit zich daarbij aan.

Vraag 6

Bent u bereid in bilateraal en multilateraal verband zich uit te spreken tegen de
inmenging van China in Hongkong? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 6

Het kabinet heeft het afgelopen jaar herhaaldelijk zorgen overgebracht aan zowel de
centrale overheid in Peking als de lokale overheid in Hongkong, en zal dat blijven
doen zolang daar aanleiding toe is.

Vraag 7

Bent u bereid de eisen van de bevolking van Hongkong om algemeen stemrecht tijdens
de parlementsverkiezingen en een onderzoek naar het als excessief ervaren politiegeweld
te steunen? Zo ja, gaat u hierover contact opnemen met uw Europese ambtsgenoten om
dit gezamenlijk te doen? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 7

Het kabinet roept alle partijen op Hongkongs Basic Law te respecteren. De Basic Law stelt dat het «uiteindelijke doel» is dat algemeen kiesrecht wordt ingevoerd voor
de verkiezing van zowel de leden van de Legislative Council als de Chief Executive. De EU heeft in het verleden herhaaldelijk steun uitgesproken voor de invoering van
algemeen kiesrecht in Hongkong, en het kabinet sluit zich daarbij aan.

Het kabinet heeft reeds in de Raad Buitenlandse Zaken van 11 november 2019 gepleit
voor een publieke steunverklaring voor een onafhankelijk onderzoek naar de grondoorzaken
van de onrust in Hongkong, inclusief het politieoptreden, om recht te doen aan de
zorgen van de Hongkongse bevolking. In de verklaring van de Hoge Vertegenwoordiger
van 18 november jl. is deze oproep verwoord.

Vraag 8

Heeft u contact opgenomen met Hongkong Watch om de situatie van de bijna achtduizend
gearresteerden waarvan er tot nog toe 52 zijn veroordeeld te bespreken? Zo ja, op
welke termijn? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 8

Medewerkers van mijn ministerie, zowel in Den Haag als in Hongkong, hebben geregeld
contact met maatschappelijke organisaties die hun inzichten in de ontwikkelingen in
Hongkong met ons willen delen. Hong Kong Watch is een van die organisaties.