Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Van den Berg over de overbelasting van de spoedeisende hulp in het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC)

Antwoord van Minister Bruins (Medische Zorg) (ontvangen 4 juli 2019).

Vraag 1

Heeft u kennisgenomen van de zorgen over de grote drukte op de spoedeisende hulp van
het LUMC, waardoor patiënten vaak niet de zorg zouden krijgen die ze nodig hebben?1

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Kunt u per spoedeisende hulppost in de regio Leiden/Den Haag aangeven hoeveel personen
er per jaar worden behandeld? Kunt u in dit overzicht tegelijk aangeven wat het niveau
van deze spoedeisende hulppost is?

Antwoord 2

Voor SEH’s geldt op dit moment geen indeling in verschillende niveau’s. Alle SEH’s
moeten, met name op het gebied van personele bezetting, aan dezelfde minimumvereisten
voldoen. Echter, het is niet zo dat alle patiënten ongeacht hun zorgvraag op iedere
SEH terecht kunnen: de randvoorwaarden voor goede en veilige zorg voor bepaalde categorieën
patiënten (zoals kinderen) of patiënten met een bepaalde zorgvraag (zoals een acuut
coronair syndroom) moeten aanwezig zijn. Voor traumacentra geldt wel een levelindeling.
Een level 3 traumacentrum wat wil zeggen dat patiënten met geïsoleerde letsels zoals
een enkel- of heupfractuur daar behandeld kunnen worden. Patiënten met een complexere
zorgvraag werden door de ambulance naar een ziekenhuis met een traumacentrum level
2 of 1 vervoerd.

Ik beschik niet over een overzicht met per spoedeisende hulppost in de regio Leiden/Den
Haag het aantal personen dat per jaar wordt behandeld. Ik heb de NZa gevraagd dit
in kaart te brengen. Ik zal u hierover nog informeren.

Vraag 3

Deelt u de mening dat de zorg georganiseerd moet worden op basis van de zorgbehoefte
in de regio?

Antwoord 3

Het is belangrijk dat de (huidige en toekomstige) zorgvraag van de inwoners in een
regio en het zorgaanbod in deze regio goed op elkaar aansluiten. In de verschillende
hoofdlijnenakkoorden is afgesproken dat partijen in de regio daartoe gezamenlijk regionale
gedeelde beelden opstellen van de sociale en gezondheidssituatie en opgave in een
regio, gemeente of wijk. Hierbij kijkt men naar de volle breedte: het sociale domein,
curatieve zorg en langdurige zorg. De regiobeelden zullen worden gedeeld met andere
partijen die actief zijn in een regio, als basis voor te maken keuzes in relatie tot
de doelstellingen en financiële kaders uit de Hoofdlijnenakkoorden. Dat is dan het
uitgangspunt voor het in samenspraak beantwoorden van de vraag: welke zorg heeft deze
regio over vijf à tien jaar nodig en hoe anticiperen we daarop met elkaar? Ik stel
ter stimulering van de totstandkoming van regiobeelden via het RIVM een basisdataset
ter beschikking, evenals vouchers voor de aanvullende data-analyse.

Hoewel zorg voldoende toegankelijk moet zijn betekent het niet dat patiënten met iedere
zorgvraag altijd terecht moeten kunnen bij een zorgaanbieder in hun regio. Zorg moet
op de juiste plek worden verleend; (dichter) bij mensen thuis als dat kan dan wel
verder weg (geconcentreerd) als het omwille van de kwaliteit en doelmatigheid moet.
Ook wijs ik erop dat er soms de mogelijkheid is tot het vervangen van zorg door andere
zorg, zoals e-health, met een gelijkwaardige of betere medisch-inhoudelijke kwaliteit
van de zorg.

Voor de spreiding van SEH’s en ziekenhuisafdelingen voor acute verloskunde bestaat
zoals u weet de 45 minuten-norm. Daarnaast moet de zorgverzekeraar er op grond van
zijn zorgplicht voor zorgen dat de zorg voldoende toegankelijk is. De NZa ziet daarop
toe.

Vraag 4

Zijn voor deze regio intussen de cijfers van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid
en Milieu (RIVM) beschikbaar, conform de motie Van den Berg?2 Kunt u deze informatie met de Kamer delen?

Antwoord 4

Om de ontwikkeling van het gedeelde beeld in de regio te ondersteunen is door het
RIVM een basisdataset opgesteld (www.regiobeeld.nl). Hiermee kunnen gemeenten en regio’s inzicht krijgen in de stand van zaken en de
toekomstige ontwikkelingen op het gebied van gezondheid, zorg en welzijn en zich aan
andere gemeenten en regio’s spiegelen. Voor de volledigheid verwijs ik naar mijn brief
van 18 juni 2019 met als titel Voortgangsbrief «De juiste zorg op de juiste plek»
(Kamerstuk 29 689, nr. 995). Daarin ben ik uitgebreid ingegaan op de wijze waarop ik de door u genoemde motie
uitvoer.

Vraag 5

Klopt het dat u nu al handhaaft op de verplichting die bij algemene maatregel van
bestuur opgelegd zal worden om bij toekomstige wijzigingen in het aanbod van acute
zorg in de regio te overleggen? Op welke wijze handhaaft u daarop en welk instrumentarium
heeft u daarvoor?

Antwoord 5

Formele handhaving is nog niet aan de orde, maar ik stimuleer dat zorgaanbieders die
overwegen om het aanbod van acute zorg op een bepaalde locatie te sluiten, handelen
in de lijn van de concept algemene maatregel van bestuur. Dat wil zeggen dat ze een
zeer zorgvuldig besluitvormingsproces inrichten. Allereerst dient een zorgaanbieder
die overweegt het aanbod van acute zorg op een bepaalde plaats te beëindigen dit te
melden aan de IGJ en de NZa. De IGJ verwacht ook nu al van zorgaanbieders dat besluiten
over wijzigingen in het zorgaanbod voldoende worden afgestemd en uitgewerkt, en dat
de samenwerking zo wordt georganiseerd dat goede en veilige zorg mogelijk is en blijft.
Hij moet ook een plan opstellen om de continuïteit van zorg te borgen. Uiteraard moeten
afspraken gemaakt worden met zorgverzekeraars. Andere zorgaanbieders voor wie een
eventuele sluiting gevolgen kan hebben, waaronder zeker ook de Regionale Ambulancevoorziening,
gemeenten en inwoners dienen betrokken te worden in het afwegingsproces. Die andere
partijen moeten niet alleen maar worden geïnformeerd, zij moeten de kans krijgen bezwaren
te uiten en suggesties te doen. De zorgaanbieder moet deze meewegen in zijn besluitvorming
en kunnen uitleggen wat hij met die punten heeft gedaan. Ik heb de koepels van de
ziekenhuizen, de huisartsenposten en de ggz-crisisdiensten in een brief gevraagd om
de leden te vragen op zorgvuldige wijze besluiten te nemen. Ook in overleggen die
ik voer met zorgaanbieders die sluitingsplannen hebben benadruk ik het belang van
het betrekken van maatschappelijke partners, waaronder ook het regionaal overleg acute
zorgketen, bij de besluitvorming.

Vraag 6

Kunt u aangegeven welke overleggen er hebben plaatsgevonden tussen de directie van
het Haaglanden Medisch Centrum (HMC) en de directie van het LUMC over de wijzigingen
als gevolg van de voorgenomen sluiting van de spoedeisende hulp in Bronovo?

Antwoord 6

Het LUMC heeft mij laten weten dat in het bestuurlijk overleg tussen de raad van bestuur
van het LUMC en de raad van bestuur van het HMC op 21 januari jl. is gesproken over
het voornemen van het HMC om in het kader van de herstructurering van het HMC de locatie
Bronovo om te vormen tot een «weekziekenhuis». Daarbij heeft het HMC het proces geschetst
om tot besluitvorming te komen. Het LUMC heeft gevraagd goed geïnformeerd te worden
tijdens dit traject, o.a. vanwege het belang voor de acute zorg/SEH-LUMC. HMC heeft
dit toegezegd. Verder heeft de raad van bestuur van het LUMC mij laten weten dat naast
het bestuurlijk overleg tussen beide ziekenhuizen, er op diverse momenten contacten
zijn geweest van LUMC bestuurders met HMC alsook met collega instellingen in de regio
en de gemeente Den Haag waar zij de potentiele effecten van de wijziging in het acute
zorg aanbod te berde hebben gebracht. Daarnaast is dit onderwerp besproken in het
ROAZ.

Vraag 7

Kunt u tevens aangeven welke overleggen er met u hebben plaatsgevonden over de toekomstige
inrichting van de acute zorg in de regio Leiden/DenHaag?

Antwoord 7

Ik heb overleg gehad met de voorzitter van de raad van bestuur van het Haaglanden
Medisch Centrum op 9 januari jl. en 23 mei. In het eerste overleg heb ik benadrukt
dat HMC voor definitieve besluitvorming ervoor moet zorgen dat alle belanghebbenden
(omwonenden, gemeenten, andere zorgverleners, toezichthouders) betrokken zijn geweest
en hun ideeën, suggesties en zorgen mee zijn genomen. Daarnaast heb ik ook benadrukt
dat er duidelijke afspraken moeten zijn gemaakt met verloskundigen, de ambulancedienst,
huisartsen, en het ROAZ over de continuïteit van zorg (weet iedereen precies welke
zorg waar heen gaat, is er voldoende capaciteit, etc.). In het tweede gesprek is gesproken
over de wijze waarop daaraan invulling is gegeven. U bent hierover geïnformeerd bij
brief van 14 januari (Kamerstukken Kamerstuk 31 016, nr. 185), bij brief van 28 januari 2019 (Kamerstuk 31 016, nr. 190) en brief van 25 juni jl. (Kamerstuk 31 016, nr. 236).

Toelichting:

Deze vragen dienen ter aanvulling op eerdere vragen terzake van van het lid Ploumen
(PvdA), ingezonden 19 juni 2019 (Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2018–2019, nr.
3328) en van het lid Van Gerven (SP), ingezonden 20 juni 2019 (Aanhangsel Handelingen,
vergaderjaar 2018–2019, nr. 3329).