Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Moorlag over de moeizame aansluiting van zonnepanelen op het elektriciteitsnetwerk

Antwoord van Minister Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) (ontvangen 20 december
2019).

Vraag 1

Kent u de berichten «Wiebes: VV Nieuw Buinen mag op reservestrook elektriciteitsnet»1 en «Vreugde over aansluiting zonnepanelen VV Nieuw-Buinen slaat om in twijfel»2 en herinnert u zich uw antwoorden op eerdere vragen van het lid Moorlag over de voortdurende
belemmeringen die de aansluiting van kleinschalige duurzame energieprojecten op het
elektriciteitsnetwerk blokkeren3?

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Deelt u de mening dat naar aanleiding van uw eerdere informatie over de extra beschikbare
netcapaciteit kleinschalige zonne-energieprojecten er op mochten rekenen dat zij aansluiting
op het elektriciteitsnetwerk zouden kunnen krijgen? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 2

Nee, ik kan projecten geen garantie geven dat zij aansluiting krijgen, wel kan ik
er naar streven dat zo veel mogelijk extra capaciteit beschikbaar komt zodat zo veel
mogelijk projecten kunnen aansluiten. Het elektriciteitsnetwerk heeft in delen van
het land te kampen met schaarste ten gevolge van de groeiende vraag naar transportcapaciteit
van hernieuwbare elektriciteit. Ik heb uw Kamer op 28 juni jl. middels een brief4 geïnformeerd over de maatregelen waar ik met alle betrokken partijen aan werk om
deze problemen aan te pakken. Begin 2020 zal ik u hierover weer nader informeren.

Voor oplossingen op de korte termijn zijn er twee mogelijkheden. De eerste mogelijkheid
is dat de netbeheerder ontheffing vraagt en de tweede mogelijkheid is AMvB N-1, de
algemene maatregel van bestuur waarmee de mogelijkheid wordt opgenomen om vrijstelling
te geven van de eis dat het landelijke hoogspanningsnet redundant moet worden uitgevoerd.

Voor wat betreft de eerste mogelijkheid is de situatie in het geval van Nieuw Buinen
als volgt. TenneT heeft bij de Autoriteit Consument en Markt (ACM) een verzoek om
ontheffing heeft ingediend voor het betreffende gebied in Drenthe. ACM toetst of de
ontheffing in het desbetreffende gebied een tijdelijke oplossing biedt, waardoor de
netbeheerder op korte termijn wel aan het wettelijke kader kan voldoen. Als ontheffing
wordt verleend, kunnen zowel grote als kleine projecten profiteren van de extra capaciteit
die daardoor beschikbaar komt.

De ACM heeft nog geen beslissing over het verzoek tot ontheffing genomen.

De tweede mogelijkheid, is de aanpassing van de regelgeving. Ik zal nog dit jaar een
algemene maatregel van bestuur consulteren en naar uw Kamer verzenden. Deze biedt
een mogelijkheid tot vrijstelling van de eis dat het landelijke hoogspanningsnet redundant
moet worden uitgevoerd. Op het moment dat deze maatregel van bestuur inwerking treedt
geldt deze uitzondering generiek. Dit zou ook voor voetbalvereniging Nieuw Buinen
een oplossing kunnen bieden. De netbeheerder heeft het systeem gereed om per inwerkingtreding
van deze algemene maatregel van bestuur de verschillende betrokken partijen in het
betrokken gebied in Drenthe aan te sluiten. Ik streef ernaar dat de AMvB per 1 juli
2020 in werking kan treden.

Vraag 3

Is het waar dat de netbeheerder en de Autoriteit Consument en Markt (ACM) naar elkaar
verwijzen als het om het aansluiten van zonnepanelen gaat? Zo ja, hoe komt dat? Zo
nee, wat is er dan niet waar?

Antwoord 3

VV Nieuw Buinen heeft in het contact met ACM geïnformeerd naar de procedure rond de
ontheffing. De ACM heeft aangegeven dat de procedure 6 maanden duurt en nog loopt.
Ook heeft de ACM aangegeven dat als een netbeheerder een ontheffing indient, VV Nieuw
Buinen over de voortgang van de ontheffing contact met de netbeheerder kan opnemen.

Vraag 4

Hoe is de rolverdeling tussen de ACM en de netbeheerder als het gaat om het verlenen
van ontheffing van de bepaling in de Netcode elektriciteit waarin verplicht wordt
gesteld dat het net redundant uitgevoerd moet worden?

Antwoord 4

Als er een capaciteitsknelpunt in het hoogspanningsnet is, kan de netbeheerder van
dat net een ontheffing van de redundantie-eis aanvragen. De netbeheerder bepaalt dus
in welke gevallen hij een ontheffing nodig heeft en of hij een ontheffing aanvraagt
bij de ACM. De ACM heeft dit in enkele gevallen toegestaan, maar het ging dan wel
om een tijdelijke ontheffing. Bij het verlenen van een ontheffing heeft de ACM onder
andere getoetst of de ontheffing in het desbetreffende gebied een tijdelijke oplossing
biedt waarin de netbeheerder op korte termijn wel aan het wettelijke kader kan voldoen.

Vraag 5

Kunt ook u zich voorstellen dat de voetbalvereniging Nieuw-Buinen zo langzamerhand
het spoor bijster is als het gaat om het kunnen aansluiten van zonnepanelen op het
elektriciteitsnetwerk? Zo ja, waarom? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 5

Ja, uiteraard kan ik mij inleven in de frustratie van de voetbalvereniging en ook
van andere initiatieven die op dit moment niet aangesloten kunnen worden door een
gebrek aan capaciteit op het net.

Ik heb tijdens het algemeen overleg Klimaat en Energie van 28 november jl. aangekondigd
dat ik ernaar streef om de algemene maatregel van bestuur voor de generieke ontheffing
van de redundantie-eis nog dit jaar te consulteren. De verwachting is dat deze maatregel
medio 2020 inwerking treedt. De AMvB geldt voor zowel grote als kleine initiatieven.
De netbeheerder heeft het systeem gereed om per inwerkingtreding van deze algemene
maatregel van bestuur de verschillende betrokken partijen aldaar aan te sluiten. Ik
streef ernaar dat de AMvB per 1 juli 2020 in werking kan treden.

Vraag 6

Is het waar dat als de voetbalvereniging er niet in slaagt om voor 1 augustus 2020
de zonnepanelen aangesloten te krijgen, dat dan het recht op subsidie verloren gaat?
Zo ja, deelt u de mening dat voorkomen moet worden dat vanwege vertraging in het verlenen
van de genoemde ontheffing de vereniging de subsidie zou mislopen? Zo ja, hoe kan
dit worden voorkomen? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 6

Voetbalvereniging Nieuw Buinen heeft op 23 oktober 2018 een aanvraag om subsidie voor
de SDE+ ingediend. De beschikking voor het project is afgegeven op 19 maart 2019.

Het is waar dat de installatie uiterlijk op 19 september 2020 gerealiseerd moet zijn,
anderhalf jaar na de SDE-beschikking. Er is een mogelijkheid om dit te voorkomen.
De SDE+-regeling biedt de mogelijkheid om maximaal één jaar ontheffing te geven op
de ingebruiknamedatum. Dit extra jaar wordt door de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland
(RVO.nl) normaliter gegeven als al gestart is met de bouw van de productie-installatie
(het project moet concreet in de realisatiefase zitten) én de planning laat zien dat
de realisatie binnen één extra jaar haalbaar is. Als Voetbalvereniging Nieuw Buinen
dit kan aantonen en dit extra jaar aanvraagt bij RVO.nl, dan kan RVO.nl dus een jaar
uitstel bieden en heeft Voetbalvereniging Nieuw Buinen tot 19 september 2021 om het
project te realiseren.