Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Kuiken over de sluiting van locaties Hoenderloo en Deelen van jeugdzorgaanbieder Pluryn

Antwoord van Minister De Jonge (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) (ontvangen 26 mei
2020).

Vraag 1

Wilt u erkennen dat het doel van de motie-Hijink c.s. van 23 januari 2020 over maximale
inzet op een doorstart voor De Hoenderloo Groep nooit een serieuze kans heeft gemaakt?1

Antwoord 1

Conform de motie Hijink cs2 heb ik mij, samen met gemeenten en instelling, maximaal ingespannen om met de initiatiefnemers
van «Klein Hoenderloo» te verkennen of een doorstart van de Hoenderloo Groep mogelijk
is. Zoals ik toelichtte in mijn brief van 20 februari 2020 heb ik de initiatiefnemers
van «Klein Hoenderloo» samen met alle stakeholders bijeengeroepen voor een overleg
over het plan «Klein Hoenderloo». Dit plan is serieus beoordeeld door alle stakeholders
(gemeenten, Pluryn, Jeugdautoriteit, de IGJ, de Inspectie van het Onderwijs en het
Ministerie van OCW), ieder vanuit de eigen rol en verantwoordelijkheid. Na twee rondes
van verhelderende vragen bleek dat het plan door alle betrokkenen werd beoordeeld
als onvoldoende zekerheid gevend. De plannen waren beperkt uitgewerkt op de punten
continuïteit en kwaliteit van zorg en er werd uitgegaan van een faillissement van
de Hoenderloo Groep. Daarnaast hebben vooral gemeenten aangegeven de ambitie te hebben
dat ook als jongeren uit huis geplaatst moeten worden, ze deze zorg zoveel mogelijk
in kleinschalige, meer gezinsgerichte woonvormen willen organiseren.

Ik heb Pluryn verzocht serieus na te denken over alternatieve doorstartmogelijkheden
en deze met spoed uit te werken. Vier mogelijkheden zijn onderzocht. Geen van de alternatieven
bood een praktisch haalbare optie die zou leiden tot verbeterde kwaliteit van zorg,
aansluitend op de zorgvraag en tegen verantwoorde kosten. Daarentegen bleek een doorstart
van de zorg van de Hoenderloo Groep op andere locaties wél mogelijk. Tot heb ik KPMG
zowel het plan «Klein Hoenderloo» als de vier doorstart ideeën van Pluryn onafhankelijk
laten toetsen.

Vraag 2

Wat is uw oordeel over de inspectierapportages over de locaties Hoenderloo en Deelen,
waarin wordt gesproken over onder andere een gebrek aan kwaliteit en continuïteit
en een gebrek aan personeel door ziekteverzuim?3

Antwoord 2

De IGJ heeft Pluryn na een inspectieonderzoek eind 2018 om verbeteringen gevraagd.
Pluryn heeft vervolgens zelf geconstateerd dat het nog onvoldoende is gelukt om verbeteringen
te realiseren. Dit in combinatie met de financiële problematiek van de organisatie
waardoor middelen om de zorg te verbeteren ook niet beschikbaar zijn, heeft Pluryn
doen besluiten de locaties te sluiten. De IGJ geeft aan te begrijpen dat het bestuur
van Pluryn genoodzaakt is ingrijpende maatregelen te treffen. Daarom vindt de IGJ
de keuze voor sluiting van deze locaties navolgbaar. Ik sluit mij hier bij aan.

Vraag 3

Hoe beoordeelt u de oorzaak van de problemen, die volgens het rapport voortkomen uit
slecht management en bestuur, te zien in de top-down benadering, gebrek aan verbinding
met de werkvloer en gebrek aan begeleiding van werknemers?

Antwoord 3

De IGJ heeft sinds 2016 meermaals toezicht uitgevoerd bij de Hoenderloo Groep en verbetermaatregelen
gevraagd4. In haar laatste rapport geeft de IGJ geeft aan zich zorgen te maken over het ziekteverzuim,
de lage mate van ervaren vertrouwen van medewerkers in het bestuur van de organisatie
en het ontbreken van een gevoel van veiligheid binnen de organisatie. De IGJ verwacht
dat het bestuur van Pluryn haar medewerkers zo goed mogelijk ondersteunt om nu en
in de komende periode de kwaliteit en veiligheid van de hulp aan jeugdigen te borgen.
Ik sluit mij hier bij aan.

Vraag 4

Bent u van mening dat het sluiten van deze twee locaties ertoe zal leiden dat de bredere
problemen binnen Pluryn worden opgelost? Hoe reëel schat u de mogelijkheid dat Pluryn
in de toekomst problemen blijft ervaren en dat daaruit verdere sluitingen zullen voortvloeien?

Antwoord 4

Zoals bekend is Pluryn’s financiële situatie al enige tijd precair. Pluryn zal samen
met haar stakeholders, zoals gemeenten en zorgkantoren, moeten komen tot een gedragen
inzet voor de richting en benodigde maatregelen tot herstel. Vanuit mijn rol als stelselverantwoordelijke
ben ik hierbij betrokken, altijd met het oog op de borging van de continuïteit van
zorg. De afgelopen maanden is Pluryn in gesprek met haar stakeholders over het meerjarenherstelplan
voor de periode 2020–2021. De sluiting van de Hoenderloo Groep is onderdeel hiervan.
Vanwege het belang van zorgcontinuïteit gaat de Jeugdautoriteit een monitoringsrol
vervullen.

Vraag 5

Erkent u dat er stevige beloften zijn gedaan tijdens het debat van 23 januari 2020
over het het herplaatsen van gedupeerde jongeren? Hoe rijmt u dit met de conclusie
van de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd dat Pluryn zorgvuldiger moet omgaan met
de begeleiding van jongeren naar een vervolgopleiding en dat hun wensen onvoldoende
worden meegewogen? Bent u van mening dat hiermee deze belofte voldoende wordt waargemaakt?

Antwoord 5

In het debat heb ik aangegeven dat geen kind tussen wal en schip mag vallen en er
voor elke jongere een passende vervolgplek moet worden gezocht. Ook heb ik gezegd
dat ik Pluryn aan deze verantwoordelijkheid zal houden. Daar ziet de IGJ namens mij
op toe.

De IGJ heeft in haar voortgangsbericht inderdaad verbeterpunten over de werkwijze
van Pluryn geconstateerd. De IGJ verwacht dat Pluryn haar werkwijze voor de komende
periode op deze punten aanpast en verbetermaatregelen treft

De IGJ verwacht dat Pluryn een werkwijze gaat hanteren waarbij ook expliciet de wensen
en behoefte van jeugdigen worden betrokken bij het bepalen van een vervolgplek.

De IGJ ontvangt tweewekelijks van Pluryn de stand van zaken en een overzicht van de
aanwezige cliënten en hun perspectief. Vierwekelijks ontvangt de IGJ een uitgebreidere
voortgangsrapportage en onderliggende bijlagen waarin Pluryn de afbouw en aanwezige
risico’s en getroffen maatregelen beschrijft. De IGJ brengt in de komende periode
maandelijkse voortgangsbezoeken aan beide locaties om te beoordelen of Pluryn voldoende
verbetermaatregelen treft en zal indien verbetering uitblijft ingrijpen. Afhankelijk
van de ontwikkelingen met het Coronavirus vormt de IGJ zich ook op alternatieve wijzen
een eigen beeld van de situatie. Ik ga er hiermee vanuit dat voor ieder kind een passend
vervolg komt.

Vraag 6

Kunt u aangeven welke toekomstplannen Pluryn momenteel verkent voor de locaties? Bent
u van mening dat Pluryn zich hierin gedraagt als een organisatie die het publiek belang
dient?

Antwoord 6

Pluryn is voornemens het vastgoed van de Hoenderloo Groep te verkopen. Pluryn is een
stichting. Dat betekent dat de opbrengst uit (bijvoorbeeld) verkoop van vastgoed in
beginsel zal worden aangewend voor activiteiten die bijdragen aan de doelomschrijving
van de stichting (dus voor zorgactiviteiten), en de organisatie niet zomaar kan verlaten.
Pluryn heeft in haar meerjarenherstelplan omschreven dat de opbrengst van de verkoop
van de Hoenderloo Groep wordt geïnvesteerd in onder meer de opbouw van extra plekken
op andere locaties.

Vraag 7

Kunt u een overzicht geven van het aantal jongeren dat momenteel een passende vervolgplek
heeft gekregen?

Antwoord 7

Begin april heeft Pluryn alle jongeren die naar verwachting niet voor de sluitingsdatum
in augustus uitstromen een, volgens hen, passend aanbod gedaan voor een plek. Een
deel van deze plekken is buiten Pluryn. De komende weken zullen hierover (vervolg)gesprekken
plaatsvinden met alle jongeren, ouders/voogden en (waar gewenst) gemeenten.

Vraag 8

Welke concrete stappen gaat u nemen om te verzekeren dat passende plekken worden gevonden
voor de jongeren die nog geen nieuwe plek hebben gekregen nu blijkt dat Pluryn hier
vooralsnog in tekort schiet?

Antwoord 8

Zoals gemeld bij antwoord 7 hebben alle jongeren voor wie een vervolgplek moet worden
gevonden inmiddels een aanbod gehad, binnen of buiten Pluryn. De komende weken zullen
hierover (vervolg)gesprekken plaatsvinden met alle jongeren, ouders/voogden en (waar
gewenst) gemeenten.

Wekelijks is er overleg over de voortgang tussen betrokken gemeenten, de jeugdbescherming,
het ministerie en Pluryn. Ook de IGJ houdt toezicht. De IGJ volgt de overdracht en
continuïteit van zorg ook op de voet en heeft in haar laatste voortgangsbericht verbeterpunten
over de werkwijze van Pluryn geconstateerd. De IGJ heeft niet geconcludeerd dat Pluryn
tekort schiet in het vinden van een passende plek. De IGJ brengt in de komende periode
maandelijkse voortgangsbezoeken aan beide locaties om te beoordelen of Pluryn voldoende
verbetermaatregelen treft en zal indien verbetering uitblijft, en Pluryn te kort schiet,
ingrijpen.