Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van de leden Van Weerdenburg en De Roon over het corruptieschandaal bij de UNRWA

Antwoord van Minister Kaag (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking) (ontvangen
9 augustus 2019).

Vraag 1

Bent u bekend met het bericht «Ethics report accuses UNRWA leadership of abuse of
power», waarin de laatste schokkende feiten rond United Nations Relief and Works Agency
for Palestine Refugees in the Near East (UNRWA) worden toegelicht?1

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Hoe beoordeelt u de inhoud van het interne rapport van de ethische VN-commissie van
UNRWA over ernstige integriteitsschendingen door (de top van) UNRWA, waaronder machtsmisbruik,
corruptie, cliëntelisme en het onderdrukken van afwijkende meningen binnen de organisatie?

Antwoord 2

Ik wacht het oordeel van de onafhankelijke inspectie van de Verenigde Naties in New
York af (United Nations Office of Internal Oversight Services- OIOS). Daaruit zal moeten blijken in hoeverre de bevindingen uit het interne rapport
van de ethische commissie van UNRWA kloppen. Nederland heeft meermaals bij OIOS en
bij het kantoor van de Secretaris-Generaal van de VN aangedrongen op een zorgvuldig
onderzoek en op spoedige publicatie.

Vraag 3

Hoe beoordeelt u de vermeende financiële problemen bij UNRWA, nu blijkt dat de top
van UNRWA geld heeft gebruikt voor «excessieve reizen»?

Antwoord 3

Ik wacht het oordeel van OIOS af of er sprake is van excessieve reizen. Zie ook het
antwoord op vraag 2.

Vraag 4

Bent u bereid de Kamer een overzicht te doen toekomen omtrent hoeveel Nederlands belastinggeld
met de frauduleuze activiteiten van UNWRA is verspild? Bent u bereid eventuele Nederlandse
bijdragen per direct te stoppen en reeds overgemaakte gelden terug te vorderen? Zo
nee, waarom niet?

Antwoord 4

Er is geen sprake van fraude, malversatie of onregelmatigheden in uitvoering van de
kerntaken van UNRWA.

Vraag 5, 6, 7

Herinnert u zich dat de Amerikaanse president Trump vorig jaar besloot om zijn steun
voor UNRWA stop te zetten, dat U toen versneld geld overmaakte naar UNRWA en daar
later zes miljoen euro extra bij deed? Bent u op de hoogte dat inmiddels ook Zwitserland
de betalingen aan UNRWA heeft stopgezet? Ziet u nu, in het licht van de laatste berichten,
eindelijk in dat de handelwijze van president Trump de enige juiste was en bent u
bereid die te volgen? Zo nee waarom niet?

Bent u het eens dat UNRWA geen toekomstperspectief biedt, maar in plaats daarvan generaties
van Palestijnse Arabieren afhankelijk maakt en houdt van donaties die – naar nu eens
te meer blijkt – niet zelden in de zakken van corrupte UNRWA-medewerkers en partnerorganisaties
verdwijnen? Zo nee, waarom niet?

Bent u bereid alle financiële steun van Nederland aan UNRWA onmiddellijk en definitief
stop te zetten? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 5, 6, 7

Nederland wil niet vooruitlopen op de uitkomsten van het onderzoek van OIOS en heeft
besloten de bijdrage aan UNRWA vooralsnog aan te houden totdat de VN opheldering geeft
over de beschuldigingen en adequaat optreedt. Andere EU-lidstaten vragen dezelfde
openheid en optreden van de VN. De meesten hebben reeds hun reguliere bijdrage overgemaakt.
Verder lijken zij vooralsnog niet het Nederlandse voorbeeld te volgen om de bijdrage
aan te houden, in het belang van stabiliteit in de regio. Zwitserland en België hebben
besloten een additionele bijdrage voor UNRWA aan te houden, maar hebben de reguliere
bijdrage reeds betaald.

Zoals eerder met uw Kamer gecommuniceerd, betreurt het kabinet de destijds eenzijdig
genomen beslissing van de Verenigde Staten om de bijdrage aan UNRWA stop te zetten.
De organisatie is van essentieel belang voor opvang in de regio door het verlenen
van basisvoorzieningen aan ruim 5 miljoen Palestijnse vluchtelingen. Korten op het
budget van UNRWA zou kunnen leiden tot verdere spanningen en instabiliteit in de regio.
Het is van essentieel belang dat deze hulpverlening kan worden voortgezet, ook met
steun van Nederland. Dit geldt ook voor Jordanië en Libanon, die beiden grote hoeveelheden
Palestijnse vluchtelingen opvangen, ook uit Syrië. Het kabinet verwijst verder naar
de antwoorden op Kamervragen met kenmerk 2018Z01121 d.d. 1 februari 2018 over dit onderwerp.

De jaarlijkse algemene vrijwillige bijdrage aan UNRWA die in de begroting van Buitenlandse
Handel en Ontwikkelingssamenwerking is opgenomen bedraagt 13 miljoen euro. Dit was
ook het geval voor 2018 en is in de begrotingsbehandeling besproken. Zoals gebruikelijk
beoordeelt het kabinet aan het einde van het jaar binnen de bestaande afspraken over
humanitaire hulp welke aanvullende Nederlandse bijdragen op basis van het humanitair
imperatief wenselijk zijn.

Bij de beantwoording van de feitelijke vragen inzake HGIS-nota 2019 (BZDOC-1235421577-13)
heb ik u bijgaand overzicht verstuurd van de bestedingen aan UNRWA de afgelopen 10
jaar.

Jaar

Bedrag (EUR)

2009

21.148.283

2010

20.108.287

2011

21.021.394

2012

19.142.857

2013

15.598.089

2014

17.502.000

2015

19.000.000

2016

18.503.585

2017

19.000.000

2018

19.000.000

Afgelopen week heeft de Secretaris-Generaal van de VN nogmaals benadrukt hoe belangrijk
het werk van UNRWA is voor Palestijnse vluchtelingen. Hij riep lidstaten en partners
op gecommitteerd te blijven aan de organisatie, zodat deze het belangrijke werk en
de dienstverlening aan vluchtelingen kan voorzetten. Gezien het humanitaire belang
van UNRWA-activiteiten is het kabinet voornemens deze jaarlijkse bijdrage ook de komende
jaren voort te zetten. Het kabinet zal uw Kamer daarover op de gebruikelijke wijze
informeren.