Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Peters over wachtlijsten bij de jeugdbescherming

Antwoord van Minister Dekker (Rechtsbescherming) (ontvangen 30 januari 2019). Zie
ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2018–2019, nr. 1015.

Vraag 1

Heeft u kennisgenomen van het nieuws dat er inmiddels ongeveer 3.000 kinderen op de
wachtlijst staan bij de Raad voor de Kinderbescherming, waardoor kinderen gemiddeld
een maand moeten wachten voordat ze geholpen worden?1

Antwoord 1

Ja, de lengte van de wachtlijsten bij de Raad voor de Kinderbescherming is mij bekend.

Vraag 2

Deelt u de mening dat de wachttijden fors terug gebracht moeten worden zodat de veiligheid
van deze kwetsbare kinderen zo snel mogelijk geborgd kan worden?

Antwoord 2

De huidige wachtlijsten en -tijden bij de Raad voor de Kinderbescherming vind ik zorgelijk
en hebben mijn volle aandacht. Om de veiligheid van deze kwetsbare kinderen te borgen
moet de Raad voor de Kinderbescherming de wachttijden fors terugbrengen. De Raad voor
de Kinderbescherming heeft hiertoe, op verzoek van de Inspectie Justitie en Veiligheid
en de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd, in de zomer van 2018 een concreet plan van
aanpak opgesteld, «Versnellen naar 2020/Aanpak tijdig kinderen beschermen». De Raad
voor de Kinderbescherming voert dit plan inmiddels uit. Zowel de Inspecties als ik
houden de voortgang van dit plan nauwlettend in de gaten.

Vraag 3

Wat zijn volgens u de oorzaken van de lange wachtlijsten?

Antwoord 3

Uit de analyse die de Raad voor de Kinderbescherming heeft opgesteld naar de oorzaken
van de lange wachtlijsten en -tijden, komt een aantal knelpunten naar voren dat bijdraagt
aan het ontstaan van wachtlijsten.

Ten eerste is het voor alle instellingen in de jeugdbeschermingsketen, waaronder ook
de Raad voor de Kinderbescherming, momenteel moeilijk om tijdig geschikt personeel
te werven, op te leiden en te behouden. Daarnaast heeft de Raad voor de Kinderbescherming
na de decentralisatie een consultrol opgepakt in de regio’s, die verder strekt dan
zijn wettelijke taken, zoals het geven van voorlichting over jeugdbescherming aan
de wijkteams en het overdragen van kennis aan professionals over toeleiding naar het
gedwongen kader. De inzet op deze taken is mede debet aan het onvoldoende beschikbaar
hebben van onderzoekscapaciteit. Dit heeft in meerdere regio’s geleid tot de achterstand
in de uitvoering van de wettelijke taken van de Raad voor de Kinderbescherming.

Parallel aan de decentralisatie van de jeugdzorg vindt een interne reorganisatie plaats
bij de Raad voor de Kinderbescherming om goed aangesloten te zijn bij de verschillende
jeugdhulpregio’s. Ook dat proces is mede debet aan het oplopen van de wachttijden.

Vraag 4

Kunt u de Kamer te zijner tijd informeren over het onderzoek dat de Inspectie Gezondheidszorg
en Jeugd (IGJ) uitvoert waarbij gekeken wordt hoe regionale teams van de Raad voor
de Kinderbescherming veiligheidsrisico’s inschatten van kinderen die op de wachtlijst
staan, en hoe daarmee wordt omgegaan?

Antwoord 4

Het onderzoek is uitgevoerd door de Inspectie Justitie en Veiligheid en de Inspectie
Gezondheidszorg en Jeugd (hierna: inspecties) gezamenlijk en is inmiddels afgerond.
De rapportage zal ik in het eerste kwartaal van 2019, vergezeld van een beleidsreactie
aan uw Kamer worden aangeboden.

Vraag 5

Klopt het dat er een tekort aan personeel in de jeugdbescherming is? Zo ja, wat zijn
daarvan volgens u de oorzaken?

Antwoord 5

Op dit moment heeft de Raad voor de Kinderbescherming voldoende personeel, maar zijn
nieuwe medewerkers nog niet volledig productief omdat zij nog ingewerkt worden. De
arbeidsmarkt is bovendien krap en de verwachting is dat deze krapper wordt. Hoewel
het verloop van personeel bij de Raad voor de Kinderbescherming met 11% minder hoog
is dan in de brede jeugdhulp (14%), blijft het moeilijk om tijdig geschikt personeel
te werven, op te leiden en te behouden. De Raad voor de Kinderbescherming gaat, als
onderdeel van de aanpak van de wachtlijsten, extra investeren om medewerkers langer
te binden om zo minder afhankelijkheid te creëren van een krapper wordende arbeidsmarkt.
Hierbij zal in het bijzonder aandacht uitgaan naar het wervings- en selectieproces,
het inwerk- en opleidingsprogramma van de medewerkers en het nemen van verschillende
initiatieven op de arbeidsmarkt. Daarnaast zal de Raad voor de Kinderbescherming deelnemen
aan het verbeterprogramma dat wordt gestart naar aanleiding van de resultaten van
de verkenning arbeidsmarkt jeugdsector.2

Vraag 6

Is er sprake van uitstroom van personeel van de jeugdbescherming naar Veilig Thuis?

Antwoord 6

Er wordt niet geregistreerd naar welke organisaties medewerkers van de Raad voor de
Kinderbescherming uitstromen.

Vraag 7

Welke acties onderneemt u om de oorzaken van de wachtlijsten bij de jeugdbescherming
terug te dringen naar een aanvaardbaar niveau?

Antwoord 7

Zoals in antwoord op vraag 2 gemeld, voert de Raad voor de Kinderbescherming momenteel
de aanpak «Versnellen naar 2020/Aanpak tijdig kinderen beschermen» uit. Doel is ervoor
te zorgen dat de wachtlijsten per 1 januari 2020 zijn teruggedrongen naar een gemiddelde
wachttijd van 10 dagen en er in totaal niet meer dan 750 wachtenden zijn. Bovendien
dient er aandacht te zijn voor kinderen die nú wachten bij de Raad voor de Kinderbescherming.

Met een monitoringsprogramma worden de ontwikkelingen nauwgezet door mij gevolgd.
Daarnaast monitoren ook de inspecties de ontwikkelingen en hebben zij hun toezicht
op de aanpak van de wachttijden de afgelopen periode geïntensiveerd.