Brief regering : Voortgang Herstel Groningen

Nr. 1346
BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN BINNENLANDSE ZAKEN EN KONINKRIJKSRELATIES

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 5 december 2025

In de nacht van 13 op 14 november jl. vond een zware aardbeving plaats in het Groningse
Zeerijp. Het laat opnieuw zien hoe ingrijpend de situatie in Groningen nog altijd
is. Ik leef mee met alle inwoners, voor wie de nieuwe beving ook mentaal opnieuw een
klap zal zijn. De beving maakt ook duidelijk hoe essentieel het is dat we blijven
werken aan het afhandelen van schade, het versterken van woningen en het terugwinnen
van vertrouwen in de overheid.

Met het oog op het commissiedebat van 11 december a.s., informeer ik u graag over
de specifieke onderdelen op het gebied van schadeherstel en versterken en over de
invulling van diverse moties en toezeggingen. Ik heb uw Kamer recent geïnformeerd
over de Agenda voor Herstel en het bewonerstevredenheidsonderzoek van de Nationaal
Coördinator Groningen (NCG).1 Op 19 september jl. heb ik u geïnformeerd over de voortgang van procedures en geschillen
met de NAM.2 Met deze brief ga ik in op de volgende onderwerpen:

Versterken

• Batch 1588: Ik informeer u over de voortgang van het meldpunt eigen kosten versterking. Daarnaast
informeer ik u over de gesprekken om de verschillen tussen bewoners uit batch 1588
en de Zandplatenbuurt-Zuid en de reguliere versterking onder NCG te verkleinen. Dit
doe ik door vergoedingen en regelingen waar nu niks voor is vastgelegd, ook open te
stellen voor deze bewoners.

• Aandacht voor casuïstiek: ik geef aan hoe ik extra aandacht wil geven aan complexe en langlopende gevallen
in de versterkingsopgave.

• Aanpassing in de timing van diepteanalyses en de aanbieding van het jaarplan van NCG: ik informeer uw Kamer wanneer ik jaarlijks de geactualiseerde diepteanalyse met u
deel. Daarnaast zend ik het jaarplan van NCG voor 2026 aan uw Kamer.

• Koste-wat-kost: ik ga kort in op de motie van Bushoff en Beckerman met het verzoek om de inhoud
van de maatregelen leidend te maken en pas daarna het budget te bepalen.3

• Voortgang vergoeding voor eigen tijd en uitbetaling van € 750 aan huurders: u wordt geïnformeerd over de voortgang van de uitbetaling van de compensatie aan
bewoners voor eigen tijd en het lange wachten (maatregel 16)4. Daarnaast wordt ook een update gegeven over de uitbetaling van € 750 voor huurders
die hier recht op hebben (maatregel 30)5.

Schadeherstel

• Update schadeherstel: uw Kamer wordt geïnformeerd over de voortgang van de schadeafhandeling door het
IMG. Dit beslaat onderwerpen zoals daadwerkelijk herstel, forfaitaire regelingen en
het IMG-dashboard.

• Update oude NAM-schades: ik informeer u over de oude NAM-schades en de afspraken die ik heb gemaakt met de
NAM over de afwikkeling van deze oude schades.

• Duurzaam herstel: ik breng u op de hoogte over de voortgang van de regeling Duurzaam Herstel. Ik verwacht
begin volgend jaar u nader te informeren over hoe de regeling verder wordt vormgegeven.

• Indirecte effecten van diepe bodemdaling: uw Kamer wordt geïnformeerd over het aanvullende onderzoek wat gedaan is naar de
indirecte effecten van diepe bodemdaling door het ingenieursbureau DaeD.

• Ingang regelingen (rechts)bijstand: in verband met het amendement van de leden Beckerman en Bushoff informeer ik u dat
er een wijziging wordt aangebracht in de Regeling Tijdelijke wet Groningen en de Subsidieregeling
rechtsbijstand en aanverwante kosten Tijdelijke wet Groningen van de Raad voor Rechtsbijstand.

• Oplossing verschillen fysieke schades in Drieborg: uw Kamer wordt geïnformeerd over de unieke omstandigheden bij de schadeproblematiek
in het dorp Drieborg.

Versterken

Voortgang versterking Batch 1588

Naar aanleiding van de moties-Beckerman/Nijboer6, heeft NCG in oktober 2023 een meldpunt ingericht waar bewoners zich konden melden
wanneer zij zelf kosten hadden gemaakt voor noodzakelijke versterkingsmaatregelen.
Er zijn ook bewoners die deel uitmaken van de batch 1588 en zich gemeld hebben bij
dit meldpunt. Deze meldingen heeft NCG samen met gemeenten onderzocht. Daarbij is
nagegaan of deze bewoners met het eerder ontvangen budget een functioneel vergelijkbare
woning hebben kunnen kopen en/of realiseren. Inmiddels hebben alle bewoners duidelijkheid
gekregen over hun melding. Op basis van de uitgevoerde analyses volgt echter ook dat
bij 57 van de 88 meldingen geen vergoeding is toegekend. Deze bewoners hebben voldoende
budget ontvangen om – op basis van de toen geldende kaders – een functioneel vergelijkbare
woning (in termen van typologie, gebruiksoppervlakte, afwerkingsniveau en functionaliteit)
te herbouwen en komen daarom niet in aanmerking voor een aanvullende vergoeding vanuit
het meldpunt. Eénentwintig bewoners zijn hiertegen in bezwaar gegaan. Deze bezwaren
worden zorgvuldig behandeld, met oog voor de specifieke situatie van elke bewoner.
Uit de analyses is ook gekomen dat verhuis- en inrichtingskosten zijn gestegen, zoals
de kosten voor een keuken of badkamer. Daarom heb ik in de Voorjaarsnota 2025 extra
middelen beschikbaar gesteld voor indexatie van deze kosten. Mogelijk kan het indexeren
van deze verhuis- en inrichtingskosten ook uitkomst bieden voor deze bewoners.

Daarnaast heb ik in het debat van 2 juli jl. toegezegd uw Kamer te informeren over
de gesprekken die de afgelopen tijd zijn gevoerd met gemeenten en NCG over het oplossen
van nieuwe, onaanvaardbare verschillen. Deze verschillen zijn ontstaan doordat bewoners
uit batch 1588 en de Zandplatenbuurt-Zuid in Delfzijl uitgesloten waren van verschillende
regelingen en/of vergoedingen die wel gelden voor bewoners in de reguliere versterkingsopgave.
In deze gesprekken is duidelijk geworden voor welke regelingen momenteel niets is
vastgelegd voor bewoners uit batch 1588, terwijl dat wel wenselijk is. Dit gaat om
de overlastvergoeding (maatregel 12b), vergoeding eigen tijd en lange wachten (maatregel
16), vergoeding voor fiscale gevolgschade en bijstand. Daarnaast hebben zowel de gemeenten
als NCG aangegeven welke impact de uitvoering zou hebben op zowel de praktische uitvoering
en wat de juridische en wettelijke haalbaarheid ervan is. Op basis hiervan is er inzichtelijk
gemaakt wie welke regeling kan uitvoeren en zijn er uitgangspunten geformuleerd, die
momenteel nader worden uitgewerkt. Bewoners worden in januari 2026 per brief hierover
geïnformeerd.

Aandacht voor casuïstiek

Binnen de zogeheten casuïstiekadressen heb ik specifiek aandacht voor complexe en
langlopende gevallen in de versterkingsopgave7. Ik vind het belangrijk dat er voor deze bewoners een (structurele) oplossing komt.
Bewoners zijn gebaat bij een snelle en bestendige oplossing, maar zijn voor de lange
termijn ook gebaat bij een verbeterd proces. Voor de korte termijn heb ik NCG gevraagd
om de langlopende en complexe zaken in beeld te brengen en deze snel en daadkrachtig
op te lossen. Deze eerste analyse is nu onderhanden en levert NCG een verdiepend inzicht
op. Voor de adressen die uit deze eerste analyse naar voren zijn gekomen verwacht
NCG in het eerste kwartaal van 2026 een besluit te hebben genomen over de oplossingsrichting(en)
en daarover met de bewoner in gesprek te zijn. Per einde van het tweede kwartaal wordt
de analyse van alle lopende casuïstiekadressen verwacht.

Om in de toekomst beter grip te hebben op het ontstaan en oplossen van complexe gevallen,
is NCG gestart met een programmatische aanpak. Ik kies ervoor géén grote systeemwijzigingen
door te voeren, ik wil vooral kijken naar de optimalisering van al bestaande processen,
werkwijzen en beleid.

Aanpassing in de timing van diepteanalyses

Op 10 september 2024 heb ik uw Kamer de eerste diepteanalyse van NCG toegestuurd om
inzicht te geven in het verloop van de versterkingsoperatie.8 Ook heb ik toegezegd om uw Kamer jaarlijks in het eerste kwartaal te informeren over
actualisaties van de diepteanalyse. Op 3 maart 2025 heeft uw Kamer de geactualiseerde
diepteanalyse ontvangen.9 Met ingang van 2026 zal ik de geactualiseerde diepteanalyse jaarlijks in het tweede
kwartaal naar uw Kamer toesturen en vanaf 2027 zal ik de geactualiseerde diepteanalyse
tegelijk met de Staat van Groningen en Noord-Drenthe (SvGND) aanbieden aan uw Kamer.

Door de SvGND en de diepteanalyse tegelijk aan te bieden, geef ik uw Kamer op één
moment een totaalbeeld met de combinatie van een SvGND die terugkijkt en een geactualiseerde
diepteanalyse met de vooruitblik op de resterende jaren van de versterkingsopgave.

Jaarplan NCG 2026

Met het bijgevoegde jaarplan van NCG voor 2026 informeer ik uw Kamer over de uitkomsten
en doelen waar NCG zich het komend jaar op zal richten. De belangrijkste taak van
NCG is en blijft het veilig maken van gebouwen in het aardbevingsgebied, maar zij
kijkt verder dan de veiligheid alleen. De bewoners staan centraal bij de uitvoering
van de versterkingsopgave. Daarom gaat NCG bijvoorbeeld gesprekken met bewoners vastleggen.
De kwaliteit van de uitvoering is bepalend voor het vertrouwen van bewoners en de
mate waarin bewoners zich daadwerkelijk veilig voelen. Daarom heb ik met NCG afgesproken
dat zij op de langere termijn vier overkoepelende uitkomsten realiseert:

1. Bewoners zijn tevreden over de dienstverlening van NCG

2. Bewoners zijn veilig in hun woning

3. Bewoners wonen duurzamer na de versterking

4. Bewoners ervaren één overheid met een gezamenlijke koers

Motie inhoud leidend

Graag ga ik ook nog in op de motie van de leden Bushoff en Beckerman, waarin de regering
wordt verzocht om de inhoud van toekomstig uit te werken maatregelen voor Groningen
en Noord-Drenthe leidend te maken en pas daarna het benodigde budget te bepalen10. Zoals ik ook tijdens het debat aangaf is dit voor mij dagelijkse praktijk.

Vergoeding eigen tijd en lange wachten (maatregel 16 Nij Begun)

De motie Bushoff en Beckerman11 verzoekt de regering de gedupeerden van de gaswinning die lang wachten op de versterking
van hun woning en recht hebben op € 2.500 (Maatregel 16) vóór 1 november te compenseren.
Zoals ik tijdens het debat heb aangegeven bij waardering van de motie en ook uiteen
heb gezet in de Kamerbrief12 is het moment van compensatie afhankelijk van de situatie van de bewoner en de grondslag
voor de vergoeding aan eigenaren van een eigen woning of huurders van een huurwoning.
Daarom is het onmogelijk dat alle bewoners de vergoeding van maatregel 16 hebben ontvangen
vóór 1 november jl. In mijn brief van 19 september jl. heb ik uiteengezet wat op dat
moment de stand van zaken was ten aanzien van het uitkeren van de vergoeding voor
eigen tijd en het lange wachten op een opgeleverde, versterkte woning.

De eigenaren in het reguliere proces – de werkvoorraad van NCG – hebben de vergoeding
ontvangen, of ontvangen die nog bij het versterkingsbesluit of het besluit op norm.
Voor compensatie voor huurders van een sociale huurwoning zijn afspraken gemaakt tussen
NCG en de woningcorporaties. Een deel van de huurders heeft de vergoeding al ontvangen
of zal die binnenkort ontvangen. Een ander deel kan de compensatie pas ontvangen vanaf
het moment dat de regelgeving (Besluit en Regeling Tijdelijke wet Groningen) onder
de Tijdelijke wet Groningen is aangepast. Voor bewoners in Batch 1588 en de Zandplatenbuurt-Zuid
in Delfzijl kan de vergoeding na de nadere uitwerking door gemeenten, NCG en BZK worden
uitgekeerd. Dit zal beide naar verwachting in de eerste helft van 2026 plaatsvinden.

Uitbetaling 750-euro-regeling voor huurders

Op 11 september jl. is de motie Beckerman en Bushoff aangenomen, waarin de regering
wordt verzocht te zorgen dat alle huurders die recht hebben op € 750 compensatie,
deze compensatie in september van dit jaar ontvangen.13 De vergoeding voor huurders die recht hebben op compensatie voor mogelijk achterstallig
onderhoud (maatregel 30) wordt niet direct aan de huurders uitbetaald, maar loopt
via de woningcorporaties. Het geld is half oktober aan de woningcorporaties overgemaakt,
zodat zij dit tijdig kunnen overmaken naar de huurders. Alle huurders zullen voor
het einde van het jaar de € 750 ontvangen hebben. Daarmee geef ik invulling aan deze
motie van de leden Beckerman en Bushoff.

Schadeherstel

Nij Begun is de start geweest van een beweging in de schadeafhandeling. Een beweging
waar wij, het Ministerie van BZK en het Instituut Mijnbouwschade Groningen (IMG) nog
vol in zitten. Vrijwel alle maatregelen uit Nij Begun die zien op de afhandeling van
schades zijn inmiddels geïmplementeerd of worden komend jaar geïmplementeerd. Dit
betekent een verruiming en makkelijkere schadeafhandeling voor bewoners.

De implementatie van alle maatregelen heeft veel gevraagd van het IMG en heeft ook
zijn weerslag op het IMG als organisatie. Tegelijkertijd zorgt de organisatie ervoor
dat gemiddeld meer dan 2.000 aanvragen per week op een zorgvuldige wijze worden verwerkt.
Daarbij geldt dat van elk gesprek met bewoners een gespreksverslag voor zover het
gemaakte afspraken betreft in het dossier wordt opgenomen. Daarnaast is het IMG bezig
met een kanteling van de organisatie; van een regeling-gerichte naar een aanvrager-gerichte
organisatie waarmee de bewoner met zijn schademelding centraal wordt gesteld. Hiervoor
wordt het aanvraagproces voor schadevergoeding anders ingericht; de implementatie
hiervan start in 2026.

In de zomer van 2024 is gestart met de regeling Daadwerkelijk herstel tot 60.000 euro.
Met deze regeling willen we een belangrijk deel van de bronnen van onvrede bij bewoners
over de schadeafhandeling wegnemen en komen tot een eenvoudiger daadwerkelijk herstel
van schade. Bovendien verbeteren we zo de kwaliteit van het woningbestand, het wooncomfort
in straten en wijken, én de leefbaarheid van Groningen en Noord-Drenthe. Dat is de
basis voor verder sociaal en economisch herstel van het aardbevingsgebied.

Hoewel van tevoren was aangegeven dat de start van daadwerkelijk herstel bedoeld was
om te leren en processen te verbeteren, was het toch teleurstellend dat afgelopen
zomer het bericht kwam dat het IMG een groot deel van de circa 2.500 aanvragen voor
daadwerkelijk herstel moest pauzeren. De reden was dat door verloop van de tijd een
groot deel van de schade-opnames inmiddels verouderd was. Om bewoners niet tekort
te doen, moest de werkwijze hierop worden aangepast. Deze nieuwe werkwijze is spoedig
ontwikkeld. In november jl. is het IMG met de nieuwe werkwijze gestart en op dit moment
worden nieuwe schadeopnames gepland en uitgevoerd. Het IMG verwacht halverwege het
jaar 2026 al deze opnames te hebben afgerond en dat bewoners een voorstel hebben ontvangen
voor het daadwerkelijk herstel van hun woning.

Terwijl de regeling verder wordt doorontwikkeld gaat de schadeafhandeling via Daadwerkelijk
herstel door. Inmiddels is aan circa 667 aanvragers een voorstel tot daadwerkelijk
herstel voorgelegd waarvan 463 een definitieve keuze daarvoor hebben gemaakt. Het
IMG rapporteert wekelijks de voortgang van de regeling op zijn dashboard14, waarmee invulling is gegeven aan de motie Holman15.

Uit de eerste groep aanvragers is gebleken dat de afstemming met de bewoner een belangrijk
en gewaardeerd onderdeel is van de regeling. Dit komt doordat de overeenkomst tussen
de aanvrager en het IMG ook gelijk de instructie is voor de aannemer. De wensen van
de bewoner staan daarbij centraal. Het kost tijd om deze wensen goed mee te nemen
in het traject.

De forfaitaire regelingen – als de vaste eenmalige schadevergoeding en de aanvullende
vaste vergoeding – zijn naast dat ze snel en makkelijk zijn voor bewoners, ook belangrijk
voor de uitvoeringskosten en de voortvarendheid van de schadeafhandeling als geheel.
De implementatie van deze regelingen hebben een dempend effect op de uitvoeringskosten
en zorgen voor een snellere afhandeling van aanvragen. De komende tijd breidt het
IMG het aantal forfaitaire regelingen uit met de vaste vergoeding voor herhaalschade
(in 2026).

Update oude NAM zaken

Ik heb uw Kamer op 12 september geïnformeerd16 over de omgang met oude NAM-schades. Daarbij ben ik ingegaan op de mogelijkheden
om zo snel mogelijk tot een oplossing te komen voor gedupeerden die in het dagelijks
leven nog altijd hinder ondervinden door mijnbouwschade. Dit gaat om mijnbouwschade
die tot op heden niet is hersteld of waarvoor gedupeerden geen (volledige) schadevergoeding
hebben ontvangen. Een van de mogelijkheden die ik aankondigde te onderzoeken zag op
bewoners die door uiteenlopende omstandigheden niet aan de voorwaarden kunnen voldoen
die opgenomen zijn in de met de NAM gesloten vaststellingsovereenkomsten. Hierdoor
is de overeengekomen schadevergoeding niet (volledig) uitgekeerd, ondanks de eerdere
erkenning van de schade. De NAM heeft aangegeven dat dit bij een beperkte groep van
zes bewoners speelt. Een bewoner is inmiddels geholpen door NCG, waarbij de schades
zijn meegenomen in het versterkingstraject. Voor de overige bewoners heeft de NAM
aangegeven over te willen gaan tot het uitkeren van de (resterende) vergoeding die
deze bewoners eerder met de NAM zijn overeengekomen voor de fysieke schade. Bij twee
bewoners, die hebben ingestemd met dit aanbod van de NAM, heeft de uitkering inmiddels
plaatsgevonden.

Ik heb ook met de NAM gesproken over de mogelijkheden voor gedupeerden die hun claim
hebben voorgelegd aan de rechter en nog steeds verwikkeld zijn in juridische procedures.
Het betreft 21 zaken, waarvan het merendeel betrekking heeft op ondernemers. Als een
dergelijke rechtszaak door de bewoner wordt ingetrokken, komt de reguliere schadeafhandeling
door het IMG beschikbaar en beoordeelt het IMG deze situaties conform het geldende
kader. NAM heeft aangegeven mee te willen denken over de afronding van deze zaken
en mijn ministerie heeft hierover overleg gehad met de NAM. In dit overleg bleek dat
het bij deze zaken veelal gaat om omvangrijke claims (van tonnen en soms zelfs miljoenen)
waarbij het niet op voorhand duidelijk is dat het IMG met bijvoorbeeld de regeling
Daadwerkelijk Herstel tot 60.000 euro een oplossing kan bieden. Daarnaast heb ik met
de NAM besproken dat zij periodiek nagaat of er ruimte is om tot een schikking te
komen met deze gedupeerden. De NAM verwacht in ten minste twee gevallen binnen afzienbare
tijd tot een schikking te kunnen komen. In diverse andere gevallen zijn schikkingen
aangeboden maar heeft de claimende partij tot dusver daarvan afgezien. De NAM heeft
overigens erop gewezen dat ze in dit soort zaken tot dusver de uitspraak van de rechter
heeft gevolgd en niet in hoger beroep is gegaan.

Duurzaam Herstel

Met de regeling Duurzaam Herstel verkleint het IMG het risico op terugkerende mijnbouwschade
bij woningen. Dit gebeurt door onderliggende constructieve gebreken te verbeteren
of herstellen. Denk bijvoorbeeld aan het verstevigen van een verzwakte kapconstructie
of fundering om te voorkomen dat bij een volgende beving weer scheuren in muren ontstaan.
Het gaat daarbij niet om constructieve gebreken die zélf door de mijnbouw veroorzaakt
zijn – dat valt onder de reguliere schadeafhandeling – maar om de mate waarin deze
gebreken bijdragen aan het terugkerend optreden van mijnbouwschade elders in de woning.

Het IMG is in de zomer van 2023 gestart met de regeling Duurzaam Herstel. Vanwege
de grote onzekerheden aan de voorkant over de precieze aard en omvang van de opgave
is daarbij gekozen voor een pilotaanpak. Destijds is gestart in de kern van het aardbevingsgebied,
rondom de plaatsen Appingedam, Ten Boer en Loppersum. In 2024 is het toepassingsgebied
uitgebreid waarbij zoveel mogelijk is aangesloten bij het werkgebied van de versterkingsopgave.
Daarbij is afgesproken dat wanneer er sprake is van samenloop met de versterking,
bewoners, waar mogelijk, de keuze krijgen voor een integrale oplossing.

Inmiddels zitten ca. 900 woningen in een Duurzaam Herstel-traject, waarvan bij ruim
300 woningen samenloop met de versterking speelt. Daarmee bereikt de uitvoering een
nieuwe fase en doen we ons voordeel met de lessen die getrokken zijn uit de pilotfase.
Eén aandachtspunt daarbij is hoe de uitvoering versimpeld en versneld kan worden.
Hier werkt het IMG momenteel aan, samen met NCG en BZK. Daarbij worden ook de maatschappelijke
organisaties en regionale overheden betrokken. Daarnaast is het nu zaak om de geleerde
lessen te laten landen in een toekomstbestendig beleidskader, zodat meerjarig duidelijk
is hoe de regeling Duurzaam Herstel wordt vormgegeven en zodat bewoners weten waar
ze aan toe zijn. Ik verwacht uw Kamer hier volgend jaar nader over te kunnen informeren.

Indirecte effecten van diepe bodemdaling

Op 23 september 2025 heeft het IMG een aanvullend onderzoek van het ingenieursbureau
DaeD gepubliceerd naar de indirecte effecten van diepe bodemdaling17. Door gaswinning en gasopslag daalt en stijgt de bodem. Dit gaat heel geleidelijk
en over een groot oppervlakte. Gebouwen in een gebied met diepe bodemdaling dalen
in hetzelfde tempo geleidelijk mee. Er ontstaat daarmee volgens onderzoek geen directe
schade door bodemdaling als gevolg van mijnbouwactiviteiten. Dit is later bevestigd
in een onafhankelijke internationale peer review.18

Wel kan bodemdaling door gaswinning en gasopslag soms indirect schade veroorzaken.
Diepe bodemdaling kan van invloed zijn op de hoogte van het grondwaterpeil en tot
zettingsschade leiden. Dit noemen we de indirecte effecten van diepe bodemdaling. Deze effecten leiden op zich zelf niet tot schade maar kunnen bestaande schade wel
verergeren. Het onderzoek van DaeD laat zien dan deze indirecte effecten alleen in
specifieke gebieden kunnen voorkomen. Om in beeld te brengen in welke delen van Groningen
en Drenthe mogelijk sprake is van deze effecten, wordt een speciale kaart ontwikkeld.
Ook wordt door het IMG naar aanleiding van dit onderzoek nog een aanpassing van de
werkwijze voor de afhandeling van deze vorm van schade ontwikkeld. Naar verwachting
is dit in het eerste half jaar van 2026 gereed.

Ingang regelingen (rechts)bijstand

Bij de behandeling in de Tweede Kamer van het wetsvoorstel Omissies is het amendement
van de leden Beckerman en Bushoff over (juridische) bijstand voor eigenaren van een
gebouw aangenomen19. De Tijdelijke wet Groningen kende al een bepaling voor (juridische) bijstand voor
eigenaren in een schadeherstel- of versterkingstraject; met deze bijstand kunnen eigenaren
kosteloos expertise inhuren in hun traject met het IMG of NCG, of bezwaar of beroep
indienen tegen besluiten van het IMG of NCG. Met het bovengenoemde amendement worden
de mogelijkheden voor eigenaren, en voor advocaten en mediators die hen ondersteunen,
om gebruik te maken van deskundigen uitgebreid. Naast juridisch, bouwkundig en financieel
advies kunnen eigenaren, al dan niet met bijstand van een advocaat of mediator, met
deze wijziging ook kosteloos gebruik maken van het advies van bodemkundig, ecologisch
en hydrologisch deskundigen. Tevens wordt de juridische bijstand voor eigenaren uitgebreid
naar private kwesties na ontvangst van het schadeherstel- of versterkingsbesluit,
zoals een kwestie met een aannemer indien de eigenaar het schadeherstel of de versterking
in eigen beheer uitvoert.

Het amendement leidt tot wijzigingen van de Regeling Tijdelijke wet Groningen en van
de Subsidieregeling rechtsbijstand en aanverwante kosten Tijdelijke wet Groningen
van de Raad voor Rechtsbijstand. De eerstgenoemde wijzigingsregeling is zes weken
geleden in internetconsultatie gegaan; de wijziging van de Subsidieregeling is op
basis van artikel 13n, derde lid, van de Tijdelijke wet Groningen voorgehangen bij
beide Kamers. Tevens is met de regio en met belangenorganisaties gesproken. Zodra
de eventuele reactie op de voorhang is verwerkt in de Subsidieregeling, kunnen beide
regelingen worden gepubliceerd en in werking treden.

Oplossing verschillen fysieke schades in Drieborg

In het dorp Drieborg is sprake van een unieke samenloop van omstandigheden bij de
problematiek met fysieke schade aan woningen. De omvangrijke aanwezige schades in
combinatie met de ligging langs een oude dijk, de uitwerking van de grens van het
gebied waarin het IMG schades kan afhandelen en een verleden waarin door de NAM op
individueel dossierniveau vergaande besluiten zijn genomen, hebben geleid tot grote
verschillen tussen bewoners. Met als gevolg dat de sociale cohesie sterk onder druk
is komen te staan en een schadevrije woning voor veel bewoners nog steeds ver uit
zicht is.

Het voorgaande kabinet heeft deze unieke situatie erkend en in haar reactie op het
rapport van de parlementaire enquêtecommissie aardgaswinning Groningen een oplossing
voor Drieborg toegezegd. Sindsdien hebben de gemeente, het Ministerie van BZK en het
IMG in samenspraak met bewoners gewerkt aan een oplossing. Inmiddels is er zicht op
een werkwijze, waarbij bewoners die niet (volledig) bij het IMG terecht kunnen in
de toekomst hulp kan worden geboden via een gemeentelijke subsidieregeling. Het Rijk
doet hiervoor een financiële bijdrage en lost daarmee de toezegging die is gedaan
in Nij Begun in. Ik ben blij dat hiermee nu zicht is op een uitkomst die recht doet aan de gedane
beloftes.

Concluderend

De aardbeving van 14 november jl. in Zeerijp onderstreept de noodzaak om voortgang
te blijven maken in de versterkingsopgave en bij schadeherstel, met aandacht voor
tempo, stabiliteit en rust. De veiligheid van bewoners van Groningen en Noord-Drenthe
staat hierin centraal en ik vind het belangrijk dat zij zich gehoord en gesteund voelen
in de opgave om het leed te verzachten. Samen met het IMG en NCG zijn en worden hiertoe
belangrijke stappen gezet.

De Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
E. van Marum