Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Ploumen over de mogelijkheid om gentherapie toegankelijk en betaalbaar te houden voor wie dat nodig heeft

Antwoord van Minister Bruins (Medische Zorg) (ontvangen 20 februari 2019).

Vraag 1

Bent u op de hoogte van het artikel waarin de mogelijkheid genoemd dure gentherapie
in termijnen te betalen en op deze manier toegankelijk te maken voor wie deze therapie
nodig heeft?1

Antwoord 1

Ja, ik ben op de hoogte van dit artikel.

Vraag 2

Bent u het eens met de stelling dat de feiten hoe lang een patiënt na genezing baat
heeft bij het medicijn en hoe zijn of haar kwaliteit van leven is, meegewogen zouden
moeten worden in het bepalen van een redelijke prijs voor deze geneesmiddelen? Zo
nee waarom niet?

Antwoord 2

Het is aan het Zorginstituut Nederland om een afweging te maken tussen de kosten en
baten van een geneesmiddel. Vervolgens adviseert zij mij hierover.

De beoordeling is onder andere gebaseerd op de effectiviteit en de kosteneffectiviteit
van een behandeling. Kwaliteit van leven en overlevingswinst van de behandeling zijn
een standaard onderdeel hiervan. Indien het Zorginstituut Nederland mij adviseert
te onderhandelen over de prijs van een geneesmiddel wordt haar oordeel ten aanzien
van de genoemde aspecten dan ook meegewogen.

Het Zorginstituut Nederland beoordeelt niet alle geneesmiddelen. Alleen GVS-geneesmiddelen
en intramurale geneesmiddelen die aan de sluiscriteria voldoen worden beoordeeld alvorens
deze therapieën tot het verzekerde pakket worden toegelaten.

Vraag 3

Bent u van mening dat een eenmalige lage prijs beter is voor het betaalbaar en beschikbaar
houden van dure geneesmiddelen dan een prijs die gebaseerd is op de effectiviteit
van het middel, zoals de vijfjaarsoverleving en de kwaliteit van leven? Zo ja waarom?
Zo nee, waarom maakt u (eenmalige) prijsafspraken, zoals voor Kymriah?

Antwoord 3

Kymriah wordt al vergoed voor de behandeling van acute lymfatische leukemie. Voor
deze indicatie is Kymriah wel beoordeeld door het Zorginstituut Nederland maar zijn
er geen prijsafspraken gemaakt. Eind december 2018 heb ik de Kamer hierover geïnformeerd
(Kamerstuk 29 477, nr. 535).

Voor een andere indicatie, te weten diffuus grootcellig B-cellymfoom (DLBCL), is Kymriah
in de sluis geplaatst en wordt het beoordeeld door het Zorginstituut. Deze beoordeling
is nog niet afgerond. Indien het Zorginstituut Nederland adviseert prijsafspraken
te maken zal ik onderhandelen met de leverancier over de prijs. Om te komen tot een
aanvaardbare prijs betrek ik het advies van het Zorginstituut over de effectiviteit
en de doelmatigheid van Kymriah.

Vraag 4

Wat is uw mening ten aanzien van het genoemde alternatief, waarbij deze gentherapie
– geneesmiddelen in vijf jaar, in vijf gelijke termijnen worden afbetaald en waarbij
betaald wordt zo lang de patiënt in leven is, een bepaalde kwaliteit van leven heeft
en de ziekte nog afwezig is?

Antwoord 4

Ik merk op dat er een verschil bestaat tussen chronische, levenslange behandelingen
en eenmalige behandelingen waarbij er na een enkele toediening mogelijke genezing
is, bijvoorbeeld gentherapieën.

Vanwege dit verschil zal er mogelijk, voor gentherapieën naar alternatieve betalingsopties
moeten worden gekeken. De door u genoemde optie is er hier één van, waarbij er sprake
is van een gespreide betaling over termijnen op voorwaarde dat een bepaalde gezondheidstoestand
voortduurt. Ik vind dit een interessante gedachte, maar heb nog geen algemeen standpunt
over een uiteindelijke betalingsvorm van deze gentherapieën. Ik ben bereid om hier
verder naar te kijken indien er zich een casus voordoet waarbij dit mogelijk is. Na
een advies van het Zorginstituut Nederland waarbij zij mij adviseert te onderhandelen
over een dergelijke gentherapie zal ik ook een afweging maken ten aanzien van dit
soort betalingsconstructies.

Vraag 5

Wat zal een dergelijk systeem volgens u voor gevolgen hebben voor respectievelijk
de prijs/ kwaliteit verhouding van een geneesmiddel, voor de kosten van de behandeling
voor een zorgverzekeraar (en daarmee voor de premie) en voor de prikkel voor de fabrikant
een middel pas tegen de zeer hoge prijs op de markt te brengen wanneer de kans dat
de gehele betaling van vijf termijnen aannemelijk is?

Antwoord 5

Op dit moment beraad ik mij – in het kader van de financiële arrangementen die het
Ministerie van VWS afsluit met fabrikanten – nog op de uitvoeringsaspecten en effecten
van een dergelijk systeem.

Vraag 6

Bent u bereid het genoemde alternatief serieus te bekijken, voor enkele dure geneesmiddelen
te (laten) berekenen wat het verschil in kosten is tussen de gemaakte prijsafspraak
en de optie waarin gekozen zou zijn voor betaling in vijf termijnen? Zo nee, waarom
niet? Zo ja, wanneer kunt u over de uitkomsten hiervan aan de Kamer berichten?

Antwoord 6

Op dit moment zijn er nog geen afspraken gemaakt die zich lenen voor een dergelijke
vergelijking. Ik kan ook nog niet voorzien wat de afspraken voor de gentherapieën
gaan zijn aangezien ik nog geen advies heb ontvangen van het Zorginstituut. Wel zal
ik, zoals gezegd, een dergelijk alternatief model overwegen bij het vormgeven van
een financieel arrangement voor een gentherapie.