Brief Nationale ombudsman : Aanbieding van het jaarverslag van de Nationale ombudsman, de Kinderombudsman en de Veteranenombudsman over 2025
36 929 Nationale ombudsman 2025
Nr. 1
BRIEF VAN DE NATIONALE OMBUDSMAN, DE KINDEROMBUDSMAN EN DE VETERANENOMBUDSMAN OVER 2025
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal,
Den Haag, 21 mei 2026
Hierbij ontvangt u – mede namens Margrite Kalverboer en Linda Molenaar – het jaarverslag
over 2025 van de Nationale ombudsman, de Kinderombudsman en de Veteranenombudsman.
De Nationale ombudsman, de Kinderombudsman en de Veteranenombudsman zijn er om burgers,
kinderen en veteranen op weg te helpen als het misgaat tussen hen en de overheid.
En om overheden en andere instanties uit te dagen het perspectief van burgers te borgen
in alles wat ze doen en te zorgen dat kinderrechten worden nageleefd.
In 2025 zagen wij dat de relatie tussen burger en overheid onder druk stond. Als de
overheid en de burgers geen direct contact (meer) hebben, ontstaan afstand, wantrouwen
en onbegrip. Een behoorlijke overheid doet wat nodig is én vertelt daarbij het eerlijke
verhaal. Dat betekent het lastige gesprek niet uit de weg gaan, maar in contact blijven
met de burgers die door je besluiten worden geraakt.
In ons ombudswerk werken we vanuit vier kernwaarden: goed contact met burgers, doen
wat nodig is, werken voor álle burgers en eerlijk handelen. Deze waarden vormen een
praktisch kompas voor een overheid die het goede wil doen. Behoorlijk handelen is
geen abstract ideaal, maar een dagelijkse opdracht. Aan de telefoon, aan de balie,
bij het maken van beleid en bij ingrijpende politieke keuzes.
Dat dit nodig is, blijkt uit de 25.000 klachten en signalen die wij het afgelopen
jaar ontvingen. Waar het misgaat tussen burger en overheid, trekken wij aan de bel.
Zodat de overheid kan leren en verbeteren. Want de overheid hoort burgers, veteranen
en kinderen behoorlijk te behandelen.
Hoewel er de afgelopen jaren steeds meer aandacht is voor kinderrechten, moet er bij
het maken van nieuwe wetten en beleid veel meer oog zijn voor de rechten van kinderen.
Bij alle beslissingen moet het belang van kinderen en jongeren voorop staan, en moeten
ze gelijk worden behandeld. Hun mening telt.
In dit jaarverslag blijven wij pleiten voor een behoorlijke overheid die doet wat
nodig is. Die werkt voor alle burgers en niet afwacht maar vooruitkijkt. Een overheid
die mensen niet laat verdwalen in een lokettenjungle, maar de aanwezige informatie
benut om mensen actief te bereiken en te helpen.
Om een proactieve overheid te realiseren zijn doorbraken nodig. Daarom publiceert
de Nationale ombudsman, tegelijk met dit jaarverslag, de Ombudsvisie proactieve overheid.
Hierin stellen wij dat proactieve dienstverlening de norm is. De overheid kent voorzieningen
waar mogelijk automatisch toe, beperkt administratieve lasten, werkt transparant en
biedt zekerheid via het principe «toegekend is toegekend», met passende waarborgen
voor privacy. Dit toekomstbeeld is haalbaar door te leren van goede voorbeelden en
regie te nemen.
Met vriendelijke groet,
Nationale ombudsman,
Reinier van Zutphen
Ondertekenaars
R.F.B. van Zutphen, Nationale ombudsman
Gerelateerde documenten
Hier vindt u documenten die gerelateerd zijn aan bovenstaand Kamerstuk.
Overzicht verzoeken commissie-regeling van werkzaamheden
Overzicht verzoeken commissie-regeling van werkzaamheden vaste commissie VWS d.d. 27 mei 2026
Brief regering
Toezending uitkomsten LGO-EU Forum
Brief regering
BZK rapportage lopende EU-wetgevingsonderhandelingen en voortgangsrapportage onderhandelingen Europese Kiesakte Q1 2026
Motie
21501-32-1797 Motie van de leden Van der Plas en Flach over zich hard maken voor meer ruimte om dierlijke mest te gebruiken in plaats van kunstmest - Landbouw- en Visserijraad
Motie
21501-32-1801 Motie van het lid Kostić over alsnog met een concreet tijdpad komen voor de uitfasering van azoolfungiciden - Landbouw- en Visserijraad
Motie
21501-32-1800 Motie van het lid Kostić over een einde aan Europese subsidies voor de stierenvechtsector - Landbouw- en Visserijraad
Motie
21501-32-1805 Motie van het lid Ten Hove over pleiten voor een tijdelijke crisisderogatie binnen de Nitraatrichtlijn waarbij lidstaten bij hoge kunstmestprijzen meer ruimte krijgen om dierlijke mest toe te passen - Landbouw- en Visserijraad
Motie
21501-32-1804 Motie van het lid Chris Jansen over bij de Duitse federale overheid en in EU-verband aandringen op het stapsgewijs verminderen van de lozing van PFAS - Landbouw- en Visserijraad
Motie
21501-32-1803 Motie van het lid Chris Jansen over onderzoek naar een beter evenwicht tussen de waterkwaliteitsnormen op de visstand en de visserijsector - Landbouw- en Visserijraad
Motie
21501-32-1798 Motie van het lid Van der Plas over onderzoeken hoe voor de visserij en aquacultuur een passend beloningssysteem voor ecosysteemdiensten kan worden ontwikkeld - Landbouw- en Visserijraad
Motie
21501-32-1802 Motie van het lid Chris Jansen over een doortastendere aanpak tegen Chinese antidumpingtarieven op Europees varkensvlees - Landbouw- en Visserijraad
Motie
21501-32-1799 Motie van het lid Van der Plas over vervolgonderzoek naar kansrijke alternatieven voor netbescherming - Landbouw- en Visserijraad
Motie
21501-32-1808 Motie van het lid Lohman c.s. over de mogelijkheden die de Europese Commissie wil bieden voor digestaat zo snel mogelijk in Nederland implementeren - Landbouw- en Visserijraad
Motie
21501-32-1807 Motie van de leden Flach en Van der Plas over bij de behandeling van het Actieplan meststoffen inzetten op meer ruimte voor aanwending van onbewerkte dierlijke mest - Landbouw- en Visserijraad
Motie
21501-32-1806 Motie van het lid Boomsma over een inventarisatie en overzicht van natuurgebieden waar het zorgvuldig toevoegen van calcium, kalium en/of magnesium het meest kan bijdragen aan bodem- en natuurherstel - Landbouw- en Visserijraad
Brief commissie aan bewindspersoon
Aan staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat - Verzoek om de monitoringsbrieven zero-emissiezones voortaan per kwartaal aan de Kamer te doen toekomen
Brief commissie aan bewindspersoon
Aan de staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat - Verzoek om reactie op CE Delft-rapport Chain of custody-systemen voor bio-LNG, alsmede om een brief inzake Uitvoeringsverordening EU 2022/996 van de Europese Commissie
Antwoord schriftelijke vragen
Antwoord op vervolgvragen van het lid Ouwehand over het niet ingaan op de eerder gestelde vragen over de politieke consequenties van de extreemrechtse geweldsfantasie van Gidi Markuszower
Motie
21501-02-3404 Motie van het lid Dobbe c.s. over zich blijvend inspannen voor een wapenembargo voor heel Soedan - Raad Algemene Zaken en Raad Buitenlandse Zaken
Motie
21501-02-3403 Motie van het lid Dobbe over een algeheel wapenembargo tegen Israël instellen - Raad Algemene Zaken en Raad Buitenlandse Zaken
Motie
21501-02-3406 Motie van het lid Ceder over de Europese Commissie verzoeken om verbetering van de mensenrechtensituatie in West-Papoea bespreekbaar te maken - Raad Algemene Zaken en Raad Buitenlandse Zaken
Motie
21501-02-3405 Motie van het lid Ceder over de Europese Commissie verzoeken om verbetering van de mensenrechtensituatie op de Molukken bespreekbaar te maken - Raad Algemene Zaken en Raad Buitenlandse Zaken
Brief regering
Mediaberichtgeving over vermeende ontplooide activiteiten tot aanhouding van de voortvluchtige verdachte Jos Leijdekkers
Brief regering
Geannoteerde Agenda formele Telecomraad van 9 juni 2026
Motie
21501-02-3407 Motie van het lid Verkuijlen c.s. over pleiten voor sancties die de Europese export van aluinaarde naar Rusland aan banden leggen - Raad Algemene Zaken en Raad Buitenlandse Zaken
Motie
21501-02-3408 Motie van het lid Van Baarle over pleiten voor opname van geheel Xinjiang als formele hoog-risicoregio onder de Europese anti-dwangarbeidverordening - Raad Algemene Zaken en Raad Buitenlandse Zaken
Motie
21501-02-3409 Motie van het lid Van Baarle over tijdens de handelsmissie naar China expliciet aandacht vragen voor de mensenrechten van de Oeigoeren - Raad Algemene Zaken en Raad Buitenlandse Zaken
Motie
21501-02-3410 Motie van het lid Van Baarle over de anti-dwangarbeidverordening nationaal zo streng en doelgericht mogelijk implementeren om dwangarbeid door Oeigoeren tegen te gaan - Raad Algemene Zaken en Raad Buitenlandse Zaken
Motie
21501-02-3411 Motie van het lid Van Baarle over expliciet pleiten voor opschorting van het handelsdeel van het EU-Israël Associatieakkoord - Raad Algemene Zaken en Raad Buitenlandse Zaken
Motie
21501-02-3412 Motie van het lid Van Baarle over tijdens komende Raden pleiten voor EU-sancties tegen Ben-Gvir - Raad Algemene Zaken en Raad Buitenlandse Zaken
Motie
21501-02-3413 Motie van de leden Lohman en Verkuijlen over voedselgrondstoffen expliciet meenemen in het beleid rond het afbouwen van risicovolle strategische afhankelijkheden - Raad Algemene Zaken en Raad Buitenlandse Zaken
Motie
21501-02-3414 Motie van de leden Kröger en Dobbe over in kaart brengen waar kwetsbaarheden zitten voor Nederland en haar handelspartners als gevolg van verdragen met ISDS of ICS - Raad Algemene Zaken en Raad Buitenlandse Zaken
Motie
21501-02-3415 Motie van de leden Hoogeveen en Verkuijlen over zich inzetten voor een spoedige afronding van de besluitvorming over de Turnberry-deal - Raad Algemene Zaken en Raad Buitenlandse Zaken
Motie
21501-02-3416 Motie van het lid Hoogeveen over inzetten op de-escalatie van de handelsspanningen met China - Raad Algemene Zaken en Raad Buitenlandse Zaken
Mededeling (uitstel antwoord)
Uitstel beantwoording lid Van den Berg over de feitelijke veiligheidsrisico’s, juridische reikwijdte en afhankelijkheden rond DigiD, Solvinity en Kyndryl
Mededeling (uitstel antwoord)
Uitstel beantwoording vragen van het lid De Kort over de Dag van de Geleidehond
Antwoord schriftelijke vragen
Antwoord op op de vragen van het lid Zwinkels over het artikel 'Ook Grieken overstag, regering wil verbod op sociale media voor kinderen'
Amendement
35501-30 Amendement van het lid Ellian over oprekken van de maximale insluitingstermijn in het verblijfsregime naar 15 uur - Wijziging van de Wet terugkeer en vreemdelingenbewaring en enige andere wetten met het oog op het handhaven van de mogelijkheden om maatregelen te nemen ten aanzien van overlastgevende vreemdelingen, het verruimen van de mogelijkheden tot ongewenstverklaring en het verhogen van het strafmaximum van artikel 197 van het Wetboek van Strafrecht (novelle Wet terugkeer en vreemdelingenbewaring)
Brief commissie aan bewindspersoon
Aan de minister van Infrastructuur en Waterstaat - Verzoek om aanwezigheid bij commissiedebat Externe veiligheid op woensdag 10 juni 2026
Brief commissie
22112-4350 Openbaarmaking van het verslag van de EU-rapporteurs over de Omnibus AI en de Omnibus Digitaal - Nieuwe Commissievoorstellen en initiatieven van de lidstaten van de Europese Unie
Verslag (initiatief)wetsvoorstel (nader)
36916-5 Verslag - Wijziging van de Tabaks- en rookwarenwet in verband met een verkoopverbod voor tabaksproducten en aanverwante producten in andere verkooppunten dan speciaalzaken
Amendement
35501-31 Amendement van het lid Van der Plas over waarborgen van de veiligheid van het personeel en van personen die in een instelling verblijven als een vreemdeling in het beheersregime wordt geplaatst - Wijziging van de Wet terugkeer en vreemdelingenbewaring en enige andere wetten met het oog op het handhaven van de mogelijkheden om maatregelen te nemen ten aanzien van overlastgevende vreemdelingen, het verruimen van de mogelijkheden tot ongewenstverklaring en het verhogen van het strafmaximum van artikel 197 van het Wetboek van Strafrecht (novelle Wet terugkeer en vreemdelingenbewaring)
Brief commissie aan bewindspersoon
Aan minister OCW afschrift vragen over aanbieding wetgevingsbrief 2026 van het CvdM
Verslag van een schriftelijk overleg
Verslag van een schriftelijk overleg over het Fiche: Mededeling EU strategie Maatschappelijke Organisaties (Kamerstuk 22112-4248)
Verslag van een schriftelijk overleg
Verslag van een schriftelijk overleg over fiche: Mededeling European Democracy Shield (Kamerstuk 22112-4247)
Brief commissie aan bewindspersoon
Aan de minister van Infrastructuur en Waterstaat - Verzoek om reactie op commentaar Natuur&Milieu Gelderland t.b.v. CD Luchtvaart
Brief commissie aan bewindspersoon
Aan de minister van Infrastructuur en Waterstaat - Verzoek om reactie op zienswijze PUSH op ontwerp Luchthavenverkeerbesluit Schiphol (LVB)
Brief regering
Actiedoel 18 en rapportage van het ‘Global Biodiversity Framework’
Brief commissie aan bewindspersoon
Aan de staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat - Verzoek om afschrift antwoord aan ATR m.b.t. aanwijzing geactualiseerde PGS-25 en PGS-29 in Omgevingsregeling
Brief commissie
36615-15 Jaarverslag van de commissie voor de Verzoekschriften en de Burgerinitiatieven betreffende de werkzaamheden in het vergaderjaar 2025 - Verslagen van de commissie voor de Verzoekschriften en de Burgerinitiatieven
Brief commissie aan bewindspersoon
Aan de minister van Infrastructuur en Waterstaat - Verzoek om reactie op Samenwerkende Actiegroepen Tegen Laagvliegen (SATL) m.b.t. Lelystad Airport
Brief commissie aan bewindspersoon
Aan de minister van Infrastructuur en Waterstaat - Verzoek om reactie op petitie 'Betrouwbare Toegang Nederlandse Vaarwegen' door de Koninklijk Nederlands Watersportverbond (KNWV)
Brief commissie aan bewindspersoon
Aan bewindspersoon - reactie vragen advies Onderwijsraad 'Onderwijs in Caribisch Nederland'
Brief commissie aan bewindspersoon
Aan de minister van Infrastructuur en Waterstaat - Verzoek om reactie op Stichting Club Direct Omwonenden Lelystad Airport (CDO)